1
00:00:00,070 --> 00:00:02,590
Maakt u zich niet zenuwachtig, 
dames en heren? 

2
00:00:02,590 --> 00:00:05,070
Ondanks dat Poetin zegt, We zijn
klaar om Europa aan te vallen. 

3
00:00:05,350 --> 00:00:08,870
Als Poetin het zegt, weet je 
zeker dat het niet waar is, Dat 

4
00:00:08,870 --> 00:00:13,270
is het fijne van Poetin dat de 
kleine opscheppertje dat het 

5
00:00:13,270 --> 00:00:17,110
kleine opscheppertje uit uit 
Petersburg Leningrad sorry uit 

6
00:00:17,110 --> 00:00:18,750
volwassen. 
Kunt u mij horen? 

7
00:00:23,510 --> 00:00:26,310
Bij het interbellum. 
Ja, moet ik dat nog doen? 

8
00:00:26,430 --> 00:00:28,510
Ja, Als je tijd hebt, ja, Je 
moet ook nog gedichten maken. 

9
00:00:28,510 --> 00:00:30,830
Hè ja, precies moet nog 
gedichten. 

10
00:00:30,830 --> 00:00:33,430
Maken, maar Je kunt toch wel 
eventjes naar hoe laat? 

11
00:00:33,910 --> 00:00:36,030
Ja interbellum is een hele 
onderneming. 

12
00:00:36,030 --> 00:00:38,870
Maar dat doen we in delen. 
Doe je nu deel één, is dat. 

13
00:00:39,030 --> 00:00:42,270
Weet je wat? 
Ik geef een veelbelovende intro,

14
00:00:42,270 --> 00:00:44,030
die gaan we dan later gaan we 
die. 

15
00:00:44,030 --> 00:00:46,470
Uitwerken dus Dit is speciaal 
voor Iedereen die heeft gezegd, 

16
00:00:46,590 --> 00:00:49,350
Waarom gaat het steeds over de 
VVD speciaal voor jullie dames 

17
00:00:49,350 --> 00:00:50,950
en heren? 
Het interbellum. 

18
00:00:51,150 --> 00:00:54,870
Ja dus moet u thuis even als u 
de wekker heeft gezet, niet 

19
00:00:54,870 --> 00:00:56,590
waar? 
Voor het moment dat ik met de 

20
00:00:56,710 --> 00:00:59,830
VVD ophoud en iets anders gaan 
doen, dan moet u nu. 

21
00:00:59,830 --> 00:01:03,950
Dan loopt hij nu af en dan 
beginnen we nu even aan de het 

22
00:01:04,150 --> 00:01:06,950
interberm. 
Kortom, de periode tussen die is

23
00:01:06,950 --> 00:01:09,030
en de Tweede Wereldoorlog om 
precies te zijn. 

24
00:01:11,740 --> 00:01:15,580
Maar we komen niet verder dan 
een intro waar we een aantal 

25
00:01:15,580 --> 00:01:18,820
thema's aanstippen die ik later 
hoop uit te werken. 

26
00:01:19,710 --> 00:01:22,750
Nou heel simpel het. 
Interbellum begint op 11 

27
00:01:22,750 --> 00:01:27,830
november twee en 1918. 
Het moment dag van de 

28
00:01:27,830 --> 00:01:30,470
wapenstilstand In de Eerste 
Wereldoorlog. 

29
00:01:31,430 --> 00:01:37,030
En het eindigt vanzelfsprekend. 
Op nee, zo dit was het einde, 

30
00:01:37,030 --> 00:01:40,390
sorry, zie ik zit nu al. 
Ik ben nu al vol, maar 

31
00:01:40,390 --> 00:01:43,310
verwarring. 
Het interbellum begint op 11 

32
00:01:43,310 --> 00:01:49,510
november 1918 en eindigt op één 
september 1939. 

33
00:01:49,670 --> 00:01:53,030
Dat is het. 
Het is bij mijn weten opgeteld 

34
00:01:53,030 --> 00:01:57,070
20 jaar en een paar maanden, dan
komt er de grote trek op neer. 

35
00:01:57,910 --> 00:02:02,350
En het plaats zien eigenlijk Als
je het zo beschouwt dat er een 

36
00:02:02,350 --> 00:02:04,790
eigen direct verband is tussen 
de eerste en de Tweede 

37
00:02:04,790 --> 00:02:09,060
Wereldoorlog. 
Dat het eigenlijk één reusachtig

38
00:02:09,060 --> 00:02:12,220
conflict is, zo zou je het 
kunnen beschouwen als dit daar 

39
00:02:12,220 --> 00:02:15,020
wel een beetje een 
deterministisch element in. 

40
00:02:15,300 --> 00:02:17,740
Want je impliceert Natuurlijk 
nou ja, na die Eerste 

41
00:02:17,740 --> 00:02:20,380
Wereldoorlog en de manier waarop
die afliep, kon het eigenlijk 

42
00:02:20,380 --> 00:02:22,340
niet anders dan dat er een 
tweede zou komen. 

43
00:02:22,740 --> 00:02:24,300
En daar moet je nog mee 
uitkijken. 

44
00:02:24,300 --> 00:02:28,140
Wie weet als er geen grote 
economische crisis was geweest 

45
00:02:28,140 --> 00:02:31,580
als wolstriet zich weer niet 
ingrijpend misdragen had. 

46
00:02:32,320 --> 00:02:34,600
Zou het dan anders zijn gelopen?
Dat durven we niet te zeggen, 

47
00:02:34,600 --> 00:02:38,710
maar dan zal ik nader op ingaan.
Maar eerst wil ik eigenlijk 

48
00:02:38,710 --> 00:02:42,830
beginnen met de grootste paradox
van het interbell. 

49
00:02:44,180 --> 00:02:47,380
En, Dat is Natuurlijk dat 
Iedereen denkt, want daar staat 

50
00:02:47,380 --> 00:02:50,780
ook overal In de boeken en heeft
u op school geleerd en gaan ze 

51
00:02:50,780 --> 00:02:53,900
maar door dat Duitsland de 
Eerste Wereldoorlog heeft 

52
00:02:53,900 --> 00:02:58,100
verloren op een pijnlijke wijze 
en vervolgens Natuurlijk veel 

53
00:02:58,100 --> 00:03:03,780
later met aan de wacht komen van
de nazi's in revancisme waar een

54
00:03:03,980 --> 00:03:07,180
tour gewerkt heeft naar een 
nieuwe oorlog die ze dan hoopte 

55
00:03:07,180 --> 00:03:09,780
te winnen. 
Maar daar is dan had die oorlog 

56
00:03:09,780 --> 00:03:13,510
helemaal niet verloren. 
Duitsland was de grote winnaar 

57
00:03:13,710 --> 00:03:17,150
van de Eerste Wereldoorlog. 
En, Ik weet wel dat ik dat voor 

58
00:03:17,150 --> 00:03:20,150
het eerst las, want laat ik 
eerlijk zijn, Ik heb Michelle 

59
00:03:20,150 --> 00:03:21,550
bedacht. 
Het is hè? 

60
00:03:21,550 --> 00:03:24,430
Ik heb het opgediept uit het 
boekje van Van een Engels 

61
00:03:24,430 --> 00:03:27,350
historicus. 
Ethië, pieteler, origines of the

62
00:03:27,350 --> 00:03:30,790
second World war een boekje wat 
ik nog steeds warm kan 

63
00:03:30,790 --> 00:03:35,190
aanbevelen vanwege de feilloze 
analyse van met name de eerste 

64
00:03:35,190 --> 00:03:38,910
helft van dat boek. 
Want daar staat in Duitsland is 

65
00:03:38,910 --> 00:03:40,790
niet te verliezen van de Eerste 
Wereldoorlog. 

66
00:03:40,790 --> 00:03:43,690
Duitsland is de. 
Winnaar van de Eerste 

67
00:03:43,690 --> 00:03:46,160
Wereldoorlog. 
Althans, Als je de situatie. 

68
00:03:46,310 --> 00:03:49,790
Strategisch beschouwd en hoe 
komt dat nou zo? 

69
00:03:50,950 --> 00:03:55,310
Tussen wie en wie ging de Eerste
Wereldoorlog tussen Duitsland, 

70
00:03:55,590 --> 00:03:59,910
Rusland, Frankrijk, Engeland en 
nou ja, Duitsland had heeft 

71
00:03:59,910 --> 00:04:01,950
schijnbaar dat conflict 
verloren. 

