1
00:00:00,250 --> 00:00:04,070
Zonder de Economische depressie,
die begon niet waar. 

2
00:00:04,080 --> 00:00:08,710
In het najaar van 1929 hadden we
waarschijnlijk nooit van Hitler 

3
00:00:08,720 --> 00:00:11,420
gehoord. 
Dan zouden de NSDP een piepklein

4
00:00:11,460 --> 00:00:15,310
protest partijtje zijn gebleven.
Het probleem was Natuurlijk dat 

5
00:00:15,320 --> 00:00:19,090
Duitsland enorm getroffen is 
door de door de gevolgen van de 

6
00:00:19,100 --> 00:00:22,750
economische crisis, onder andere
Omdat de Amerikanen veel 

7
00:00:22,760 --> 00:00:25,890
kortlopend krediet hadden 
gegeven aan de Duitsers. 

8
00:00:25,900 --> 00:00:29,470
Dat volgen ze nu terug, met als 
ze volgt dat Duitsland in feite 

9
00:00:29,480 --> 00:00:31,160
als een steen naar beneden 
stort. 

10
00:00:31,320 --> 00:00:38,970
Het volwassen kunt u mij horen? 
Laatste nieuws is dat Pierre 

11
00:00:38,980 --> 00:00:41,870
kartner is overleden. 
Vader Abraham adem 

12
00:00:41,880 --> 00:00:45,850
meesterwerkjes hangen. 
Weldig vooral het smurfenlied. 

13
00:00:45,860 --> 00:00:49,280
Dat is een van de hoogtepunten. 
Een van de culturele 

14
00:00:49,290 --> 00:00:51,600
hoogtepunten van de afgelopen 
100 jaar. 

15
00:00:51,720 --> 00:00:54,700
Ja, en precies In het kleine 
café aan de haven is ook van hem

16
00:00:54,900 --> 00:00:57,440
ook meesterlijke tekst. 
Ja, Maar het nummer van de 

17
00:00:57,450 --> 00:01:00,220
smurfen werd wereldwijd toch 
meer dan 25 miljoen keer 

18
00:01:00,230 --> 00:01:02,110
verkocht. 
Zo verbaast me niks. 

19
00:01:02,860 --> 00:01:09,230
Dus ja, heel, heel mooi lied. 
En leuk Clip erbij. 

20
00:01:09,790 --> 00:01:12,140
Ja gewoon nee die smurfen Dat 
is. 

21
00:01:13,020 --> 00:01:17,490
Daar is die die die die peio. 
Die tekenaar Dat is Dat is best 

22
00:01:17,500 --> 00:01:20,250
aardig werk eigenlijk. 
Ja, is het een keer hebt gezien,

23
00:01:20,260 --> 00:01:22,510
heb je het allemaal gezien? 
Maar toch, Het is best aardig 

24
00:01:22,520 --> 00:01:25,780
werk. 
Oké en nog even een paar andere 

25
00:01:25,790 --> 00:01:29,060
dingetjes, het 
Sinterklaasjournaal. 

26
00:01:29,070 --> 00:01:30,320
Ja, dan denk ik, wat moet je 
daar nou mee? 

27
00:01:30,330 --> 00:01:33,400
Maar die hebben een. 
En, die hebben ieder jaar 

28
00:01:33,410 --> 00:01:37,160
Natuurlijk een verhaal over 
Sinterklaas die aankomt en nu is

29
00:01:37,170 --> 00:01:40,370
er een verhaal waar dus ouders 
ontzettend boos om worden en 

30
00:01:40,380 --> 00:01:43,440
kinderen zelfs om gaan huilen. 
Want de boot van Sinterklaas die

31
00:01:43,450 --> 00:01:48,020
zingt en Het is dus een soort 
van Titanic verhaal. 

32
00:01:48,030 --> 00:01:50,480
Een ouders klagen dus dat hun 
kinderen huilend op de bank 

33
00:01:50,490 --> 00:01:51,800
zitten en getroost moeten 
worden. 

34
00:01:53,630 --> 00:01:57,030
Ik vind het ook wel een beetje 
lullig scenario dat de boot van 

35
00:01:57,040 --> 00:02:01,930
Sinterklaas is gezonken, toch? 
Dus de kinderen vragen dit ook 

36
00:02:01,940 --> 00:02:04,550
wel waar. 
En hoe komt die torpedeert of 

37
00:02:04,560 --> 00:02:05,720
zo? 
Dat weet ik niet. 

38
00:02:05,730 --> 00:02:07,720
Ik heb het niet gezien, ik ook 
niet. 

39
00:02:08,110 --> 00:02:10,720
Ik weet van niks. 
Kinderen vragen zich al zeggen 

40
00:02:10,729 --> 00:02:13,490
dat ik zelf direct mens 
kleinkinderen op de hoogte 

41
00:02:13,500 --> 00:02:16,370
brengen met het feit dat we geen
sm organiseerde 

42
00:02:16,380 --> 00:02:21,210
sinterklaasviering geen doorgang
kan Omdat de boter Sinterklaas 

43
00:02:21,430 --> 00:02:25,260
is gezonken. 
Dat zal ze lelijk opbreken. 

44
00:02:25,560 --> 00:02:27,400
We hebben alles al 
georganiseerd. 

45
00:02:28,260 --> 00:02:30,440
Kinderen vragen zich af of de 
pieten wel een zwemdiploma 

46
00:02:30,450 --> 00:02:32,310
hebben en of de cadeautjes zijn 
gered. 

47
00:02:32,860 --> 00:02:35,010
Ja, Dat is een hele interessante
vraag gehad. 

48
00:02:35,020 --> 00:02:38,830
En Sinterklaas boot wel van die 
reddings boeien boeien of nou 

49
00:02:38,840 --> 00:02:42,520
ja, reddings vlotten? 
Nee, Dat is niet het werk. 

50
00:02:42,530 --> 00:02:46,740
Nou ja, hoe dan ook, Maar het is
een hele tragische zaak. 

51
00:02:46,750 --> 00:02:49,420
Dat begrijp ik wel. 
Ouders die zijn het programma nu

52
00:02:49,430 --> 00:02:51,550
In het boycotten Omdat ze het 
dus niet gepast vinden. 

53
00:02:54,450 --> 00:02:58,260
Ook die opwinding al. 
Ik zou zeggen, kunnen jou dus 

54
00:02:58,270 --> 00:02:59,930
niet tegen die kinderen zeggen, 
joh. 

55
00:03:00,240 --> 00:03:04,000
Hebben ze verzonnen ze waar we 
ook wat Het is echt niet waar. 

56
00:03:04,510 --> 00:03:07,130
Ja, overigens heeft de t ook 
gereageerd en heeft gezegd dat 

57
00:03:07,140 --> 00:03:09,630
Sinterklaas altijd een oplossing
heeft gevonden voor problemen. 

58
00:03:10,980 --> 00:03:13,790
Kennelijk kan niet goed zwemmen.
Nou moet ik zeggen in die 

59
00:03:13,800 --> 00:03:17,940
Sinterklaas Verkleding verzuip 
je gegarandeerd Natuurlijk ja 

60
00:03:18,050 --> 00:03:21,520
ja, maar vind jij dat dit te ver
gaat als programma maker? 

61
00:03:22,020 --> 00:03:25,550
Ik heb geen idee. 
Ik ga er geen oordeel, Alleen 

62
00:03:25,560 --> 00:03:29,100
laat ik het, laat ik dan zeggen,
lieve luisteraars, Ik ben geen 

63
00:03:29,110 --> 00:03:32,480
Sinterklaas deskundige. 
Hé, Dat is ook goed inderdaad om

64
00:03:32,490 --> 00:03:34,830
aan te geven. 
Even ja, Ik weet er niets van. 

65
00:03:35,130 --> 00:03:37,980
Ja, Ik heb geen contact met de 
goedheiligman. 

66
00:03:38,700 --> 00:03:41,200
Nee, nou, je hebt wel af en toe 
In het Sinterklaasjournaal 

67
00:03:41,210 --> 00:03:43,240
gezeten. 
Nee toch? 

68
00:03:43,390 --> 00:03:45,330
We heb jij nooit In het 
Sinterklaasjournaal gezeten als.

69
00:03:45,560 --> 00:03:49,940
Nee, nee, Ik heb ooit een ruzie 
gekregen met de met de officiële

70
00:03:50,040 --> 00:03:53,680
televisie Sinterklaas, Omdat ik 
zei dat hij zo'n waardeloos 

71
00:03:53,690 --> 00:03:58,980
stafje had met bram van der 
Vlugt ja, oke, dat wekt even 

72
00:03:58,990 --> 00:04:02,190
weg. 
Ik wekte zijn irritatie, Dat was

73
00:04:02,200 --> 00:04:05,550
niet gespeeld. 
Dat was oprecht was mijn indruk 

74
00:04:05,560 --> 00:04:08,910
ja, Maar dat weet ik ook. 
Ja, sta je dat scène terug 

75
00:04:08,920 --> 00:04:12,030
moeten zien zoals in die Max 
Middaguitzending? 

76
00:04:13,000 --> 00:04:16,769
Ja, ik kreeg een soort van feest
gesprek met die met die 

77
00:04:16,779 --> 00:04:20,110
officiële Sinterklaas die 
Natuurlijk goed voor de 

78
00:04:20,120 --> 00:04:23,650
luisterende kinderen moet ik 
even zeggen van, Dat is niet de 

79
00:04:23,660 --> 00:04:27,480
echte Sinterklaas, de echte 
Sinterklaas die die zweeft boven

80
00:04:27,490 --> 00:04:31,890
de water en zo het moet je beste
maar zeggen, je hebt liep 

81
00:04:31,900 --> 00:04:35,360
helemaal uit de hand. 
Dat was live op tv volgens mij 

82
00:04:35,370 --> 00:04:37,410
wel. 
Ja oke, maar normaal weet 

83
00:04:37,420 --> 00:04:40,270
Sinterklaas zich toch wel goed 
het te beheersen in dit soort 

84
00:04:40,280 --> 00:04:43,830
gevallen. 
Zo die media Sinterklaas, die we

85
00:04:43,840 --> 00:04:46,120
al vrij kort aangebonden typen 
volgens mij. 