72
00:04:02,430 --> 00:04:05,830
Maar hoe is er een? 
Hoe heeft hebben de verhouding 

73
00:04:05,830 --> 00:04:09,350
zich ontwikkeld nadat Duitsland 
verloren had en nadat Duitsland 

74
00:04:09,350 --> 00:04:11,070
de schuld van oorlog had 
gekregen? 

75
00:04:11,390 --> 00:04:14,470
Bovendien? 
Want wat gebeurt er met de 

76
00:04:14,470 --> 00:04:16,990
Duitse tegenstanders? 
Dat moet je goed in het in het 

77
00:04:16,990 --> 00:04:19,790
hoofd houden, maar Laten we 
eerst nog even kijken, wat 

78
00:04:19,790 --> 00:04:22,430
gebeurt er met de Duitse 
medestander Oostenrijk, 

79
00:04:22,430 --> 00:04:26,070
Hongarije, Oostenrijk, Hongarije
verdwijnt volledig van het 

80
00:04:26,070 --> 00:04:31,710
Europese toneel en valt uiteen 
in allerlei kleine landjes die 

81
00:04:31,710 --> 00:04:36,630
Natuurlijk, er was geen Europese
Unie zoals toen het Sovjetrijk 

82
00:04:36,630 --> 00:04:39,190
uit mekaar viel. 
Dus wat moesten die landjes wat 

83
00:04:39,190 --> 00:04:41,550
moest zeggen? 
Slowakije en godsnaam en? 

84
00:04:42,560 --> 00:04:44,360
Allerlei andere splinters in 
Oost Europa. 

85
00:04:45,110 --> 00:04:50,190
Wie zijn na de oorlog haast 
onvermijdelijk In de zuigkracht 

86
00:04:50,190 --> 00:04:53,710
van de Duitse economie geraakt 
toen de grootste Europese 

87
00:04:53,710 --> 00:04:55,790
economie. 
En nu is Als je weet, dan 

88
00:04:55,790 --> 00:04:59,630
sukkelen ze verschrikkelijk ook 
nog steeds de grootste economie.

89
00:04:59,830 --> 00:05:03,750
Dat is Oostenrijk Hongarije, de 
enige bondgenoot van Duitsland 

90
00:05:03,830 --> 00:05:06,830
die verdwijnt. 
Maar wat gebeurt er met Rusland?

91
00:05:06,830 --> 00:05:09,070
Omdat de Bas weliswaar verslagen
door de Duitsers? 

92
00:05:09,070 --> 00:05:12,230
Maar wat gebeurt daarmee? 
Rusland verdwijnt gedurende 

93
00:05:12,230 --> 00:05:16,710
enige jaren volledig van het 
Europese toneel, Omdat Rusland 

94
00:05:16,710 --> 00:05:20,310
verwikkeld raakte in een vrij 
ingrijpende, langdurige en 

95
00:05:20,310 --> 00:05:23,750
verwoestende burgeroorlog, 
namelijk tussen de rode en de 

96
00:05:23,750 --> 00:05:25,910
witte. 
Om het even simpel Samen te 

97
00:05:25,910 --> 00:05:27,670
vatten vatten die de rode 
tenslotte winnen. 

98
00:05:27,950 --> 00:05:31,670
Maar Rusland is jarenlang niet 
aanwezig op het. 

99
00:05:32,600 --> 00:05:36,430
Europeesje toneel. 
Wat gebeurt er met de Engelsen 

100
00:05:36,590 --> 00:05:40,790
die imagose aan het westelijke 
front die hele oorlog hadden 

101
00:05:41,310 --> 00:05:44,270
meegevochten? 
de Engelse hadden spijt als 

102
00:05:44,270 --> 00:05:48,470
hagen op hun hoofd dat ze zich 
bij dat conflict hadden Laten 

103
00:05:48,470 --> 00:05:51,550
betrekken, dus die hebben 
onmiddellijk een na dat conflict

104
00:05:51,550 --> 00:05:55,670
besloten. 
Zo weinig mogelijk engagement in

105
00:05:55,670 --> 00:05:58,190
Europa, want dat levert ons 
niets op. 

106
00:05:58,470 --> 00:06:02,190
Dat heeft ons nu opgeleverd dat 
een hele generatie jonge mannen 

107
00:06:02,550 --> 00:06:05,110
niet waren. 
Totaal voorop gesneuveld is aan 

108
00:06:05,110 --> 00:06:07,870
het westelijke front, dus wij 
moeten ons verder gaan 

109
00:06:07,870 --> 00:06:10,310
concentreren op het Empire, het 
British Empir. 

110
00:06:11,310 --> 00:06:14,990
Hele belangrijke realisatie is 
dat verdovende interbellum gaan 

111
00:06:14,990 --> 00:06:18,910
hebben dat het British Empire 
toen nog steeds verreweg het 

112
00:06:18,910 --> 00:06:23,590
grootste Empire ter wereld was. 
Er zaten wel barsten in, maar 

113
00:06:24,110 --> 00:06:27,710
Niemand kon vermoeden dat het 
binnen 50 jaar feiten in stukken

114
00:06:27,710 --> 00:06:31,030
uit elkaar zou val. 
Dan komen we ten slotte aan het 

115
00:06:31,030 --> 00:06:36,270
land, want uiteindelijk in 1917 
beslissend had meegedaan, 

116
00:06:36,630 --> 00:06:40,110
namelijk de Verenigde Staten, 
dat niet Alleen de Verenigde 

117
00:06:40,110 --> 00:06:43,790
Staten stelde, zelfs voor om een
internationale organisatie te 

118
00:06:43,790 --> 00:06:47,510
creëren die ervoor zou moeten 
zorgen dat dit de laatste grote 

119
00:06:47,510 --> 00:06:50,950
oorlog was. 
The war to end on wars en dat 

120
00:06:50,950 --> 00:06:53,590
hoopten ze te doen door een 
organisatie. 

121
00:06:54,400 --> 00:06:55,480
Het het. 
Hoe heet het? 

122
00:06:57,190 --> 00:07:00,750
League of Nations te sterven die
ervoor zou moeten zorgen dat 

123
00:07:00,750 --> 00:07:03,830
agressieve Naties bestraft 
zouden worden en tegengehouden 

124
00:07:03,830 --> 00:07:07,430
zouden worden en dat er goede 
Naties in gezamenlijk beleid 

125
00:07:07,510 --> 00:07:11,030
ervoor zouden zorgen dat de 
wereldvrede spoedig naarbij zou 

126
00:07:11,030 --> 00:07:15,930
komen. 
Amerika had zo'n ontzettende 

127
00:07:15,930 --> 00:07:19,650
spijt en had zo genoeg schoon 
genoeg gekregen van de 

128
00:07:19,650 --> 00:07:22,570
president. 
Moet ook Wilson, die dat 

129
00:07:22,570 --> 00:07:25,850
voorstel had gedaan toen 
andlongs met die met die League 

130
00:07:25,850 --> 00:07:29,410
of Nations dat de Amerikanen 
niet eens lid zijn geworden van 

131
00:07:29,410 --> 00:07:32,690
de League of Nations dat de 
Amerikanen zeiden we net Als de 

132
00:07:32,690 --> 00:07:36,250
Engelsen, maar nog veel sterker,
We hebben er schoon geloof van 

133
00:07:36,570 --> 00:07:39,490
de Europeanen, hè? 
Wat heeft ons dit gekost en wat 

134
00:07:39,490 --> 00:07:43,400
heeft het opgeleverd? 
Niets is de Amerikanen besloten 

135
00:07:43,400 --> 00:07:45,720
eigenlijk afgezien van 
financieel economische 

136
00:07:45,720 --> 00:07:49,950
overwegingen. 
Om in het isolationisme te 

137
00:07:49,950 --> 00:07:55,310
verdwijnen om niet zeg niet te 
Laten engageren in de Europese 

138
00:07:55,310 --> 00:07:57,670
burgerstrijd van. 
Zo werd het te veel gezien, dus 

139
00:07:57,670 --> 00:08:02,150
je ziet de enige natie die nu 
overblijft na deze interessante 

140
00:08:02,150 --> 00:08:06,750
opsomming is Frankrijk. 
Wat te compenseren Als de 

141
00:08:06,750 --> 00:08:09,230
overwinnaar van de oorlog? 
Want ja, die oorlog in het 

142
00:08:09,230 --> 00:08:12,430
westelijke front aan in feite 
wat grotendeels door Frankrijk 

143
00:08:12,430 --> 00:08:14,630
liep. 
Die was door onder andere de 

144
00:08:14,630 --> 00:08:17,390
Franse Amerikanen en Nederlandse
geworden. 

145
00:08:18,870 --> 00:08:23,990
Maar als als er ging als in 
feite alfank Frankrijk 

146
00:08:23,990 --> 00:08:27,750
bondgenoten verdwenen van het 
toneel als Engeland niet meer 

147
00:08:27,750 --> 00:08:32,030
wilde als de Verenigde Staten 
niet meer wilde als Oost Europa 

148
00:08:32,030 --> 00:08:35,630
en het waren uit elkaar gevallen
was en allerlei kleine 

149
00:08:35,630 --> 00:08:39,190
piepstaartjes dan. 
Nou ja, dan stond Frankrijk in 

150
00:08:39,190 --> 00:08:43,309
feite tegenover Duitsland. 
We moeten er Misschien hier ook 

151
00:08:43,309 --> 00:08:47,750
nog aandacht op vestigen dat 
Duitse toen het op op die 11e 

152
00:08:47,750 --> 00:08:52,030
november 1918 dat Duitse troepen
nog gewoon in Noord Frankrijk 

153
00:08:52,030 --> 00:08:54,790
stonden. 
En nou ja, en en zich niet 

154
00:08:54,790 --> 00:08:58,110
hadden teruggetrokken op het 
eigen grondgebied, dat in feite 

155
00:08:58,110 --> 00:09:02,630
een hele andere toestand bestond
dan in 1945 niet waard. 

156
00:09:02,630 --> 00:09:06,190
Toen de bondgenoten Natuurlijk 
opgerukt zijn naar Berlijn en 

157
00:09:06,190 --> 00:09:10,720
tenslotte met een stormaanval. 
Ook het in het centrum van 

158
00:09:10,720 --> 00:09:13,280
Berlijn veroverd hebben wat nog 
eens 1 keer 1 miljoen doden 

159
00:09:13,280 --> 00:09:15,880
heeft gekost. 
Als ik het weg heb, Frankrijk 

160
00:09:15,880 --> 00:09:20,000
stond er dus Alleen voor. 
En vaak. 

161
00:09:20,000 --> 00:09:23,520
Ik begreep wel waarschijnlijk 
begrijpen ze dat tot op de dag 

162
00:09:23,520 --> 00:09:25,840
van vandaag, al hebben ze altijd
weer moeite mee. 

163
00:09:26,510 --> 00:09:28,830
Dat is Natuurlijk geen partij 
waren voor de Duitsland. 

164
00:09:29,870 --> 00:09:31,630
Krijgt ze bevolking was veel 
groter. 

165
00:09:32,110 --> 00:09:35,750
Duitsland was een eersteklas 
industrieland na de Verenigde 

166
00:09:35,750 --> 00:09:39,750
Staten Zonder meer belangrijkste
industriële land ter wereld, ook

167
00:09:39,750 --> 00:09:44,480
ook enorm inventief. 
Abuddeminine technologie hier, 

168
00:09:44,480 --> 00:09:47,920
daar was een manier niks aan de 
Duitse industrie eigenlijk nog 

169
00:09:47,920 --> 00:09:49,840
steeds niet. 
Dus moeten ze weer een beetje 

170
00:09:49,840 --> 00:09:54,350
herpakken, maar goed. 
Frankrijk at bange Frankrijk 

171
00:09:54,350 --> 00:09:57,550
stond tegenover de potentiële 
reus. 

172
00:09:57,550 --> 00:10:02,030
Duitsland weliswaar was in het 
vredesverdrag, was voorzien dat 

173
00:10:02,030 --> 00:10:05,750
het Duitse leger moest beperkt 
worden tot 100.000 man en. 

174
00:10:05,750 --> 00:10:07,590
Ze moesten al hun wapens 
wegdoen. 

175
00:10:07,590 --> 00:10:09,430
Nou, Dat was stuk allemaal 
verschrikkelijk. 

176
00:10:09,830 --> 00:10:13,410
Toen spraken ahaten nou 
toenmalige minister van 

177
00:10:13,410 --> 00:10:16,350
Buitenlandse Zaken uiteindelijk 
vermoord door rechtse 

178
00:10:16,350 --> 00:10:18,240
activisten. 
Ja ja. 

179
00:10:19,070 --> 00:10:21,070
Rechtse activisten moet je het 
maar hebben. 

180
00:10:21,630 --> 00:10:24,950
Raten nou, zei Joh, Dat is 
helemaal niet erg dat we al onze

181
00:10:24,950 --> 00:10:27,110
wapens weg moeten doen. 
Want als er dan een volgende 

182
00:10:27,110 --> 00:10:30,150
oorlog komt, zijn we de oude 
spullen kwijt en kunnen we het 

183
00:10:30,150 --> 00:10:32,070
op zijn aller modernste manier 
aanpakken. 

184
00:10:32,350 --> 00:10:36,710
Zo is het ook gegaan, zo is het 
gegaan. de Franse en Engelse 

185
00:10:36,710 --> 00:10:39,270
hebben hun militaire apparaat 
eigenlijk niet wiezenloos 

186
00:10:39,270 --> 00:10:43,510
wezenlijk verbeterd en zijn 
tenslotte In de eerste twee jaar

187
00:10:43,510 --> 00:10:46,070
van het Van de van de Tweede 
Wereldoorlog van de kaart 

188
00:10:46,070 --> 00:10:49,480
geveegd. 
Hè pas nadat ze ja de hele 

189
00:10:49,640 --> 00:10:52,350
baanbol opgewonden hadden. 
Is het wat geworden? 

190
00:10:52,830 --> 00:10:57,310
Dus, ja, daar was Frankrijk en 
Frankrijk heeft na de oorlog na 

191
00:10:57,310 --> 00:10:59,790
de Eerste Wereldoorlog 
geprobeerd om met al die kleine 

192
00:10:59,790 --> 00:11:02,510
landen in Oost Europa 
bondgenootschappen te sluiten, 

193
00:11:02,510 --> 00:11:05,510
allemaal allemaal in doodsangst 
voor. 

194
00:11:06,510 --> 00:11:11,570
Duitsland. 
Dat is, Dat is het paradoxale 

195
00:11:11,730 --> 00:11:13,090
uit slag, hoe moet je dat 
zeggen? 

196
00:11:13,090 --> 00:11:14,850
Resultaat van de Eerste 
Wereldoorlog? 

197
00:11:15,590 --> 00:11:21,310
Dat een eenzaam bank Frankrijk 
overblijft, geconfronteerd met 

198
00:11:21,310 --> 00:11:25,030
een mogelijk toen nog niet, maar
mogelijk revancistisch, veel 

199
00:11:25,030 --> 00:11:28,470
groter en industrieel veel 
machtiger Duitsland. 

200
00:11:28,990 --> 00:11:31,470
Dit ene verhaal kunnen we nog 
eens een keer vertellen na de 

201
00:11:31,470 --> 00:11:34,590
Tweede Wereldoorlog. 
Justitie, daar zie je dat 

202
00:11:34,590 --> 00:11:39,310
paradox van het interbell. 
Niet Duitsland te verliezen is 

203
00:11:39,670 --> 00:11:43,150
Duitsland is strategisch de 
winnaar van het conflict. 

204
00:11:43,910 --> 00:11:46,230
Dat is punt één. 
Dat moet demon werd uitgebreid 

205
00:11:46,230 --> 00:11:49,310
over hebben. 
Vervolgens in het Verdrag van 

206
00:11:49,310 --> 00:11:53,470
Locarno. 
Dat is van VNE van 1925 is is 

207
00:11:53,470 --> 00:11:57,830
wel een soort redelijke orde. 
We hebben herschikte, lijkt het 

208
00:11:57,830 --> 00:12:01,310
erop alsof ze allemaal wel 
verder kunnen, maar toch dit dit

209
00:12:01,310 --> 00:12:04,630
was de onderliggende. 
Ik heb ook wel eens gezegd, een 

210
00:12:04,630 --> 00:12:07,670
beetje flauw, Natuurlijk beetje 
deterministisch gereden. 

211
00:12:09,400 --> 00:12:12,560
Geredeneerd, maar zodra er in 
Duitsland iemand aan de macht 

212
00:12:12,560 --> 00:12:15,990
zou komen. 
Die het strategische inzicht zou

213
00:12:15,990 --> 00:12:20,790
hebben dat Duitsland in feite in
potentie veel sterker was dan 

214
00:12:20,790 --> 00:12:23,070
zijn mogelijke tegenstanders in 
Europa. 