86
00:04:46,130 --> 00:04:48,700
Wat zei die dan tegen je? 
Nou ik niet dat ik niet moest 

87
00:04:48,710 --> 00:04:50,460
zeuren, geloof ik over die staf 
van hem. 

88
00:04:51,410 --> 00:04:53,490
Ik ben nou vergeten hoe Het was,
maar in ieder geval. 

89
00:04:53,500 --> 00:04:56,650
Ik beledigde die staf. 
Daar kwam het op neer, wordt 

90
00:04:56,660 --> 00:05:00,160
allemaal een beetje beetje van 
de Van de Action, hè? 

91
00:05:00,430 --> 00:05:03,180
Ja, staf van de Action niet leuk
gevonden. 

92
00:05:03,190 --> 00:05:07,350
Goedkoop Chinees stafje ja nee 
oke hè. 

93
00:05:07,720 --> 00:05:10,810
Ja, Dit is vandaag, we nemen op 
op 11 november en dan zullen 

94
00:05:10,820 --> 00:05:14,970
veel Mensen zullen zeggen, Sint 
Maarten begin van het 

95
00:05:14,980 --> 00:05:18,970
carnavalsseizoen, Maar het is 
ook de, de 11 van de 11 heeft 

96
00:05:18,980 --> 00:05:22,290
Natuurlijk in allerlei magische 
betekenis, dat zul je begrijpen.

97
00:05:23,570 --> 00:05:25,150
Eigenlijk hadden we dit 
Natuurlijk moet doen. 

98
00:05:25,160 --> 00:05:27,830
De 11e van de 11e In het jaar 
2011. 

99
00:05:27,840 --> 00:05:30,850
Maar goed, dat zijn we. 
Toen hadden we nog geen podcast?

100
00:05:31,200 --> 00:05:34,700
Ja, Het is de wapenstilstandsdag
waarmee de. 

101
00:05:35,510 --> 00:05:39,790
Eerste Wereldoorlog beëindigd is
en Ik denk dat je de Eerste 

102
00:05:39,800 --> 00:05:44,290
Wereldoorlog wel kunt zien als 
een van de allergrootste rampen 

103
00:05:44,300 --> 00:05:48,550
die de mensheid is overkomen. 
In de loop van de vorige eeuw, 

104
00:05:48,560 --> 00:05:50,710
Natuurlijk de Eerste 
Wereldoorlog. de Tweede 

105
00:05:50,720 --> 00:05:54,470
Wereldoorlog is ondenkbaar 
Zonder de Eerste Wereldoorlog en

106
00:05:54,480 --> 00:05:57,060
gaan zit komt die Koude Oorlog 
er nog achteraan. 

107
00:05:57,070 --> 00:06:01,830
Maar kortom, die Eerste 
Wereldoorlog, een een eigenlijk 

108
00:06:01,840 --> 00:06:05,110
in die vorm, een totaal 
onverwacht conflict. 

109
00:06:05,680 --> 00:06:09,380
Gaat bovendien een einde maakte 
aan aan aan hele optimistische 

110
00:06:09,390 --> 00:06:14,180
periode late 19e eeuw, begin van
de 20e eeuw snelle economische 

111
00:06:14,190 --> 00:06:16,790
groei. 
Het ging de wereld voor. 

112
00:06:16,800 --> 00:06:18,720
De voor de wind zal ik maar 
zeggen en. 

113
00:06:19,440 --> 00:06:22,920
Toen kwam dat idiote conflict 
daartussen, niet waar die 

114
00:06:22,930 --> 00:06:27,050
gruwelijke slachtpartij in in 
die natte modder in Noord 

115
00:06:27,060 --> 00:06:31,180
Frankrijk in een tipje van 
Vlaanderen, waarbij 6 miljoen 

116
00:06:31,190 --> 00:06:33,100
soldaten om het leven zijn 
gekomen. 

117
00:06:33,110 --> 00:06:36,420
Nog de dubbele zo'n beetje zwaar
gewond is geraakt. 

118
00:06:36,870 --> 00:06:40,640
Denk aan de weduwen en de wezen 
die dat nou weer geproduceerd 

119
00:06:40,650 --> 00:06:42,940
heeft. 
Dus ja, de Eerste Wereldoorlog 

120
00:06:42,950 --> 00:06:46,210
was een dramatisch conflict. 
En nou ja, hoe? 

121
00:06:46,220 --> 00:06:48,990
Waarom komt het in in 1918 aan 
zijn eind? 

122
00:06:49,000 --> 00:06:52,140
Eigenlijk Omdat de Duitse 
legerleiding wel inziet dat ze 

123
00:06:52,150 --> 00:06:56,170
niet meer binnen kunnen. 
De Duitsers hadden in begin van 

124
00:06:56,180 --> 00:07:00,290
1918 nog een groot offensief 
georganiseerd om een vrij 

125
00:07:00,300 --> 00:07:04,110
eenvoudige reden dat ze wel 
begrepen dat de Amerika was 

126
00:07:04,120 --> 00:07:07,850
Natuurlijk in 1917 gaan 
deelnemen aan het conflict en 

127
00:07:07,860 --> 00:07:11,250
het zag ernaar uit dat op grote 
schaal Amerikaanse soldaten 

128
00:07:11,260 --> 00:07:15,870
zouden kunnen worden aangevoerd 
is ook In de loop van 1918, dus 

129
00:07:15,880 --> 00:07:19,330
daar zijn Als we willen winnen 
Als we nog willen winnen, dan 

130
00:07:19,340 --> 00:07:22,030
moeten we het nu proberen. 
Dus die hebben we toen zagen we 

131
00:07:22,040 --> 00:07:26,850
nog frieten stoom georganiseerd 
en. 1 grote doorbraak tot stand 

132
00:07:26,860 --> 00:07:30,530
gebracht, maar. 
Eigenlijk bleek toen die toen ze

133
00:07:30,540 --> 00:07:34,350
doorgebroken waren dat ze achter
dat front uit niet precies 

134
00:07:34,360 --> 00:07:37,550
wisten wat ze moesten doen, want
ze hadden Natuurlijk logistiek. 

135
00:07:37,560 --> 00:07:40,490
Was dat een lastig probleem? 
Ze moesten bevoorraad worden en 

136
00:07:40,940 --> 00:07:44,170
Dat is bij een doorbraak van 
enkele tientallen kilometers een

137
00:07:44,180 --> 00:07:46,610
lastig probleem. 
En bovendien hadden ze geen 

138
00:07:46,620 --> 00:07:48,860
artillerie. 
Steun meer waren Natuurlijk een 

139
00:07:48,870 --> 00:07:51,840
oorlog Zonder arteries steun. 
Daar wordt eigenlijk In het 

140
00:07:51,850 --> 00:07:54,170
algemeen weinig aandacht aan 
besteed, maar eigenlijk is 

141
00:07:54,180 --> 00:07:57,830
artillerie Misschien wel het 
belangrijkste wapen in elk 

142
00:07:58,560 --> 00:08:00,370
militair conflict. 
Waarom is dat zo? 

143
00:08:01,810 --> 00:08:05,270
Omdat je met doormiddel van 
artillerie kun je Laten we 

144
00:08:05,280 --> 00:08:10,260
zeggen, vuurkracht op een 
specifiek punt ontwikkelen of 

145
00:08:10,270 --> 00:08:13,990
tot stand brengen en doordat je 
op dat punt een grotere 

146
00:08:14,000 --> 00:08:17,200
vuurkracht hebt Als de 
tegenstander, mits je ja die 

147
00:08:17,210 --> 00:08:19,560
goed gebruikt. 
Natuurlijk kun je daar Misschien

148
00:08:19,570 --> 00:08:24,620
een doorbraak voor sieren of 
anderszins de tegenstander grote

149
00:08:24,630 --> 00:08:26,270
schade toebrengen. 
Vergeet niet. 

150
00:08:26,890 --> 00:08:30,020
Napoleon was van Oorsprong Raad 
Thierie officier, dat een 

151
00:08:30,030 --> 00:08:32,230
atterij opleiding volgt en hij 
was een. 

152
00:08:32,700 --> 00:08:36,220
Meesterlijk gebruiken van de 
Azeri heb ik altijd begrepen, 

153
00:08:36,710 --> 00:08:38,230
dus ja, de adigéry is 
Natuurlijk. 

154
00:08:38,240 --> 00:08:40,900
Het wordt Natuurlijk al leken 
nooit helemaal duidelijk Waarom 

155
00:08:40,909 --> 00:08:44,800
die artillerie zo belangrijk is,
Maar de artillerie is vaak van 

156
00:08:44,810 --> 00:08:48,860
doorslaggevende betekenis. 
Ook hoe die strate tactisch en 

157
00:08:48,870 --> 00:08:53,100
strategisch gebruik kan worden. 
Die friedens storm mislukt dus 

158
00:08:53,110 --> 00:08:57,110
in feite. 
En dan zegt Ludendorff, die in 

159
00:08:57,120 --> 00:09:00,860
feite de militaire leiding had 
en je had hun hindenburg en 

160
00:09:00,870 --> 00:09:03,000
Loenen dorpen. 
Ludendorff was eigenlijk te 

161
00:09:03,010 --> 00:09:06,670
bepalen stem. 
Ik denk ja wacht eens even en We

162
00:09:06,680 --> 00:09:09,850
moeten het zo organiseren dat 
het leger de schuld niet krijgt 

163
00:09:09,860 --> 00:09:13,580
van de verloren oorlog, want die
dat dat Duitsland verloren had, 

164
00:09:13,850 --> 00:09:17,050
was hem eigenlijk wel duidelijk.
In die zin dat Duitsland in 

165
00:09:17,060 --> 00:09:18,390
ieder geval niet meer binnen 
kon. 