215
00:12:24,190 --> 00:12:27,550
Ja hoefde niet, maar aan een 
noodrem te trekken om een om een

216
00:12:27,550 --> 00:12:31,230
nieuw conflict te beginnen. 
Ja, We hebben toch wel een 

217
00:12:31,230 --> 00:12:33,310
failliet gedaan en dat zal 
duidelijk zijn. 

218
00:12:33,830 --> 00:12:36,750
Dat is denk ik punt één wat ik. 
Wat Ik denk ik Iedereen zich 

219
00:12:36,750 --> 00:12:38,750
moet realiseren over het 
interbellum. 

220
00:12:39,430 --> 00:12:42,350
Dat is de onderliggende 
strategische structuur van het 

221
00:12:42,350 --> 00:12:46,150
interbellum eigenlijk en een 
uitnodiging was voor een voor 

222
00:12:46,150 --> 00:12:49,990
een potentieel nieuw conflict. 
En dan is er nog iets heel 

223
00:12:49,990 --> 00:12:54,150
merkwaardigs in het interbell. 
Meestal eigenlijk weinig of geen

224
00:12:54,150 --> 00:12:59,110
aandacht aan wordt besteed. 
Dat is de enorme versnelling van

225
00:12:59,310 --> 00:13:03,830
het moderniseringsproces wat 
zich in Europa en nou zeg maar 

226
00:13:03,830 --> 00:13:06,270
in alle westerse landen 
voltrekt. 

227
00:13:06,630 --> 00:13:10,350
En dan bedoel ik modernisering 
niet Alleen op het punt van de 

228
00:13:10,350 --> 00:13:14,790
korte rokken voor de dames. 
Of of dat soort van zaken, maar 

229
00:13:14,790 --> 00:13:18,430
ook de modernisering van 
bijvoorbeeld fabricage, lopende 

230
00:13:18,430 --> 00:13:22,510
band, de lopende band productie.
Film. 

231
00:13:23,350 --> 00:13:27,510
En de opkomst van de filmassa's 
was fantastisch uitje voor 

232
00:13:27,510 --> 00:13:30,430
Iedereen. 
De opkomst van de radio, de 

233
00:13:30,430 --> 00:13:35,350
opkomst in feite van het moderne
mediasysteem, hè, je zou ook 

234
00:13:35,350 --> 00:13:38,870
kunnen zeggen. 
Boucheline in Hitler zijn ook in

235
00:13:38,870 --> 00:13:44,030
een aller opzichte producten van
een modern mediabedrijf en. 

236
00:13:44,990 --> 00:13:47,430
Je ziet eigenlijk dat In de 
aanloop naar de Eerste 

237
00:13:47,430 --> 00:13:50,230
Wereldoorlog toch nog heel hè? 
Labelle pocks zoals het heette. 

238
00:13:50,230 --> 00:13:53,750
Hij is nog heel veel van de 19e 
eeuw over, maar je ziet juist in

239
00:13:53,750 --> 00:13:56,870
het interbellum dat op allerlei 
terreinen de 19e eeuw rucksyst 

240
00:13:57,150 --> 00:14:02,150
opgeruimd en vervangen wordt 
door door de samenleving die wij

241
00:14:02,150 --> 00:14:05,230
nog die voor ons nog heel 
herkenbaar is in feite en 

242
00:14:05,230 --> 00:14:09,110
Natuurlijk ook die enorme. 
Technologische voorsprong die de

243
00:14:09,110 --> 00:14:12,910
Amerikanen nemen hè? 
Want Als je ziet in welke jaren 

244
00:14:12,910 --> 00:14:15,710
de Amerikaanse 
arbeidsproductiviteit het 

245
00:14:15,710 --> 00:14:18,870
sterkste stijgt als gevolg, 
Natuurlijk van technologische 

246
00:14:18,870 --> 00:14:21,670
vernieuwing. 
Dat zijn gek genoeg de jaren 30.

247
00:14:22,110 --> 00:14:25,270
Dat is we dat fantastische 
productieapparaat, wat 

248
00:14:25,270 --> 00:14:29,420
Natuurlijk ons onder de indruk 
heeft gebracht tijdens de Tweede

249
00:14:29,420 --> 00:14:32,390
Wereldoorlog en kort daarna. 
Dat hadden ze gebouwd In de 

250
00:14:32,390 --> 00:14:37,390
jaren 30 in allerlei opzichten. 
Tenslotte hebben ze het 

251
00:14:37,390 --> 00:14:41,590
verwaarloosd In de jaren 60, 70 
en daarvoor hebben ze ook een 

252
00:14:41,590 --> 00:14:44,830
dure prijs moeten betalen. 
Maar dat is een een onderdeel 

253
00:14:44,830 --> 00:14:48,830
van het verhaal wat wij nu niet 
gaan vertellen over het 

254
00:14:48,830 --> 00:14:50,750
interbell. 
Dus het interbellum is eigenlijk

255
00:14:50,750 --> 00:14:54,830
onder de oppervlakte, onzeker 
van hoe het verder moet en 

256
00:14:54,830 --> 00:14:58,230
tegelijkertijd verandert de 
samenleving de westerse zeg. 

257
00:14:58,230 --> 00:15:01,280
Ik heb het niet over Oeganda. 
De westerse samenleving 

258
00:15:01,280 --> 00:15:04,120
verandert in een hoog tempo. 
Dat is thema twee. 

259
00:15:05,270 --> 00:15:09,400
En dan is Natuurlijk thema 3. 
Dat de landen waren die hadden 

260
00:15:09,400 --> 00:15:12,120
gewonnen, dus die waren nog wel 
een beetje tevreden met zichzelf

261
00:15:12,120 --> 00:15:14,800
eigenlijk. 
Dat waren Natuurlijk de landen, 

262
00:15:14,800 --> 00:15:17,520
de grote imperiale mogendheden 
in Europa. 

263
00:15:18,080 --> 00:15:21,000
Wij waren neutraal geweest, dus 
wij hadden nergens last van 

264
00:15:21,000 --> 00:15:22,240
gehad. 
Wij hadden nog steeds 

265
00:15:22,240 --> 00:15:25,520
Nederlands-Indië, Maar het 
Franse imperium was nog intact. 

266
00:15:25,520 --> 00:15:29,120
het Engelse reuzen Empire was 
nog in takje. 

267
00:15:29,120 --> 00:15:31,960
Zouden ze een kaartje? 
Kijkt u ook vooral eens even op 

268
00:15:31,960 --> 00:15:35,040
een kaartje dat u ziet hoe dat 
British Empire daar eigenlijk 

269
00:15:35,040 --> 00:15:38,560
uit staat, Dat is echt enorm. 
Er staat. 

270
00:15:38,830 --> 00:15:42,310
Ogen zit met uw ogen te 
flapperen als u zich realiseert 

271
00:15:42,310 --> 00:15:45,310
wat dat in feite was. 
Wat ik al zei, dan staat te 

272
00:15:45,310 --> 00:15:47,470
barsten in. 
En zeker in India zaten de 

273
00:15:47,470 --> 00:15:50,030
barsten in, maar toch, Het was 
en nog. 

274
00:15:50,990 --> 00:15:54,310
Een. 
En tegenover de tevreden machten

275
00:15:54,750 --> 00:15:58,390
en en de machten die uitgestapt 
waren, zoals zoals de Verenigde 

276
00:15:58,390 --> 00:16:02,590
Staten stonden, de ontevreden 
macht en de ontevreden machten 

277
00:16:02,590 --> 00:16:06,310
waren Japan, wat ze snel 
industrialiseerde, maar dacht 

278
00:16:06,310 --> 00:16:10,550
dat ze grondstoffen nodig hadden
en daartoe meende grote delen 

279
00:16:10,550 --> 00:16:13,390
van China te moeten verhogen. 
En Dat was Natuurlijk 

280
00:16:13,390 --> 00:16:16,470
musvaardini Italië. 
Mussolini komt in 22 aan de 

281
00:16:16,470 --> 00:16:19,120
macht. 
En Italië had grootse imperiale 

282
00:16:19,120 --> 00:16:24,640
dromen gek genoeg op het moment 
dat het British Empire begon te 

283
00:16:24,680 --> 00:16:29,470
onttakelen, nietwaar? 
Waren opkomende ontevreden 

284
00:16:29,470 --> 00:16:33,670
machten zagen juist Engeland als
dat moest je hebben, een empir 

285
00:16:34,270 --> 00:16:37,190
dat moest je hebben. 
En ontevreden was tuurlijk 

286
00:16:37,190 --> 00:16:40,990
Duitsland, Omdat Duitsland ja 
Duitsland voelde zich belazerd. 

287
00:16:40,990 --> 00:16:43,510
Ze had de schuld gekregen, ze 
vonden dat ze het zelf eigenlijk

288
00:16:43,510 --> 00:16:47,510
niet de schuldigen waren en ze 
hadden verloren en ze waren 

289
00:16:47,510 --> 00:16:49,710
vernederd. 
Ze moesten herstelbetalingen 

290
00:16:49,710 --> 00:16:52,870
doen die ze niet wilden doen of 
niet konden doen. 

291
00:16:53,190 --> 00:16:54,830
Dan zullen we het ook over 
moeten hebben. 

292
00:16:54,830 --> 00:16:56,870
Wat een wonderlijke effecten die
gehad hebben. 

293
00:16:57,390 --> 00:17:01,710
Dus ja, er waren tevreden 
machten en 3 machten in Japan. 

294
00:17:02,440 --> 00:17:06,520
Duitsland en Italië die ambities
hadden om de wereldorde grondig.

295
00:17:07,270 --> 00:17:10,750
Te veranderen. 
Ook daar zullen we het over 

296
00:17:10,750 --> 00:17:15,589
moeten hebben, Omdat de enige 
nou Japanners konden ook wel 

297
00:17:15,589 --> 00:17:18,470
aardig horen voeren, Maar we 
zullen zien dat Italië. 

298
00:17:19,470 --> 00:17:23,710
Ja, Dat is blijft één van de 
grootste raadselen dat een nazi 

299
00:17:23,710 --> 00:17:28,069
als Italië denk aan de ouwe Rome
ooit de meest efficiënte. 

300
00:17:29,070 --> 00:17:32,390
Een beetje fantastische 
militaire a machine had 

301
00:17:32,390 --> 00:17:36,630
ontwikkelt die althans in dat 
tijd in dat tijdperk bestond, 

302
00:17:36,630 --> 00:17:40,510
namelijk het Romeinse leger. 
Dat dat dat die Italianen echt 

303
00:17:40,510 --> 00:17:42,150
dat je denkt, hoe is het 
mogelijk? 

304
00:17:42,830 --> 00:17:46,350
Dat je dat je dan niet dat je 
vechten, kun je ken ik verleren.

305
00:17:47,430 --> 00:17:49,150
En, soms kunnen ze het en soms, 
nou ja. 

306
00:17:50,070 --> 00:17:52,310
Dat zijn de grote thema's van 
het interbellum. 

307
00:17:52,510 --> 00:17:55,430
Daar gaan we het over hebben. 
En ja waren er nou ook landen 

308
00:17:55,430 --> 00:17:59,030
die al dit wat jij nu hè met 
afstand tot de gebeurtenissen 

309
00:17:59,030 --> 00:18:01,750
kunt analyseren, waren er al 
landen die zich dat op dat 

310
00:18:01,750 --> 00:18:05,480
moment beseften? 
Is een fameus voorbeeld van een 

311
00:18:05,960 --> 00:18:09,600
van een Franse generaal, die 
kort nadat het vredesverdrag 

312
00:18:09,600 --> 00:18:13,120
getekend is en die armen twee 
Duitse vertegenwoordigers die 

313
00:18:13,120 --> 00:18:15,640
eigenlijk niet wilden tekenen 
maar gedwongen waren om te 

314
00:18:15,640 --> 00:18:19,590
tekenen, waren afgedropen. 
Die zei toen de historische 

315
00:18:19,590 --> 00:18:21,350
woorden. 
Dit is een wapenstilstand voor 

316
00:18:21,350 --> 00:18:24,710
20 jaar. 
Dat zei die serieus, ja, dat zei

317
00:18:24,710 --> 00:18:26,870
die Dit is te kort. 
Na de ondertekening van het 

318
00:18:26,870 --> 00:18:28,950
Verdrag van Versailles. 
Dus ja. 

319
00:18:29,830 --> 00:18:32,670
Je hoefde niet te diep bedenken 
te zijn om te realiseren dat 

320
00:18:32,670 --> 00:18:36,910
het. 
Het moest niet zo gaan, Maar het

321
00:18:36,910 --> 00:18:39,590
kon zo gaan en de kansen waren 
aanzienlijk. 

322
00:18:40,310 --> 00:18:43,350
We houden het zo zeggen. 
En temeer Natuurlijk ja, de 

323
00:18:43,350 --> 00:18:47,790
angsten van de Frans. 
Kijk vanaf achtienzeventig zijn 

324
00:18:47,790 --> 00:18:50,550
de Fransen gewoon altijd 
doodsbenauwd voor de Duitsers 

325
00:18:50,550 --> 00:18:53,190
geweest. 
Moet er nog bij zeggen dat de 

326
00:18:53,190 --> 00:18:55,950
Duitsers ook wel zelfs als 
Lotharingen, wat ze in 

327
00:18:55,950 --> 00:18:58,550
achttienzeventig hadden 
ingelijfd, weer kwijt waren 

328
00:18:58,550 --> 00:19:01,510
gehakt na het Verdrag door het 
Verdrag van Versailles. 

329
00:19:02,070 --> 00:19:04,070
Dus Dat is weer bij Frankrijk 
getrokken. 

330
00:19:04,110 --> 00:19:06,590
Zijn er lessen getrokken 
eigenlijk uit deze situatie voor

331
00:19:06,590 --> 00:19:08,910
conflicten later, waarbij ze 
hebben gezegd, We moeten het 

332
00:19:08,910 --> 00:19:11,190
niet zo doen zoals toen na die 
Eerste Wereldoorlog. 

333
00:19:11,230 --> 00:19:14,910
Ja, dan moet je dat boek van 
Alfred moet je lezen die in dat 

334
00:19:14,910 --> 00:19:19,840
boek heeft geschreven, hè van. 
Bij heugennaam voortdurend In de

335
00:19:19,840 --> 00:19:23,590
steek. 
Over de tucidles trap. 

336
00:19:24,270 --> 00:19:26,710
Dat is de ondertitel van het 
boek, maar niet de titel van het

337
00:19:26,710 --> 00:19:28,630
boek. 
En Dat is dat boek waarin die 

338
00:19:28,630 --> 00:19:32,150
zegt, Kijk, hoe komt dat nou zo?
Die conflicten in Europa? 

339
00:19:32,150 --> 00:19:36,270
Dat komt Omdat een zittende 
macht zittende dopinante macht, 

340
00:19:36,670 --> 00:19:39,830
in dit geval een beetje 
Frankrijk en Engeland in feite, 

341
00:19:39,830 --> 00:19:42,830
maar in het bijzonder Engeland 
uitgedaagd worden door een 

342
00:19:42,870 --> 00:19:46,390
opkomende markt. 
En die geloofde kijken Ellen, ze

343
00:19:46,390 --> 00:19:49,830
geeft Als ik het nog moet 
herinneren in 16 voorbeelden en 

344
00:19:49,830 --> 00:19:53,670
start Natuurlijk met Sparta in 
Athene en Sparta was jaloers op 

345
00:19:53,670 --> 00:19:56,110
Athene grote succes van Athene 
goed. 

346
00:19:56,110 --> 00:19:58,350
Dat leidt tenslotte tot de 
oorlog, waarbij de beide 

347
00:19:58,350 --> 00:20:03,230
partijen je begrijpt het al 
mekaar min of meer om het leven 

348
00:20:03,230 --> 00:20:06,670
hebben gebracht. 
En, dat heeft alles een 

349
00:20:06,670 --> 00:20:10,440
geschreven na aanleiding van het
idee zouden China en de 

350
00:20:10,440 --> 00:20:13,670
Verenigde Staten ook niet langs 
die weg met elkaar in conflict 

351
00:20:13,710 --> 00:20:16,830
kunnen gaan. 
En geeft zegt ook van die 16 

352
00:20:16,870 --> 00:20:20,670
gevallen die die analyseert zijn
er geloof ik 12 die tot oorlog 

353
00:20:20,670 --> 00:20:24,710
hebben geleid en 4 niet. 
Met als gevolg dat je dat te 

354
00:20:24,710 --> 00:20:27,750
lezen Natuurlijk moet denken. 
Oeh, dat zou wel eens helemaal 

355
00:20:27,750 --> 00:20:32,070
fout kunnen gaan of dat zo is 
het op analogien zeggen niks, 

356
00:20:32,430 --> 00:20:35,990
dat moet je goed realiseren als 
situatie die op een calijken 

357
00:20:35,990 --> 00:20:40,830
zitten vaak intern heel anders 
in elkaar dan je wel denkt, denk

358
00:20:40,830 --> 00:20:44,150
ik dat er een gelijk heeft. 
Kijk, ergens is een bedoeling 

359
00:20:44,150 --> 00:20:46,910
was Natuurlijk 1 1 1 
voorspelling te doen waarvan hij

360
00:20:46,910 --> 00:20:49,630
hoopt dat hij niet uitkomt 
doordat de voorspelling gedaan 

361
00:20:49,710 --> 00:20:51,150
is. 
Maar. 