166
00:09:18,680 --> 00:09:22,570
En naarmate de Amerikaanse 
participatie zou omvangrijker 

167
00:09:22,580 --> 00:09:26,690
zou worden, zou zou de Duitsers 
het gegarandeerd verliezen. 

168
00:09:27,150 --> 00:09:30,720
Dus hij zegt, van ja, Ik wil ook
dat er een andere regering komt 

169
00:09:31,120 --> 00:09:34,230
en daar komt ook een andere 
regering waarin ook de oppositie

170
00:09:34,240 --> 00:09:37,250
aan. 
Een plaats krijgt met als gevolg

171
00:09:37,260 --> 00:09:40,510
dat Natuurlijk rechts en 
militair Duitsland later kon 

172
00:09:40,520 --> 00:09:44,410
zeggen, ja, zie je wel, We zijn 
verraden door die door die 

173
00:09:44,420 --> 00:09:47,540
nieuwe burgerlijke regering en 
We hadden eigenlijk best kunnen 

174
00:09:47,550 --> 00:09:50,650
winnen om dat tot het laatste 
moment eigenlijk ook in 

175
00:09:50,660 --> 00:09:52,730
Duitsland nog steeds de idee 
was. 

176
00:09:52,740 --> 00:09:55,930
We zouden eigenlijk best hebben 
kunnen winnen, hè? 

177
00:09:55,940 --> 00:09:58,890
En dan krijg je dus de 
zogenaamde dolkstoot leg hem. 

178
00:09:59,870 --> 00:10:04,230
Dan is de Als de wapenstilstand 
eenmaal gesloten is op de 11e 

179
00:10:04,240 --> 00:10:06,380
november. 
Moeten tenslotte Natuurlijk een 

180
00:10:06,390 --> 00:10:09,460
vredesconferentie worden 
georganiseerd en die is ook 

181
00:10:09,470 --> 00:10:11,940
georganiseerd. 
Dat heeft geleid tot de 

182
00:10:11,950 --> 00:10:18,920
zogenaamde vrede van Versailles.
28 juni van het jaar 1919 en 

183
00:10:18,930 --> 00:10:23,170
eigenlijk kun je zeggen, is die.
Dat is ook wel gezegd, ook in 

184
00:10:23,180 --> 00:10:28,230
die tijd zelf door Franse, 
maarschalk, die zei Van, Dit is 

185
00:10:28,240 --> 00:10:30,840
geen. 
Vrede die gesloten is. 

186
00:10:30,850 --> 00:10:35,570
Dit is in feite tijdelijke 
overeenkomst en over 20 jaar zal

187
00:10:35,580 --> 00:10:39,720
dit conflict voortgezet worden. 
Nou, dat bleek een verzende blik

188
00:10:39,730 --> 00:10:42,420
te zijn naar het impey in 
september 39. 

189
00:10:43,120 --> 00:10:46,690
Zeg maar, precies 20 jaar later 
het conflict ook voortgezet is, 

190
00:10:47,010 --> 00:10:49,250
Maar de vraagstuk, Waarom is het
voortgezet? 

191
00:10:49,260 --> 00:10:52,770
Hoe komt dat eigenlijk dat aan 
het eind van dit gruwelijke 

192
00:10:52,780 --> 00:10:56,610
conflict, waarvan velen hoopten 
dat het de oorlog zou zijn die 

193
00:10:56,620 --> 00:10:58,620
een eind zou maken aan alle 
oorlogen? 

194
00:10:58,830 --> 00:11:02,750
Hoe komt het nou dat 20 jaar 
later opnieuw mis was? 

195
00:11:03,040 --> 00:11:07,030
Want dat Dat is goed, Dat is in 
zekere zin goed te verklaren 

196
00:11:07,040 --> 00:11:10,050
waarmee ik overigens niet wil 
zeggen dat het onvermijdelijk 

197
00:11:10,060 --> 00:11:13,950
was dat dat ging gebeuren, maar 
tegelijkertijd zit er wel een 

198
00:11:13,960 --> 00:11:16,360
duidelijk causale relatie tussen
de. 

199
00:11:16,710 --> 00:11:20,440
Eind van de Eerste Wereldoorlog 
en de het begin van het Tweede 

200
00:11:20,450 --> 00:11:25,020
Wereldoorlog. 
De hoofdrolspelers in bij die 

201
00:11:25,030 --> 00:11:28,340
onderhandelingen over de vrede. 
Dat waren Natuurlijk de 

202
00:11:28,350 --> 00:11:31,640
Verenigde Staten. 
We moeten ook Wilson, Dat was 

203
00:11:31,650 --> 00:11:34,820
Engeland. 
Lloyd George, de Duitsers waren 

204
00:11:34,830 --> 00:11:38,640
Natuurlijk niet aanwezig. de 
Russen waren ook niet aanwezig, 

205
00:11:38,650 --> 00:11:41,840
want We hadden had ze geen 
revolutie voor voltrokken. de 

206
00:11:41,850 --> 00:11:44,360
Duitsers hadden verloren, daar 
zie je al aan. 

207
00:11:44,370 --> 00:11:48,400
Dit is geen erg handige 
regeling, want de impotentie 

208
00:11:48,410 --> 00:11:52,210
twee sterkste Europese 
mogendheden waren er niet bij. 

209
00:11:52,680 --> 00:11:56,330
En, daar had je de Fransen nog. 
Dat was Clémenceau en nog een 

210
00:11:56,340 --> 00:12:00,650
Italiaan Orlando en die moesten 
de zaken zien te regelen. 

211
00:12:01,060 --> 00:12:03,900
Die hadden heel wisselende 
belangen in allerlei opzichten. 

212
00:12:04,320 --> 00:12:07,030
De Engelsen hadden er spijt van,
maar wilden toch de Duitsers 

213
00:12:07,040 --> 00:12:10,880
flink straffen voor het feit dat
zij die oorlog waren begonnen. 

214
00:12:12,460 --> 00:12:17,810
Moet er ook Wilson? 
Was vast van overtuigd dat er nu

215
00:12:18,140 --> 00:12:23,390
een volkomen ander tijdperk zou 
moeten aanbreken en dat tijdperk

216
00:12:23,400 --> 00:12:27,390
zou vormgegeven worden door de 
League of Nations door de 

217
00:12:27,400 --> 00:12:30,760
Volkenbond. 
Dat was het Amerikaanse plan of 

218
00:12:30,770 --> 00:12:33,470
invet. 
Dat was het plan van Wilson en 

219
00:12:33,480 --> 00:12:36,310
die Volkenbond zou moeten zorgen
voor een totaal ander 

220
00:12:36,320 --> 00:12:40,590
buitenlandse politiek, dus niet 
meer machtspolitiek, niet geen 

221
00:12:40,600 --> 00:12:45,250
real politiek zoals dat heet, 
maar Mensen zouden op grond van 

222
00:12:45,260 --> 00:12:47,580
Van. 
Fatsoenlijk en humane 

223
00:12:47,590 --> 00:12:52,380
overwegingen met elkaar moet in 
gesprek moeten gaan en zelf het 

224
00:12:52,390 --> 00:12:56,380
zelfbeschikkingsrecht der volken
zou leidend moeten zijn bij de 

225
00:12:56,390 --> 00:12:59,900
ordening. 
De nieuwe ordening die tot stand

226
00:12:59,910 --> 00:13:03,390
zou moeten worden gebracht, 
zeker in in Europa. 

227
00:13:03,690 --> 00:13:07,340
En dan zou het kunnen zijn dat 
de Eerste Wereldoorlog was die 

228
00:13:07,350 --> 00:13:11,510
en de woord toe en do woords. 
Nou, We hebben gezien dat dat 

229
00:13:11,520 --> 00:13:15,360
tenslotte niet niet zo goed is 
afgelopen een klim en zo de 

230
00:13:15,370 --> 00:13:17,970
Fransman had Natuurlijk ja 
eigenlijk maar een. 

231
00:13:18,090 --> 00:13:22,210
Een centraal idee het moest zo 
geregeld worden. 

232
00:13:22,780 --> 00:13:26,250
Real politiek of geen real 
politiek volkenbond of geen 

233
00:13:26,260 --> 00:13:30,070
Volkenbond dat de veiligheid van
Frankrijk gegarandeerd zou 

234
00:13:30,080 --> 00:13:32,770
kunnen worden, wat ook wel weer 
begrijpelijk is. 

235
00:13:32,780 --> 00:13:36,070
En wat tenslotte Natuurlijk, 
zoals we weten niet gebeurd is 

236
00:13:36,080 --> 00:13:39,360
Als we even denken aan de 
dramatische gebeurtenissen In 

237
00:13:39,370 --> 00:13:43,930
het jaar 1940 en Orlando had 
vergaande ambities. 

238
00:13:43,940 --> 00:13:48,050
Italië had er weer zoals sorry, 
ik moet niet te discriminerend. 

239
00:13:48,120 --> 00:13:51,350
Klinken hij had toch niet veel 
van terecht gebracht in die in 

240
00:13:51,360 --> 00:13:54,150
die oorlog, maar had wijd zijn 
ambities en wilde eigenlijk de 

241
00:13:54,160 --> 00:13:56,970
hele Dalmatische kust erbij 
hebben. 