362
00:20:52,640 --> 00:20:56,280
Denk aan het hele kwestie Taiwan
Natuurlijk, hè, je had het er 

363
00:20:56,280 --> 00:20:59,520
ook nog vorige week over dat hij
al die generaals die hij achter 

364
00:20:59,920 --> 00:21:03,320
de tussen de coulissen spreekt, 
niet waar dat hij onze aan laat 

365
00:21:03,320 --> 00:21:08,320
de koers op een gigantisch. 
Jaren slepen mondiaalconflict, 

366
00:21:08,320 --> 00:21:12,400
waarbij miljoenen doden zitten, 
vallen hele gedeelte van de 

367
00:21:12,400 --> 00:21:15,880
planeet door nucleaire explosies
vernietigd zullen worden, 

368
00:21:16,440 --> 00:21:19,760
enzovoort, enzovoort zorgt dat u
In de kelder alle spulletjes bij

369
00:21:19,760 --> 00:21:23,560
elkaar heeft kleren, zodat u nog
14 dagen langer kan leven dan uw

370
00:21:23,560 --> 00:21:27,750
buren. 
Ja, ik moet zeggen, Ik hoop dat 

371
00:21:27,750 --> 00:21:31,110
dit de andere ironische 
ondertoon hier wel gevallen is. 

372
00:21:31,510 --> 00:21:34,350
Daar maakt u zich niet 
zenuwachtig, dames en heren. 

373
00:21:34,350 --> 00:21:36,830
Ondanks dat Poetin zegt, We zijn
klaar om Europa aan te vallen. 

374
00:21:36,870 --> 00:21:40,270
Als Poetin is echt, weet je 
zeker dat het niet waar is. 

375
00:21:40,390 --> 00:21:45,030
Dat is het fijne van Poetin dat 
de kleine opscheppertje dat het 

376
00:21:45,030 --> 00:21:49,470
kleine opscheppertje uit uit 
Petersburg, Leningrad sorry, hè,

377
00:21:49,790 --> 00:21:52,630
Ik kan Iedereen zou dat 
kantoortje van een Drees de 

378
00:21:52,630 --> 00:21:58,770
boete bezoeken. 
Nee, ik vond dat en dan staat ie

379
00:21:58,770 --> 00:22:01,970
daar weer met zo'n witte tafel 
heb je zeker wel gezien. 

380
00:22:03,720 --> 00:22:06,520
Ja de kinderachtig gedoe, 
allemaal, maar goed. 

381
00:22:08,310 --> 00:22:10,270
Ja, wat kan je anders zeggen? 
Natuurlijk. 

382
00:22:11,190 --> 00:22:13,030
Dus ja, ik geloof elison niet 
zo. 

383
00:22:14,580 --> 00:22:18,420
Destent Four dat zo heet het 
boek Sorry dat hij kijk, Ik kan 

384
00:22:18,420 --> 00:22:21,220
die dingen wel het, Maar het 
kost even voor de aap. 7, Maar 

385
00:22:21,220 --> 00:22:23,340
dat is heel normaal. 
Dat ik ze opgezocht heb in mijn 

386
00:22:23,340 --> 00:22:26,780
hersens destend verwoord, Ik 
weet het eigenlijk niet eens of 

387
00:22:26,780 --> 00:22:30,100
er een Nederlandse vertaling is.
Het is best een leuk boek om te 

388
00:22:30,100 --> 00:22:33,180
lezen over zijn totaalde 
situaties geanalyseerd worden, 

389
00:22:33,180 --> 00:22:37,220
een beetje strategisch afgewogen
en zo Maar het het zegt 

390
00:22:37,220 --> 00:22:42,310
uiteindelijk, niets is mijn. 
Overtuiging eet 8 Het nog steeds

391
00:22:42,310 --> 00:22:45,870
uiterst onwaarschijnlijk dat 
China een een Serieuze 

392
00:22:45,870 --> 00:22:49,110
Wereldoorlog zou kijk. 
Als ze een pad zouden kunnen 

393
00:22:49,110 --> 00:22:53,790
vinden om ineens bij nacht en 
ontij nietwaar Taiwan te 

394
00:22:53,790 --> 00:22:57,310
overweldigen, dan zou ik ze 
zeker een staat achten om dat te

395
00:22:57,310 --> 00:22:59,150
doen. 
Het is een wetenloos clubje ook 

396
00:22:59,150 --> 00:23:01,550
daar, Maar dat is niet zo 
simpel. 

397
00:23:02,510 --> 00:23:07,110
Woontje Taiwan ook geografisch 
heel raar in mekaar het het. 

398
00:23:07,230 --> 00:23:10,470
Japan heeft zich nu ook 
gecommitteerd hè? 

399
00:23:10,470 --> 00:23:13,430
Die me gaan takaïchi heet ze, 
geloof ik. 

400
00:23:14,070 --> 00:23:18,230
Mocht wel een cordaan de dame, 
ja, het, Het is een beetje. 

401
00:23:18,830 --> 00:23:20,510
Hoe heet dat? 
Ik weet niet hoe je dit moet 

402
00:23:20,510 --> 00:23:23,150
beschrijven dat ik altijd weer 
geamuseerd ben. 

403
00:23:23,150 --> 00:23:24,950
Als er een dame aan de macht 
komt. 

404
00:23:26,150 --> 00:23:29,670
Ik was in alle opzichten 
faliekant tegen tredge, Maar ik 

405
00:23:29,670 --> 00:23:32,070
vond het. 
Het was wel een paar minners dat

406
00:23:32,070 --> 00:23:35,680
die er stond. 
Hè, nou, wat denk je jezidi's 

407
00:23:35,720 --> 00:23:39,470
hier in Nederland? 
Nee is een beetje zilver is 

408
00:23:39,470 --> 00:23:42,870
uiteindelijk een warm hoofd, 
Maar ik was enorm onder de 

409
00:23:42,870 --> 00:23:45,830
invloed van Angela Merkel. 
Weten we eigenlijk een? 

410
00:23:45,830 --> 00:23:49,510
Grote Merkel bewonderaar Skype 
kan alternatieve. 

411
00:23:50,310 --> 00:23:53,430
Vandaar dat die partij dus 
alternatieven voor Duitsland 

412
00:23:53,430 --> 00:23:56,030
heet. 
Dat is sikkel ja, daar wordt 

413
00:23:56,030 --> 00:24:00,190
daar wordt Merkel getreiterd 
lang lang na dat ze er 

414
00:24:00,190 --> 00:24:03,390
regelmatig deze uitspraak deed 
en nu in Japan. 

415
00:24:03,390 --> 00:24:05,950
Ik had het van Japan echt niet 
verwacht, eerlijk gezegd. 

416
00:24:06,630 --> 00:24:09,830
Want ik het wel vermakelijk en 
ook met zo'n handtasje zo, Dat 

417
00:24:10,110 --> 00:24:12,670
is wel. 
Nou ja, het deed mij veel goed, 

418
00:24:12,670 --> 00:24:15,310
laat ik het zo zeggen. 
En Duitsland hoe was het 

419
00:24:15,310 --> 00:24:17,550
sentiment eigenlijk onder de 
gewoon de bevolking na het 

420
00:24:17,550 --> 00:24:19,550
sluiten van die deal naar de 
Eerste Wereldoorlog? 

421
00:24:19,870 --> 00:24:23,630
Nou, Dat was wel revanchistisch.
Je waren al inzetten boos. 

422
00:24:24,070 --> 00:24:26,990
Ze voelde zich vernederd. 
Je had Natuurlijk ook de 

423
00:24:26,990 --> 00:24:30,270
algemene media propaganda om het
maar zo te noemen. 