242
00:13:57,620 --> 00:14:00,320
Als je daar ooit geweest bent 
aan het Dalmatische kust, dan 

243
00:14:00,330 --> 00:14:04,040
weet je dat dat enorm. 
Ja, eigenlijk waren de 

244
00:14:04,050 --> 00:14:07,800
venetianen zijn daar heel lang 
de baas geweest door bovendek is

245
00:14:08,390 --> 00:14:11,380
in allerlei opzichten eigenlijk 
een Venetiaanse handelsstad. 

246
00:14:12,120 --> 00:14:14,970
Nou ja, dus die Italianen vonden
dat, konden zij, dat wilden zij 

247
00:14:14,980 --> 00:14:17,810
daar wel bij hebben en ze vonden
dat ze een belangrijke bijdrage 

248
00:14:17,820 --> 00:14:19,640
hadden geleverd. 
Hadden ze niet gedaan. 

249
00:14:19,970 --> 00:14:24,020
Maar goed, Dat was de ambitie 
het en Laten we dan ook meteen 

250
00:14:24,030 --> 00:14:27,780
af die de ambities van de 
Italianen zijn niet gerealiseerd

251
00:14:27,790 --> 00:14:30,940
en Dat is ook wel een factor 
geweest In de opkomst van 

252
00:14:30,950 --> 00:14:34,530
Mussolini in Italië. 
Dus ja nee, de geboorte ervan 

253
00:14:34,970 --> 00:14:37,150
van het fascisme. 
Het Italiaans fascisme is 

254
00:14:37,160 --> 00:14:40,800
Natuurlijk het eerste fascisme. 
Later zijn er handige varianten 

255
00:14:40,810 --> 00:14:46,780
tot ontwikkeling gekomen. 
De Engelse wilde het in ieder 

256
00:14:46,790 --> 00:14:49,190
geval zo regelen dat ze hen niet
al te grote 

257
00:14:49,200 --> 00:14:52,530
verantwoordelijkheden zouden 
treffen en zoals gezegd wordt, 

258
00:14:52,540 --> 00:14:55,170
al wil ze wilden dat de 
Volkenbond tot stand zou komen. 

259
00:14:55,780 --> 00:14:58,570
Nu wil het geval dat Woodrow 
Wilson dat eigenlijk heel 

260
00:14:58,580 --> 00:15:02,410
onverstandig gespeeld heeft, 
moet nog Wilson Hattem Midterms 

261
00:15:02,420 --> 00:15:09,130
verloren in twee R 2000 in 1918 
en had hij had Natuurlijk naar 

262
00:15:09,140 --> 00:15:12,890
Parijs had hij eigenlijk alle 
Republikeinen mee moeten nemen. 

263
00:15:13,070 --> 00:15:17,820
Zeldzaam wel een democraat om om
om Laten we zeggen hen te Laten 

264
00:15:17,830 --> 00:15:20,880
wennen aan het idee van de 
Volkenbond, want Dat is een hele

265
00:15:20,890 --> 00:15:23,220
wonderlijke zaak. 
Uiteindelijk is die volken, 

266
00:15:23,350 --> 00:15:26,420
Amerika is nooit lid geworden 
van de Volkenbond, een 

267
00:15:26,430 --> 00:15:28,940
organisatie waarmee ze zelf 
waren gekomen. 

268
00:15:29,320 --> 00:15:32,880
Al die Europeanen dachten ook, 
nou Ja, Wilson is hartstikke 

269
00:15:32,890 --> 00:15:35,680
populair, dus We moeten hem wel 
een beetje zijn zin geven. 

270
00:15:35,690 --> 00:15:39,140
Maar en vervolgens wordt het 
lidmaatschap van de Volkenbond 

271
00:15:39,150 --> 00:15:42,180
in het Amerikaanse Congres 
afgestemd. 

272
00:15:42,190 --> 00:15:47,040
Dat we zeggen, er was geen 2/3. 
Meerderheid voor Amerika is geen

273
00:15:47,050 --> 00:15:50,430
lid geworden van de Volkenbond. 
Sterker nog, Je kunt zeggen, 

274
00:15:50,440 --> 00:15:54,370
Amerika had verschrikkelijke 
spijt van zijn participatie In 

275
00:15:54,380 --> 00:15:58,190
de Eerste Wereldoorlog en kiest 
eigenlijk voor een soort. 

276
00:15:58,910 --> 00:16:01,660
Nee, Laten we het politiek 
isolement noemen. 

277
00:16:02,060 --> 00:16:08,230
Kapitaalmarkt punten Dat was het
nou weer niet zo dat Amerika 

278
00:16:08,750 --> 00:16:11,840
Amerika heeft na de Eerste 
Wereldoorlog allerlei geld 

279
00:16:11,850 --> 00:16:14,960
geleend aan Duitsland. 
Kortlopende leningen die 

280
00:16:14,970 --> 00:16:18,280
uiteindelijk hele dramatische 
effecten zouden hebben. 

281
00:16:18,290 --> 00:16:22,640
Maar feit is dat politiek kiest 
Amerika voor isolationisme weg 

282
00:16:22,650 --> 00:16:26,300
met die klote Europeanen je 
altijd ruzie met elkaar maken, 

283
00:16:26,310 --> 00:16:28,000
daar heb je eigenlijk helemaal 
niks aan. 

284
00:16:28,520 --> 00:16:31,770
Het gevolg is. 
Dat de Fransen hadden graag 

285
00:16:31,780 --> 00:16:36,270
gezien als als Laten we zeggen, 
kern van de vrede van Versailles

286
00:16:36,740 --> 00:16:40,830
dat de Verenigde Staten en 
Engeland hun veiligheid, de 

287
00:16:40,840 --> 00:16:44,360
Franse veiligheid zouden 
garanderen, wordt geval 

288
00:16:44,580 --> 00:16:48,450
Duitsland zich weer agressief 
zou gedragen, maar Amerika stamt

289
00:16:48,460 --> 00:16:52,270
uit toen zei de Engelse ja als 
Amerika uitstapt, dan gaan wij 

290
00:16:52,280 --> 00:16:55,470
niet veiligheid van Frankrijk 
garanderen. 

291
00:16:55,880 --> 00:16:58,040
Het is dat raakt Frankrijk ook 
kwijt. 

292
00:16:58,440 --> 00:17:01,140
Frankrijk heeft eigenlijk na de 
vrede van Versailles. 

293
00:17:01,490 --> 00:17:06,390
Geen garanties van die grote 
mogendheden die in feite voor 

294
00:17:06,400 --> 00:17:09,829
Frankrijk of met Frankrijk de 
oorlog hadden gewonnen. 

295
00:17:10,119 --> 00:17:13,210
Frankrijk komt er in feite in 
Europa Alleen voor te staan, 

296
00:17:13,640 --> 00:17:17,250
want de voormalige bondgenoot 
van Frankrijk, Rusland is in 

297
00:17:17,260 --> 00:17:20,579
feite tijdelijk van het 
wereldtoneel verdwenen. 

298
00:17:20,619 --> 00:17:24,240
Houden er rekening mee dat je? 
Nou, wie hebben we nu hebben ze 

299
00:17:24,250 --> 00:17:26,599
dus een beetje allemaal gehad, 
zowel hè? 

300
00:17:26,609 --> 00:17:29,700
De Amerika en Engeland willen 
eigenlijk nou ja, niet al te 

301
00:17:29,710 --> 00:17:31,210
veel verantwoordelijkheden 
hebben. 

302
00:17:31,590 --> 00:17:35,510
Kijken we naar het eindresultaat
van die vrede van verschij die 

303
00:17:35,520 --> 00:17:40,850
dus getekend was getekend is in 
juni van het volgende jaar van 

304
00:17:40,860 --> 00:17:45,950
19 8. 1919. 
Dan zie je dat het aantal 

305
00:17:45,960 --> 00:17:50,200
minderheden in Europa, juist 
vanwege dat dat idee van 

306
00:17:50,620 --> 00:17:52,270
zelfbeschikkingsrecht en 
Volkert. 

307
00:17:52,280 --> 00:17:54,930
Dat is eigenlijk groter geworden
dan het ooit was. 

308
00:17:55,330 --> 00:17:59,430
Op allerlei plekken wonen, zeg 
minderheden, waarvan je min of 

309
00:17:59,440 --> 00:18:03,230
meer op je vingers kon natellen.
Dat het uiteindelijk problemen 

310
00:18:03,240 --> 00:18:05,930
zou geven. 
Dus de de ordening van Europa 

311
00:18:05,940 --> 00:18:09,850
was complexer geworden dan die 
eigenlijk was, wat ook Samen 

312
00:18:09,860 --> 00:18:13,390
hing met het feit dat een van de
grote spelers op het Europese 

313
00:18:13,400 --> 00:18:15,850
toneel. 
Mannelijk Oostenrijk, Hongarije,

314
00:18:15,860 --> 00:18:17,860
hè? 
Dat was een eigenlijk een groot,

315
00:18:17,870 --> 00:18:20,080
relatief groot rijk. 
Wat daar In het zei? 

316
00:18:21,110 --> 00:18:24,810
Ja, en dat valt daar met elkaar 
in zijn samenstellende delen. 

317
00:18:25,410 --> 00:18:28,920
Wie gaat die samenstellende 
delen economisch domineren In 

318
00:18:28,930 --> 00:18:32,740
het interbellum? 
In het 20 jaar na de Eerste 

319
00:18:32,750 --> 00:18:34,750
Wereldoorlog? 
Dat is Natuurlijk Duitsland 

320
00:18:34,790 --> 00:18:40,730
uiteindelijk toch de meest 
vitale en dynamische indust. 