424
00:24:30,790 --> 00:24:33,710
Die was ja, bovendien verkeerde 
Duitsland Natuurlijk voortdurend

425
00:24:33,710 --> 00:24:36,950
in nood in economische nood, 
want wat ik helemaal niet 

426
00:24:36,950 --> 00:24:39,790
beschreven heb, is Natuurlijk 
dat dat die van die waanzinnige 

427
00:24:39,790 --> 00:24:43,350
razende inflatie. 
Waardoor Duitsland getroffen is 

428
00:24:43,350 --> 00:24:47,510
In de vorige jaren 20. 
En waardoor alle spaarders hun 

429
00:24:47,510 --> 00:24:50,910
celd de centen kwijt waren. 
Hè dat je dat je Als je het 

430
00:24:50,910 --> 00:24:54,190
kamermeisje wilde betalen, dan 
moest je dat, dan moest je 

431
00:24:54,190 --> 00:24:57,550
meteen betalen als ze dan draken
zijn getrokken had, want anders 

432
00:24:57,550 --> 00:24:59,470
was. 
Het geld is een uur later. 

433
00:24:59,470 --> 00:25:01,310
Deed je was het geld al de helft
waard geworden. 

434
00:25:01,830 --> 00:25:05,030
Iedereen heeft of transqua 
postzegels damelens uit de mode 

435
00:25:05,030 --> 00:25:07,510
geraakt, maar Misschien heeft 
Iedereen nog wel eens een 

436
00:25:07,510 --> 00:25:11,950
postzegel van Bismarck, waar dan
10 miljard mark overheen gedrukt

437
00:25:11,950 --> 00:25:15,030
is, dan heb je een beetje niet 
tegen Dat was Dat is zo 

438
00:25:15,030 --> 00:25:18,320
ontzettend ontwrichtend. 
Hè dat je ene spaargeld de 

439
00:25:18,320 --> 00:25:20,160
feiten in een half jaar 
verdwijnt. 

440
00:25:21,000 --> 00:25:23,440
Dat valt niet mee, dus ja, 
thuis, want was het slecht aan 

441
00:25:23,440 --> 00:25:26,200
toe aan de andere kant 
Natuurlijk In de tweede helft 

442
00:25:26,200 --> 00:25:31,280
van de jaren 20 de roaring 
Twenties dat ja, Dat was wel een

443
00:25:31,280 --> 00:25:35,310
beetje alle dagen feest toch? 
Zowel in Amerika als er ook in 

444
00:25:35,310 --> 00:25:38,950
West-Europa. 
De Weimarrepubliek gaat en Het 

445
00:25:39,070 --> 00:25:41,030
gaat in feite in feesten ten 
onde. 

446
00:25:42,070 --> 00:25:46,070
Vandaar zal ik het nog een keer 
zeggen, fantastische serie 

447
00:25:46,470 --> 00:25:50,150
Babylon Berlin. 
Geweldige serie kunnen de 

448
00:25:50,150 --> 00:25:52,390
Amerikanen punten zuiveren daar 
komt. 

449
00:25:52,390 --> 00:25:55,030
Daar komt zo'n feest. 
Dat is fantastisch in beeld 

450
00:25:55,030 --> 00:25:56,390
gebracht. 
Echt geweldig. 

451
00:25:56,990 --> 00:25:59,390
En in wat jij nu omschrijft in 
het interbellum hadden de 

452
00:25:59,390 --> 00:26:02,030
Verenigde Staten en bijvoorbeeld
de Sovjet Unie daar ook nog een 

453
00:26:02,030 --> 00:26:04,190
rol in? 
Zeker hadden ze daar een rol in,

454
00:26:04,190 --> 00:26:06,030
Maar dat dat komt pas later aan 
de orde. 

455
00:26:06,990 --> 00:26:09,750
Omdat de Verenigde Staten een 
rol spelen In de afwikkeling van

456
00:26:09,750 --> 00:26:15,470
die herstelbetalingen. 
Geen geen verstandige hul en. 

457
00:26:15,470 --> 00:26:18,030
De Sovjetunie gaat Natuurlijk in
een aantal jaren 30 een rol 

458
00:26:18,030 --> 00:26:21,230
spelen In de strategische 
overwegingen, zoals we ze hebben

459
00:26:21,230 --> 00:26:23,710
zien. 
OK, maar Dit is een cliffhanger.

460
00:26:25,200 --> 00:26:29,600
Ja kijk, Dat is één van de grote
problemen van historicus dat 

461
00:26:29,600 --> 00:26:32,640
Iedereen die daar nu heeft 
zitten luisteren te weten. 

462
00:26:32,880 --> 00:26:35,760
Die weet hoe het afloopt. 
Hij moet nu gedichten gaan. 

463
00:26:35,760 --> 00:26:39,520
Schrijven. 
Gok dat hij de volgende oorlog 

464
00:26:39,520 --> 00:26:43,640
kan winnen, het leker 
afhankelijk komen uit te zien 

465
00:26:43,640 --> 00:26:46,480
dat hij dat ging doen en Hij 
heeft hem toch verloren. 

466
00:26:48,390 --> 00:26:50,190
Ja, ik moet gedichten 
aanschrijven. 

467
00:26:50,790 --> 00:26:53,590
Heb je al iets op papier of moet
je nog echt helemaal beginnen? 

468
00:26:54,470 --> 00:26:58,310
Ik heb niets op papier. 
Ik zie er enorm tegenop. 

469
00:26:58,590 --> 00:27:02,270
Wordt nachtwerk, dan denk ik. 
Terwijl ik hond wandel in in het

470
00:27:02,270 --> 00:27:04,590
dagelijks werkelijkheid heb ik 
voortdurend. 

471
00:27:05,270 --> 00:27:08,350
Kwamen er zin in mij op? 
Niet waar. 

472
00:27:08,550 --> 00:27:10,470
Het is moeilijk voor de oude 
botten. 

473
00:27:10,950 --> 00:27:15,710
De poëzie wil niet meer vlotten 
na dat soort, dat denk ik 

474
00:27:15,710 --> 00:27:18,590
voortdurend aan, dus Ik ben 
benieuwd wat het wordt. 

475
00:27:18,590 --> 00:27:21,230
Ja, ik moet een beetje ophangen 
aan de boeken die een cadeau 

476
00:27:21,230 --> 00:27:23,670
doe. 
Ja, Ik heb dat in boek wat zo 

477
00:27:23,670 --> 00:27:26,590
een prachtige voorkant heeft. 
Oh, dat moet ik ook niet 

478
00:27:26,590 --> 00:27:27,950
vertellen. 
Stel je voor dat. 

479
00:27:27,950 --> 00:27:30,110
De nee moet je niet doen. 
Nee, moet je daarna even doen? 

480
00:27:30,110 --> 00:27:32,870
Ja. 
Ik zal er na de Sinterklaas zal 

481
00:27:32,870 --> 00:27:34,830
ik rapporteren helemaal. 
Goed, dan heb je nog nagedacht 

482
00:27:34,830 --> 00:27:37,110
over hoe je zondag naar 
Eindhoven gaat. 

483
00:27:38,790 --> 00:27:41,910
Ik heb nu het plan opgevat om 
per taxi iets later te komen dan

484
00:27:41,910 --> 00:27:43,470
jij. 
Oké, Maar ik wil wel graag met 

485
00:27:43,470 --> 00:27:45,990
jou terugdraaien. 
Dan OK helemaal goed, ja, Dat is

486
00:27:45,990 --> 00:27:47,430
goed. 
Ja, Dat is goed, dus dus dan een

487
00:27:47,550 --> 00:27:48,710
half uurtje van tevoren. 
Ben jij er? 

488
00:27:49,230 --> 00:27:51,910
Dan ga ik wel achterin zitten. 
Ja, Dat is perfect. 

489
00:27:51,950 --> 00:27:53,150
Dan plaatst zij iemand? 
Ja? 

490
00:27:54,030 --> 00:27:57,230
En mijn. 
Mijn trouwe medewerker bij het t

491
00:27:57,270 --> 00:28:00,910
vuur, tenzij dat ik wel steeds 
een hing had om mee te rijden, 

492
00:28:01,590 --> 00:28:03,950
maar wij staan altijd stil, dus 
je hebt nooit. 