321
00:18:40,800 --> 00:18:44,760
Reële mogendheid in Europa? 
Dat, ja, Dat is de tragiek van 

322
00:18:44,770 --> 00:18:49,390
Europa, niet waar dat Duitsland 
in feite altijd economisch 

323
00:18:49,400 --> 00:18:52,650
nummer nummer een is. 
Dus nu hebben we een heel 

324
00:18:52,660 --> 00:18:56,310
wonderlijke situatie dat we 
eigenlijk de de de veiligheids 

325
00:18:56,320 --> 00:18:58,770
ordening in Europa op zijn kop 
gezet hebben. 

326
00:18:59,540 --> 00:19:03,420
Frankrijk voelt zich onzeker, 
want ja, wie wie, wie moet het 

327
00:19:03,430 --> 00:19:04,940
doen is? 
Frankrijk zoekt ook naar 

328
00:19:04,950 --> 00:19:10,620
bondgenoten In de jaren daarna 
er en Als je het op wat langere 

329
00:19:10,630 --> 00:19:14,210
termijn beschouwt, dan moet je 
eigenlijk zeggen dat de 

330
00:19:14,530 --> 00:19:18,380
Duitsland was de grote verliezer
van de oorlog en dat Dat is zo 

331
00:19:18,390 --> 00:19:22,470
klaar als een klontje. 
Sterker nog, aanvankelijk heeft 

332
00:19:22,480 --> 00:19:25,440
Duitsland geweigerd om het 
Verdrag van Versailles te 

333
00:19:25,510 --> 00:19:29,360
tekenen, Omdat zij de schuld 
krijgen van de oorlog waaraan 

334
00:19:29,370 --> 00:19:32,240
zij de enige schuldige. 
Nee, Dat is, Dat was ook niet 

335
00:19:32,250 --> 00:19:34,980
verstandig. 
Bovendien krijgen ze een enorme 

336
00:19:34,990 --> 00:19:39,080
hoeveelheid oorlogs schuld 
opgelegd waar eindeloos over 

337
00:19:39,090 --> 00:19:43,720
gebakkeleid is en in feite is 
die die herstelbetalingen die 

338
00:19:43,730 --> 00:19:46,040
zijn. 
Uiteindelijk is wel iets 

339
00:19:46,050 --> 00:19:49,520
betaald, Maar het stelt in feite
1 grote trekker niks voor en 

340
00:19:50,020 --> 00:19:53,320
anon vindt leeftijd of In de 
jaren 30 is daar al een regel 

341
00:19:53,330 --> 00:19:57,040
reus een eind aan gemaakt. 
Ik geloof dat als ze echt 

342
00:19:57,050 --> 00:20:02,280
betaald waren, zouden ze pas in 
1962 de oorlog schulden van de 

343
00:20:02,290 --> 00:20:04,140
Eerste Wereldoorlog afbetaald 
hebben. 

344
00:20:04,150 --> 00:20:07,240
Dus dat. 
Helemaal niet van gekomen, maar 

345
00:20:07,250 --> 00:20:09,520
nu kijken we naar de 
strategische positie van 

346
00:20:10,060 --> 00:20:12,190
Duitsland was de grote verliezer
van de oorlog. 

347
00:20:12,200 --> 00:20:13,650
Daar kunnen we het over eens 
zijn. 

348
00:20:14,090 --> 00:20:16,550
Zo voelde ze het zelf ook. 
Ze hadden bovendien de schuld 

349
00:20:16,560 --> 00:20:20,550
gekregen van die oorlog, maar 
kijk nou eens naar wat er op het

350
00:20:20,560 --> 00:20:22,970
internationale toneel veranderd 
was. 

351
00:20:23,270 --> 00:20:27,750
Amerika trekt zich terug uit 
Europa spaaij het wilde er niks 

352
00:20:27,760 --> 00:20:30,020
mee te maken, hebben Misschien 
een wat leningen. 

353
00:20:30,030 --> 00:20:33,230
Oké, maar politiek willen we er 
in feite geen enkele 

354
00:20:33,240 --> 00:20:35,350
verantwoordelijkheid voor 
dragen, waardoor de Engelsen 

355
00:20:35,360 --> 00:20:39,370
zeggen, ja, wacht even. 
Als er mereka niet niet ook 

356
00:20:39,380 --> 00:20:42,150
garandeert, dan gaan wij dat in 
feite ook niet doen. 

357
00:20:42,160 --> 00:20:45,410
En bovendien hebben wij ons 
empir hebben eigenlijk ook wel 

358
00:20:45,420 --> 00:20:48,990
een beetje spijt van wat ons 
overkomen is In de Eerste 

359
00:20:49,000 --> 00:20:51,980
Wereldoorlog. 
Dus twee beslissende mogendheden

360
00:20:51,990 --> 00:20:57,570
stappen uit. 
Dus ja, de Sovjet Unie Rusland 

361
00:20:57,580 --> 00:21:01,270
was de Sovjet Unie worden is er 
ook niet meer, want daar 

362
00:21:01,280 --> 00:21:02,830
eigenlijk? 
Het wordt voor het verscheurd 

363
00:21:02,840 --> 00:21:06,460
door revolutie en burgeroorlog. 
En nou ja, tijdelijk. 

364
00:21:06,470 --> 00:21:10,430
In ieder geval speelt Rusland op
het geen rol op het toneel 

365
00:21:10,640 --> 00:21:14,310
Oostenrijk. 
Hongarije was verdwenen, speelde

366
00:21:14,320 --> 00:21:17,900
geen enkele rol meer. 
Dus Als je nu naar het het 

367
00:21:17,990 --> 00:21:21,440
toneel kijkt, dan zie je 
eigenlijk dat Frankrijk Zonder 

368
00:21:21,450 --> 00:21:26,150
hulp, Zonder garanties van. 
Engeland en de Verenigde Staten 

369
00:21:26,160 --> 00:21:29,190
laat staan het het 
oorspronkelijke bondgenootschap,

370
00:21:29,200 --> 00:21:32,250
ook met Rusland. 
Frankrijk staat er Alleen voor 

371
00:21:32,870 --> 00:21:36,460
en Frankrijk is altijd natie 
geweest die minder sterk was dan

372
00:21:36,470 --> 00:21:39,230
Duitsland. 
Dus Frankrijk is eigenlijk het 

373
00:21:39,240 --> 00:21:42,410
In het hele interbellum een 
beetje een beetje in paniek. 

374
00:21:42,420 --> 00:21:45,510
Daar komt ie de grote trek op 
neer, maar Als je er even over 

375
00:21:45,520 --> 00:21:48,810
nadenkt, zie je dus dat 
Duitsland eigenlijk nu de 

376
00:21:48,820 --> 00:21:51,780
sterkste speler is geworden op 
het Europese toneel. 

377
00:21:52,550 --> 00:21:56,100
Want al die spelers die voor de 
Duitse nederlaag hadden gezorgd,

378
00:21:56,510 --> 00:21:59,820
zijn verdwenen? 
De bondgenootschap die 

379
00:21:59,830 --> 00:22:02,050
uiteindelijk die Eerste 
Wereldoorlog veroorzaakt hadden,

380
00:22:02,400 --> 00:22:06,400
zijn er niet meer. 
Kortom, de grote winnaar 

381
00:22:06,410 --> 00:22:09,640
strategisch van de Eerste 
Wereldoorlog was Duitsland. 

382
00:22:10,440 --> 00:22:12,760
En, Het was maar wachten. 
Het klinkt een beetje 

383
00:22:12,770 --> 00:22:15,960
deterministisch. 
Het was wachten tot iemand zou 

384
00:22:15,970 --> 00:22:17,800
zeggen, wacht eens even in 
Duitsland. 

385
00:22:18,620 --> 00:22:22,470
Feit is, nemen wij een 
ijzersterke positie in en die 

386
00:22:22,480 --> 00:22:27,810
positie moeten wij gebruiken, 
want wij moeten in feite de de 

387
00:22:27,820 --> 00:22:31,340
de vernedering van Versailles, 
die moeten wij onvermijdelijk 

388
00:22:31,350 --> 00:22:35,050
erwijs ongedaan maken. 
In die zin kun je ook stellen, 

389
00:22:35,060 --> 00:22:39,130
was het enorm stom om Duitsland 
te vernederen in dat 

390
00:22:39,140 --> 00:22:41,550
vredesverdrag na de Eerste 
Wereldoorlog? 

391
00:22:42,200 --> 00:22:47,340
Oké als ze al strategisch zouden
hebben gedacht, dan zouden ze 

392
00:22:47,350 --> 00:22:50,240
moeten hebben redeneren. 
Wij moeten Duitsland zo 

393
00:22:50,250 --> 00:22:54,380
verzwakken dat het nooit meer 
kan doen wat het gedaan heeft na

394
00:22:54,390 --> 00:22:55,790
de Tweede Wereldoorlog heeft 
gebeurd. 

395
00:22:56,480 --> 00:23:00,940
Ja, hoewel je ook daar ziet hè, 
dat ja, dat zijn nog geen 10 

396
00:23:00,950 --> 00:23:05,930
jaar voorbij na 45 of we 
besluiten de Duitsers te 

397
00:23:05,970 --> 00:23:09,060
herbewapenen. 
De Duitse economie is weer de 

398
00:23:09,070 --> 00:23:13,100
belangrijkste dominante snelst. 
Hoe je de economie in Europa en.

399
00:23:13,670 --> 00:23:17,880
Nou, ja, die hebben toch? 
Ja, Frankrijk en Duitsland Samen

400
00:23:17,890 --> 00:23:20,350
Natuurlijk die die runnen de EU,
maar. 

401
00:23:21,940 --> 00:23:24,210
Nou de investeringen in 
oorlogsmateriaal zijn nu pas 

402
00:23:24,220 --> 00:23:26,140
weer op gang gekomen door 
Rusland. 