493
00:28:04,270 --> 00:28:07,310
Exact wij staan stil. 
Terwijl ik zelf altijd een 

494
00:28:07,310 --> 00:28:11,470
enorme hekel had aan meerijders.
Oh ja, Maar dat die indruk heb 

495
00:28:11,470 --> 00:28:13,150
ik helemaal niet je. 
Moet mijn schoonvader was een 

496
00:28:13,150 --> 00:28:17,550
meerijer man die die hing de 
helft van de tijd van hing, die 

497
00:28:17,550 --> 00:28:21,590
hing die en dan ding dan die 
houtgreep die je boven de deur 

498
00:28:21,590 --> 00:28:23,070
je hebt. 
Heel veel Mensen ook hier in 

499
00:28:23,070 --> 00:28:24,230
Utrecht. 
Die hebben geen auto en die 

500
00:28:24,230 --> 00:28:26,230
zeggen van, hé, kan ik dan weer 
even met jou meerijden? 

501
00:28:26,470 --> 00:28:28,030
Nou ja, dat ja kan ik me 
voorstellen. 

502
00:28:28,270 --> 00:28:31,270
In Amsterdam ook van mij kunnen 
ze In de kofferbak meenemen, 

503
00:28:31,270 --> 00:28:32,790
vind ik verder geen probleem, 
maar dus. 

504
00:28:32,990 --> 00:28:34,630
Ik wou wel met jou mee, hè? 
Maar goed. 

505
00:28:34,670 --> 00:28:36,910
Geen probleem, hé. 
In de nieuwe Maarten is uit, hè,

506
00:28:36,910 --> 00:28:38,830
hadden we het al gezegd. 
Heel interessant. 

507
00:28:38,830 --> 00:28:41,710
Oorlog met China wordt de VS. 
We hebben het de vorige keer al 

508
00:28:41,710 --> 00:28:43,510
gehad. 
Ja dat besluit een beetje aan, 

509
00:28:43,510 --> 00:28:45,430
want dat dat met een boek van 
Allison. 

510
00:28:45,670 --> 00:28:48,070
Ja en ook nog even kijken, wat 
staat er nog meer? 

511
00:28:48,070 --> 00:28:50,870
Ook jij stamt af van koningen en
slaven is ook een. 

512
00:28:52,030 --> 00:28:54,030
Artikel ja is heel simpel 
Natuurlijk. 

513
00:28:54,030 --> 00:28:58,070
Je weet toch dat wesje. 
Kijken generaties 25 jaar. 

514
00:28:58,830 --> 00:29:00,950
Dus je hebt. 
Je hebt zelf sowieso al twee 

515
00:29:00,950 --> 00:29:04,110
oma's en twee opa's. 
En Als je dan een generatie 

516
00:29:04,110 --> 00:29:07,310
terug gaat, dan verdubbelt het 
en dan weer een generatie terug,

517
00:29:07,310 --> 00:29:10,150
dan verdubbelt het weer naar je 
weet wat voor spectaculaire 

518
00:29:10,470 --> 00:29:14,430
numerieke effecten dat heeft. 
Ik geloof wel dat je dat Als je.

519
00:29:15,150 --> 00:29:18,030
Dan stuur ik weer bij mijn geval
11 generaties teruggehaald en 

520
00:29:18,030 --> 00:29:23,550
dan heb je al. 10.000 voorouders
ofzo en Als je nog verder terug 

521
00:29:23,550 --> 00:29:26,830
gaat, heb je meer voorouders dan
dat er toen Mensen waren. 

522
00:29:27,470 --> 00:29:29,590
En Paul mailde mij ook nog van 
de Dom tot domreis. 

523
00:29:29,590 --> 00:29:32,350
Die vertelde mij dat jullie 
volgend jaar in Italië reis gaan

524
00:29:32,350 --> 00:29:34,190
doen. 
Ja, Hij heeft het gesplitst in 

525
00:29:34,190 --> 00:29:37,630
twee reizen. 
En, Hij heeft mij Laten beloven 

526
00:29:37,630 --> 00:29:40,750
dat ik bereid ben om Ik kan. 
Ik ga niet 2 keer 1 hele week 

527
00:29:40,750 --> 00:29:42,990
mee. 
Je staat nog meer dan 2 keer 1 

528
00:29:42,990 --> 00:29:46,270
hele week, Maar ik ben wel 
bereid om twee dagen mee te 

529
00:29:46,270 --> 00:29:48,790
doen. 
En als dat in Italië is, dan 

530
00:29:48,790 --> 00:29:53,030
moet die mij dus wel zorgen dat 
ik daar in Italië kom, ja. 

531
00:29:54,110 --> 00:29:55,590
Dan moet je een taxi even 
bestellen. 

532
00:29:56,430 --> 00:29:59,510
Ja dat dat gaat In de prijs, 
want Ik heb er nog aan 

533
00:29:59,510 --> 00:30:03,550
toegevoegd dat ik wel hoopte dat
hij voor de voor de verzending 

534
00:30:03,550 --> 00:30:05,750
van mijn persoonshal zou zorgen 
dan. 

535
00:30:07,070 --> 00:30:08,870
Als die mij als die mij erbij 
wil hebben, en. 

536
00:30:08,870 --> 00:30:11,270
Je bent Natuurlijk verwend, want
je bent de NPO gewend en dan 

537
00:30:11,270 --> 00:30:12,910
wordt je helemaal lekker In de 
watten gelegd. 

538
00:30:13,150 --> 00:30:15,750
Ja geweldig. 
Ik zou altijd sowieso laat ik 

539
00:30:15,750 --> 00:30:18,590
dat meteen erbij zeggen. 
Ik zou al deze dingen niet 

540
00:30:18,590 --> 00:30:23,110
kunnen doen Als je niet bij met 
name televisie opname ja, 

541
00:30:23,110 --> 00:30:25,070
systematisch uit de wind wordt 
gehouden. 

542
00:30:25,710 --> 00:30:28,110
Die meisjes die sjouwen zich 
ongelukkig. 

543
00:30:28,190 --> 00:30:29,870
Ja, Maar dat is. 
Er komt dus nu wel een rij met. 

544
00:30:29,870 --> 00:30:33,830
Die TGV en waar stoppen waar die
TGV maar één minuut stop er met 

545
00:30:33,830 --> 00:30:38,510
je met die hele barrang moet je.
Hè bara typisch nog een in een 

546
00:30:38,510 --> 00:30:41,670
Indisch woord moet je eruit. 
Maar we genieten er nog wel even

547
00:30:41,670 --> 00:30:43,750
van. 
Ja, nee, Ik denk dat ik zo'n 

548
00:30:43,750 --> 00:30:45,830
ploeg in dienst ga nemen van 
mijn spaargeld. 

549
00:30:46,310 --> 00:30:48,470
Ja, Als het op is pleeg ik 
zelfmoord. 

550
00:30:49,230 --> 00:30:52,430
Hoewel Ik heb nooit suïcidale 
neiging gehad. 

551
00:30:52,430 --> 00:30:54,230
Nooit. 
OK ik wens je succes met de 

552
00:30:54,230 --> 00:30:55,670
gedichten. 
Je. 

553
00:30:55,750 --> 00:30:58,750
Hebt het nodig. 
Dat heb ik zeker nodig. 

554
00:31:04,810 --> 00:31:06,650
Het is moeilijk voor de oude 
botten. 

555
00:31:06,810 --> 00:31:11,870
De poëzie wil niet meer vlotten.
Rob Jetten wordt naar alle 

556
00:31:11,870 --> 00:31:13,990
waarschijnlijkheid de nieuwe 
premier van Nederland. 

557
00:31:14,270 --> 00:31:16,750
Maar wat maakt iemand nou 
eigenlijk een goede minister 

558
00:31:16,750 --> 00:31:19,550
president? 
Lubbers was onder hele moeilijke

559
00:31:19,550 --> 00:31:23,110
omstandigheden zeker 
aanvankelijk een goede minister 

560
00:31:23,110 --> 00:31:25,390
president. 
Als je voor dat TYPE van beleid 

561
00:31:25,390 --> 00:31:28,550
had gekozen, was hij een goede 
minister president. 

562
00:31:28,950 --> 00:31:31,790
In het college minister 
president vertelt Maarten van 

563
00:31:31,790 --> 00:31:35,470
Rossem hoe eerdere leiders 
Nederland door crisis groei en 

564
00:31:35,470 --> 00:31:38,560
verandering leiden. 
Want dreef tot Rutte en nu dus 

565
00:31:38,640 --> 00:31:41,550
Rob Jetten. 
Luister vandaag via de link In 

566
00:31:41,550 --> 00:31:42,230
de shownotes.