403
00:23:27,700 --> 00:23:30,630
Duitsers hadden de. 
Dat is ook altijd een 

404
00:23:30,640 --> 00:23:34,330
interessante vraag met dwalen 
even af zouden de Duitsers nog 

405
00:23:34,340 --> 00:23:36,510
even goed kunnen vechten als ze 
vroeger konden. 

406
00:23:37,250 --> 00:23:40,740
Ik denk van niet, Maar dat dat 
dat ja dat zolang het niet 

407
00:23:40,750 --> 00:23:44,660
bewezen is, kunnen we daar geen 
uitspraken over doen, Maar we 

408
00:23:44,670 --> 00:23:47,900
gaan keren even terug naar die 
situatie die ontstaan was na 

409
00:23:47,910 --> 00:23:49,600
afloop van de Eerste 
Wereldoorlog. 

410
00:23:50,050 --> 00:23:53,230
Kijk als ze ze hebben dus 
Duitsland vernederd. 

411
00:23:53,610 --> 00:23:56,980
Ze hebben Duitsland opgezadeld 
met enorme herstelbetalingen, al

412
00:23:56,990 --> 00:23:58,960
zijn die tenslotte nooit 
betaald. 

413
00:23:58,970 --> 00:24:01,430
Maar goed, dat wisten ze op dat 
moment niet. 

414
00:24:02,100 --> 00:24:05,880
Duitsland heeft zelfs geweigerd 
aanvankelijk om die om die vrede

415
00:24:05,890 --> 00:24:09,080
te tekenen, ja, maar kon geen 
kant op en Natuurlijk tenslotte 

416
00:24:09,090 --> 00:24:11,170
is het. 
Die vrij de toch door de 

417
00:24:11,180 --> 00:24:16,990
Duitsers getekend, maar ja, met 
dols dolkstootlegende en en en 

418
00:24:17,000 --> 00:24:20,920
de vernedering ja, was er een 
groot deel van de Duitse 

419
00:24:20,930 --> 00:24:24,180
politieke elite ook alles aan 
gelegen om deze zaak zoveel 

420
00:24:24,190 --> 00:24:28,330
mogelijk ongedaan te maken. 
En dat zie je ook gebeuren In 

421
00:24:28,340 --> 00:24:33,530
het interbellum, dus als ze. 
Kijk, Je kunt iemand vernederen 

422
00:24:33,540 --> 00:24:37,010
en en Laten we zeggen, alle 
hoeken van de Kamer Laten zien, 

423
00:24:37,460 --> 00:24:40,500
maar dan moet je er wel voor 
zorgen dat die niet tenslotte 

424
00:24:40,700 --> 00:24:44,190
weer terug kan komen, hè? 
Anders, die hebben we een paar 

425
00:24:44,200 --> 00:24:47,870
flinke klappen verkocht en zo 
twee blauwe ogen enzovoort, een 

426
00:24:47,880 --> 00:24:52,200
echt zo, dat zit erop. 
Je klopt je handen af en je 

427
00:24:52,210 --> 00:24:57,020
trekt een nieuw overhemd aan en 
en maar ja, ondertussen herstelt

428
00:24:57,030 --> 00:25:01,360
de aanvankelijk neergeslagen 
tegenstander die herstelt zich. 

429
00:25:01,860 --> 00:25:04,870
En bij de eerste beste 
gelegenheid, niet waar geeft hij

430
00:25:04,880 --> 00:25:07,010
jou een dreun waar je waar je u 
tegen zegt? 

431
00:25:07,020 --> 00:25:11,840
Zo is het in feite gegaan. 
En Duitsland heeft ja, is 

432
00:25:11,850 --> 00:25:14,570
Natuurlijk onder andere als 
gevolg van de economische 

433
00:25:14,580 --> 00:25:18,340
crisis, maar altijd bijgemengd 
met die vernedering van die 

434
00:25:18,350 --> 00:25:21,290
Eerste Wereldoorlog heeft 
Duitsland het nog een keertje 

435
00:25:21,300 --> 00:25:23,260
geprobeerd. 
Dat was het kijk. 

436
00:25:23,270 --> 00:25:25,630
Het primaire doel van Adolf 
Hitler was. 

437
00:25:26,580 --> 00:25:30,720
Nog eens een keer de grote 
oorlog in Europa en dan zou 

438
00:25:30,730 --> 00:25:32,700
Duitsland winnen en niet 
verliezen, want Hij heeft 

439
00:25:32,710 --> 00:25:34,090
meegevochten In de Eerste 
Wereldoorlog. 

440
00:25:34,510 --> 00:25:37,880
Hij was, hij was zo heette 
Telegram bestellen aan het front

441
00:25:38,430 --> 00:25:41,330
dat hij het overleefd heeft, heb
ik begrepen, is een godswonder. 

442
00:25:41,790 --> 00:25:44,050
Hij heeft ook tweemaal het 
Ijzeren Kruis gewonnen. 

443
00:25:44,060 --> 00:25:48,200
Als ik het wel heb. 
Ja, Het was een hoog tijd in 

444
00:25:48,210 --> 00:25:51,100
zijn leven. 
Zo zag hij het met die 

445
00:25:51,110 --> 00:25:55,640
vernedering, hè. 
Weet hoe dat het dat de hoe heet

446
00:25:55,650 --> 00:26:01,160
dat de. 
Noem je dat nou de zaak tot een 

447
00:26:01,170 --> 00:26:03,320
einde is gekomen op die 11e 
november. 

448
00:26:03,330 --> 00:26:05,210
Dan schrijft hij ook in mijn 
kamp dan. 

449
00:26:06,030 --> 00:26:09,740
Gaat hij lachen, een hospitaal 
vanwege een of andere gasaanval.

450
00:26:10,390 --> 00:26:13,700
En dan been t is en in zijn 
kussen dat die echt nou, Dit is 

451
00:26:13,710 --> 00:26:16,310
zo verschrikkelijk het dat dat 
nou verloren hebben. 

452
00:26:16,320 --> 00:26:20,060
Dat had die totaal nou, kortom, 
daar, Dat is Natuurlijk ook al 

453
00:26:20,070 --> 00:26:21,600
een beetje achteraf 
opgeschreven. 

454
00:26:21,610 --> 00:26:24,980
Dat begrijp je maar toch. 
Ja, die impact van die van dat 

455
00:26:24,990 --> 00:26:28,230
verlies die was enorm. 
Bij veel Duitsers was die enorm.

456
00:26:28,990 --> 00:26:32,080
Dus je ziet dat de Eerste 
Wereldoorlog door allerlei 

457
00:26:32,090 --> 00:26:36,880
omstandigheden zodanig 
afgehandeld is, dat het Laten we

458
00:26:37,070 --> 00:26:40,930
de gegevens voor een nieuwe 
oorlog in feite al klaar la. 

459
00:26:41,770 --> 00:26:46,310
Al was het maar Omdat Duitsland 
nog steeds de sterkste speler op

460
00:26:46,320 --> 00:26:49,850
het Europese toneel was waar de 
Amerikanen zich hadden 

461
00:26:49,860 --> 00:26:53,300
verwijderd, is door allerlei 
Mensen gezegd, ja, als die 

462
00:26:53,310 --> 00:26:56,870
Amerikanen houden Franken Franse
veiligheid hadden gegarandeerd, 

463
00:26:57,310 --> 00:27:01,100
dan zou Hitler wel wel 1000 keer
na hebben gedacht voordat die 

464
00:27:01,110 --> 00:27:04,080
Frankrijk aanviel In de zomer 
van 40. 

465
00:27:04,680 --> 00:27:06,840
Maar goed, dat hadden de 
Amerikanen niet gedaan. 

466
00:27:06,850 --> 00:27:09,520
Sterker nog, die zijn Natuurlijk
pas aan die oorlog gaan 

467
00:27:09,530 --> 00:27:11,950
deelnemen toen ze door de 
Japanners en aangevallen. 

468
00:27:12,600 --> 00:27:17,920
Op 7 december 41. 
Dus dat alles al deze ellende 

469
00:27:17,960 --> 00:27:21,950
komt voort uit die 
wapenstilstand van 11e van de 

470
00:27:21,960 --> 00:27:25,080
11e november. 
Waarom hebben ze Duitsland niet 

471
00:27:25,090 --> 00:27:27,010
uitgenodigd? 
Dat was de argumentatie bij die 

472
00:27:27,020 --> 00:27:30,190
bij die verder overleg Duitsland
waren de schuldigen Duitsland 

473
00:27:30,200 --> 00:27:34,230
moest wet moest gestraft worden.
Duitsland was de kwaaie pier. 

474
00:27:35,910 --> 00:27:38,240
Dat was het maar achteraf 
gezien, dus niet slim, maar 

475
00:27:38,250 --> 00:27:41,270
hadden ze was er Niemand die 
zei, ja, maar daar kun je toch 

476
00:27:41,280 --> 00:27:42,930
ook zeggen, je bent wel de 
schuldige, maar kom dan toch 

477
00:27:42,940 --> 00:27:47,520
maar bij zitten, want dan hoor 
je meteen, denk aan, denk aan de

478
00:27:47,530 --> 00:27:50,980
rol van Frankrijk name 
napoleontische oorlogen waar 

479
00:27:50,990 --> 00:27:54,550
Frankrijk gewoon aanwezig is 
geweest bij die bij die bij die 

480
00:27:54,560 --> 00:27:56,680
vrede van Wenen die toen 
gesloten is. 

481
00:27:57,170 --> 00:27:59,480
Dat was een stuk verstandiger 
geweest om dat te doen. 

482
00:27:59,780 --> 00:28:04,060
Ja, Het was sowieso verstandiger
geweest om nou ja om om a 

483
00:28:04,070 --> 00:28:06,440
Duitsland niet expliciet te 
schuld te geven. 

484
00:28:07,040 --> 00:28:10,610
En en dan Alleen Duitsland te 
straffen Als je kijkt naar die 

485
00:28:10,620 --> 00:28:14,010
hele situatie die uiteindelijk 
leidt tot begin van de Eerste 

486
00:28:14,020 --> 00:28:16,610
Wereldoorlog dan. 
Ja, daar staan vast daar. 

487
00:28:16,620 --> 00:28:20,730
Wel speelde daar een belangrijke
rol in belangrijke 

488
00:28:20,740 --> 00:28:24,690
verantwoordelijke rol, maar ze 
waren ook andere partijen die 

489
00:28:24,700 --> 00:28:26,170
zich die het ernaar gemaakt 
hadden. 

490
00:28:26,820 --> 00:28:29,710
Dus in die zin was het ook wel 
vrij onrechtvaardig om Duitsland

491
00:28:29,720 --> 00:28:33,270
Alleen de schuld te geven en nog
even over die wapenstilstand. 

492
00:28:33,280 --> 00:28:37,920
Waarom kwam die tot stand? 
Omdat het Duitse legerleiding 

493
00:28:37,930 --> 00:28:42,060
ludendorff dus wel behept 
nogmaals dat die Het was voor 

494
00:28:42,070 --> 00:28:45,590
het Huis van de afgelopen. 
En hij wilde ook doelen door 

495
00:28:45,600 --> 00:28:49,920
vilde, ook dat het Duitse leger 
in feite tot een wapenstilstand 

496
00:28:49,930 --> 00:28:55,600
zou geraken voordat het evident 
zichtbaar verslagen was en op 

497
00:28:55,610 --> 00:28:59,050
het moment dat het nog in Noord 
Frankrijk stond, hè? 

498
00:28:59,060 --> 00:29:01,510
Dat is ook Natuurlijk In de 
Tweede Wereldoorlog totaal 

499
00:29:01,520 --> 00:29:04,920
anders dan is van tevoren 
afgesproken. 

500
00:29:04,930 --> 00:29:07,180
Het is een vrede Zonder 
condities. 

501
00:29:07,660 --> 00:29:10,550
Hè, voor die zet een nederlaag 
Zonder condities. de Duitsers 

502
00:29:10,560 --> 00:29:14,010
hebben niets meer te vertellen 
en dan wordt heel Duitsland na 

503
00:29:14,020 --> 00:29:18,790
de Tweede Wereldoorlog bezet 
door de geallieerden geallieerde

504
00:29:18,800 --> 00:29:20,690
legers die Duitsland verslagen 
hadden. 

505
00:29:21,470 --> 00:29:24,520
Hè, dus dan krijg je een Engelse
zone, Amerikaanse zone en een 

506
00:29:24,530 --> 00:29:28,370
Russische zone en tenslotte 
hebben ze nog een Franse Zonder 

507
00:29:28,380 --> 00:29:31,310
erbij gefantaseerd om nou ja, 
daarbij gemaakt. 

508
00:29:31,610 --> 00:29:33,570
Maar ik stel de vraag Omdat 
Hitler volgens mij, toen hij dat

509
00:29:33,580 --> 00:29:35,870
hoorde, van die wapenstilstand 
dat hij het niet kon geloven dat

510
00:29:35,880 --> 00:29:37,750
hij zei, We hebben nog kansen, 
We moeten doorgaan. 

511
00:29:37,760 --> 00:29:39,690
Dat was ook de bedoeling van 
ludendorff. 

512
00:29:40,300 --> 00:29:43,800
Dat als er als schuldige gezocht
zouden worden voor de Duitse 

513
00:29:43,810 --> 00:29:48,380
nederlaag dat die gezocht zouden
worden In de lamlendige houding 

514
00:29:48,390 --> 00:29:51,460
van die burgerregering die er 
gekomen was. 

515
00:29:52,720 --> 00:29:55,170
En zo is het ook gedaan, zo is 
het ook gelopen. 

516
00:29:55,940 --> 00:29:59,140
Terwijl ludendorff in feite 
besloten had die oorlog, kunnen 

517
00:29:59,150 --> 00:30:02,000
we toch niet meer winnen, dus 
dan moeten we nu de zaak zo 

518
00:30:02,270 --> 00:30:04,880
afhechten dat wij de schuld niet
krijgen. 

519
00:30:06,030 --> 00:30:08,200
Dat was het idee. 
Wat voor lessen zijn er uit deze

520
00:30:08,210 --> 00:30:10,900
wapenstilstand en al die 
besprekingen daarna getrokken 

521
00:30:10,910 --> 00:30:13,280
die na de tweede wereld of 
anders zijn gedaan, want toen 

522
00:30:13,290 --> 00:30:15,780
was Duitsland ook de verliezende
partij en de schuldige. 

523
00:30:17,330 --> 00:30:20,490
Ja en en meer veel meer de 
schuldige dan en In de Eerste 

524
00:30:20,500 --> 00:30:22,220
Wereldoorlog het geval is 
geweest. 

525
00:30:22,740 --> 00:30:27,020
Na de Tweede Wereldoorlog had 
Duitsland een enorme mazzel dat 

526
00:30:27,030 --> 00:30:30,210
de Abcoude oorlog begon dat de 
Amerikaan eigenlijk al vrij snel

527
00:30:30,220 --> 00:30:33,530
tot de conclusie kwamen, hebben 
we Duitsland verslagen, maar 

528
00:30:33,540 --> 00:30:36,130
daar is in feite een veel 
grotere, veel gevaarlijker 

529
00:30:36,140 --> 00:30:39,270
vijand, niet waar? 
Die mondiale plannen heeft 

530
00:30:39,280 --> 00:30:43,510
namelijk de Sovjetunie en het en
het bolsjewisme om het zo maar 

531
00:30:43,520 --> 00:30:45,590
te zeggen. 
En toen hebben ze Natuurlijk al 

532
00:30:45,600 --> 00:30:48,950
heel snel besloten dat ze zich 
daar tegen zouden willen 

533
00:30:48,960 --> 00:30:51,360
verweren en dat leidt dan tot de
oprichting. 

534
00:30:51,810 --> 00:30:56,250
Van een militair bondgenootschap
de NATO en dat eigenlijk die 

535
00:30:56,260 --> 00:31:00,200
angst voor voor de Sovjet Unie. 
Die wordt steeds aangeblazen 

536
00:31:00,640 --> 00:31:03,360
door de gebeurtenissen van de 
late jaren 40. 

537
00:31:04,040 --> 00:31:07,470
Ze ontwikkelen een eigen 
atoombom tot dodelijke schrik 

538
00:31:07,480 --> 00:31:10,530
van de Amerikanen die dachten de
Russen zo stom waren dat dat 

539
00:31:10,540 --> 00:31:13,850
jaren zou kunnen duren. 
Maar nee, dus dan begint de 

540
00:31:13,860 --> 00:31:17,280
Koreaanse oorlog die volledig 
verkeerd geïnterpreteerd werd 

541
00:31:17,780 --> 00:31:21,350
eigenlijk dan in 50 51, zeggen 
de Amerikanen. 

542
00:31:21,360 --> 00:31:24,340
Al ja, ja ja. 
Duitsland zou moet opnieuw 

543
00:31:24,350 --> 00:31:27,270
moeten worden bewapend, want 
anders kunnen we Europa sowieso 

544
00:31:27,280 --> 00:31:30,710
niet vertellen. 
Ja, maar Er zijn er wel lessen 

545
00:31:30,720 --> 00:31:33,580
getrokken uit achter bij die 
Tweede Wereldoorlog. 

546
00:31:33,590 --> 00:31:36,800
Onderhandelingen aan het einde 
uit die bespreking na de Eerste 

547
00:31:36,810 --> 00:31:39,780
Wereldoorlog. 
Lees, We moeten niet zo'n zo'n 

548
00:31:39,790 --> 00:31:44,140
streng richting Duitsland zijn. 
Duitsland heeft je weet dat in 

549
00:31:44,150 --> 00:31:48,080
47 is tot de Marshallhulp 
besloten eigenlijk ook van 

550
00:31:48,090 --> 00:31:50,520
denkend vanuit de angst voor het
communisme. 

551
00:31:51,210 --> 00:31:54,390
Het ging Natuurlijk aanvankelijk
heel slecht in Europa. 

552
00:31:55,070 --> 00:32:00,830
Haar moeder honger en ellende 
vreselijke winter 46 47 dus de 

553
00:32:00,840 --> 00:32:04,650
Amerikanen datum, We moeten er 
geld in pompen om te vermijden 

554
00:32:04,660 --> 00:32:07,750
dat het dat Laten we zeggen. 
De politieke radicaliseert ook 

555
00:32:07,760 --> 00:32:10,940
in landen als Frankrijk en 
Italie, Maar de communisten een 

556
00:32:10,950 --> 00:32:16,050
heel prominente positie hadden 
en die Marcel hulp is ook aan de

557
00:32:16,060 --> 00:32:18,830
Duitsers gegevens. de Duitsers 
zijn al heel snel. 

558
00:32:19,630 --> 00:32:23,030
Begrepen de Amerikanen dat de 
Duitse economie ook In de 

559
00:32:23,040 --> 00:32:26,910
gelegenheid moest worden gesteld
om zich te herstellen en dat 

560
00:32:27,020 --> 00:32:30,090
heeft het bijvoorbeeld ertoe 
geleid dat dat de demark wordt 

561
00:32:30,100 --> 00:32:33,310
geïntroduceerd. 
Dus een nieuwe munt wordt 

562
00:32:33,320 --> 00:32:37,660
geïntroduceerd in 1948. 
In wat tenslotte de 

563
00:32:37,840 --> 00:32:41,850
Bondsrepubliek Duitsland zou 
worden en die demarkt dat Dat 

564
00:32:42,010 --> 00:32:44,780
was echt een soort van het Van 
klappertje. 

565
00:32:44,790 --> 00:32:48,470
Wat wat daar ze economie en ik 
op gang gebracht heeft. 

566
00:32:48,850 --> 00:32:51,780
Dus dus ja, Duitsland heeft na 
de Tweede Wereldoorlog. 

567
00:32:52,600 --> 00:32:55,500
Ondanks die bezetting Natuurlijk
en die bezetting soms alle 

568
00:32:55,510 --> 00:32:59,760
kansen gekregen om zich heel 
snel te herstellen en om snel te

569
00:32:59,770 --> 00:33:03,080
integreren In de ja. 
Natuurlijk, dat wist Niemand, 

570
00:33:03,470 --> 00:33:07,380
Maar het verbazende economische 
herstel in Europa, de gouden 

571
00:33:07,390 --> 00:33:11,500
jaren begonnen In de late jaren 
40 en hebben geduurd tot In de 

572
00:33:11,510 --> 00:33:14,140
jaren 70, was dat een les van de
Eerste Wereldoorlog van. 

573
00:33:14,150 --> 00:33:17,140
We moeten het nu wel, nee, het 
werd werd Natuurlijk gestuurd 

574
00:33:17,150 --> 00:33:19,430
door de praktische 
omstandigheden dat de Amerikanen

575
00:33:19,440 --> 00:33:21,430
hartstikke bang waren voor de 
Sovjet Unie. 

576
00:33:22,020 --> 00:33:25,980
En mijn idee veel te bang. 
Een hele matje zou daar een 

577
00:33:25,990 --> 00:33:30,730
nuttige les uit doen. 
Hou niet zo paranoia paranoïde 

578
00:33:30,740 --> 00:33:34,530
over over China als jullie 
indertijd over die Sovjetunie 

579
00:33:34,540 --> 00:33:37,030
hebben gedaan. 
Daar was naar mijn idee veel 

580
00:33:37,040 --> 00:33:39,960
eerder wel een deal mogelijk 
geweest, maar je ziet nu ook een

581
00:33:39,970 --> 00:33:42,000
parallel, Misschien met nu, want
nu wordt gezegd als Poetin 

582
00:33:42,010 --> 00:33:43,840
straks aan de andere handelings 
tafel zit. 

583
00:33:43,850 --> 00:33:46,030
Je moet hem een uitgang bieden, 
anders heeft het geen zin. 

584
00:33:46,040 --> 00:33:48,050
Dat was dus na de Eerste 
Wereldoorlog eigenlijk niet het 

585
00:33:48,060 --> 00:33:51,190
geval, de rekening mee houden 
dat we wat wat hebben wij vaak 

586
00:33:51,200 --> 00:33:54,020
geconstateerd. 
Rusland ligt daar nu een bouw en

587
00:33:54,030 --> 00:33:56,440
Het gaat niet weg. 
Ja, Maar dat gold dus ook voor 

588
00:33:56,450 --> 00:33:59,280
Duitsland na de eerste helft 
door Poetin zou worden gedaan of

589
00:33:59,290 --> 00:34:01,990
door een eventuele opvolger, 
maar die zal altijd denken 

590
00:34:02,000 --> 00:34:06,540
vanuit Russisch nationaal belang
en dat dat moet een rol spelen 

591
00:34:06,550 --> 00:34:09,980
in In het In de regeling die je 
tenslotte tot stand brengt. 

592
00:34:11,530 --> 00:34:13,420
En, Dat was na Wereldoorlog een 
dus niet het geval. 

593
00:34:13,429 --> 00:34:16,270
Duitsland had geen uitgang, ze 
waren toch wel moreel. 

594
00:34:16,280 --> 00:34:19,210
Heel erg verontwaardigd over 
datgene wat er gebeurd was. 

595
00:34:19,219 --> 00:34:23,290
En de Duitsers kregen eigenlijk 
van alles de schuld wat wat niet

596
00:34:23,520 --> 00:34:27,190
niet terecht was, want je zou 
kunnen beargumenteren dat stel 

597
00:34:27,199 --> 00:34:31,130
dat straks vragen ze wanneer dat
ooit komt hè met Oekraïne 

598
00:34:31,139 --> 00:34:33,150
Rusland als die aan de tafel 
gaan zitten met allemaal 

599
00:34:33,159 --> 00:34:35,650
partners erom heen dat Rusland 
Misschien ook wel gedwongen 

600
00:34:35,659 --> 00:34:38,550
wordt tot herstelbetalingen voor
alle ellende in Oekraïne, 

601
00:34:39,000 --> 00:34:42,110
Oekraïne, nu al, Ik weet niet 
hoe ze hebben tientallen 

602
00:34:42,120 --> 00:34:44,409
miljarden geëist. 
Aan herstelbetalingen. 

603
00:34:45,429 --> 00:34:48,000
Ja, daar kun je je afvragen, is 
dat verstandig? 

604
00:34:50,340 --> 00:34:53,590
Het is het verstandig om de 
zaken zo aan te pakken Als het 

605
00:34:53,600 --> 00:34:56,949
na de Eerste Wereldoorlog zou 
zeggen, nee, hoe moeilijk ook 

606
00:34:56,960 --> 00:35:00,030
het zal zijn. 
Want ja, wij vinden Poetin een 

607
00:35:00,040 --> 00:35:02,790
vuile boef in wat de 
terroristische leger heeft 

608
00:35:02,800 --> 00:35:04,590
gedaan. in Oekraïne is 
gruwelijk. 

609
00:35:05,130 --> 00:35:08,910
Maar ja, ben je een een stabiele
situatie creëren voor de wat 

610
00:35:08,950 --> 00:35:12,470
middellange termijn minimaal? 
Ja, dan zul je waarschijnlijk 

611
00:35:12,480 --> 00:35:15,800
afspraken moeten maken waarvan 
veel Mensen zeggen, nou dat, dat

612
00:35:15,810 --> 00:35:17,830
vind ik afschuwelijk dat dat zo 
gaat. 

613
00:35:18,880 --> 00:35:23,120
We weten ook helemaal niet of 
Poetin op crazy ja of nee, nee, 

614
00:35:24,230 --> 00:35:26,290
nog een vraag wat ik me afvraag 
hè? 

615
00:35:26,300 --> 00:35:29,350
Je hebt altijd uit moet kijken. 
Is dat er een soort revanchisme 

616
00:35:29,710 --> 00:35:32,080
kijk? 
In feite is wat Poetin nu gedaan

617
00:35:32,090 --> 00:35:35,830
is, ook al een vorm van 
revanchisme, Omdat de Russen 

618
00:35:35,840 --> 00:35:39,200
altijd gezegd hebben, ja, jullie
hebben ons van alles beloofd na 

619
00:35:39,210 --> 00:35:41,650
afloop van de Kamer oorlog en 
dat hebben jullie niet gedaan. 

620
00:35:41,730 --> 00:35:45,760
Nee, Dat is nogmaals grotendeels
onterecht, maar hadden wij In de

621
00:35:45,770 --> 00:35:49,040
jaren 90 meer kunnen doen om 
waarschijnlijk wel. 

622
00:35:49,130 --> 00:35:52,620
Ja ja. 
Nog even een vraag, want jij had

623
00:35:52,630 --> 00:35:54,030
het daarnet even over. 
Dat Natuurlijk. 

624
00:35:54,040 --> 00:35:57,770
Nadat de Eerste Wereldoorlog 
kwam er een crisis, maar volgens

625
00:35:57,780 --> 00:36:00,020
mij heeft Hitler het ook 
aangegrepen in zijn campagne van

626
00:36:00,030 --> 00:36:02,640
kijk eens eventjes, hoeveel 
herstelbetalingen wij moeten 

627
00:36:02,650 --> 00:36:04,800
betalen, hoe arm we daardoor 
zijn geworden, maar daar is geen

628
00:36:04,810 --> 00:36:09,290
causaal verband tussen, toch? 
Er zijn betrekkelijk weinig uit,

629
00:36:09,300 --> 00:36:12,330
waar als maar nieuwe regelingen 
om die herstelbetalingen 

630
00:36:12,340 --> 00:36:15,890
enigszins dragelijk te maken. 
Maar wat er daadwerkelijk 

631
00:36:15,900 --> 00:36:20,930
betaald is, is niet meer dan een
fractie van wat ooit afgesproken

632
00:36:20,940 --> 00:36:23,920
was, maar hij riep dat wel toch?
Ja, maar kijk, dan moet er 

633
00:36:23,930 --> 00:36:26,510
Natuurlijk wel even bij zeggen 
dat Natuurlijk Zonder de 

634
00:36:26,550 --> 00:36:31,760
Economische depressie die begon,
het waren In het najaar van 1929

635
00:36:32,660 --> 00:36:34,690
hadden we waarschijnlijk nooit 
van Hitler gehoord. 

636
00:36:34,700 --> 00:36:38,330
Dan zouden de NSDP een piepklein
protest partijtje zijn. 

637
00:36:38,400 --> 00:36:41,860
Probleem het probleem was 
Natuurlijk dat Duitsland enorm 

638
00:36:41,870 --> 00:36:45,280
getroffen is door de result door
de gevolgen van de economische 

639
00:36:45,290 --> 00:36:48,960
crisis, onder andere Omdat de 
Amerikanen veel kortlopend 

640
00:36:48,970 --> 00:36:51,420
krediet hadden gegeven aan de 
Duitsers. 

641
00:36:51,430 --> 00:36:54,990
Dat volgen ze nu terug, met als 
gevolg dat Duitsland in feite 

642
00:36:55,000 --> 00:36:56,750
als een steen naar beneden 
stort. 

643
00:36:57,190 --> 00:37:01,520
Economisch gesproken en al heel 
snel enorme werkloosheidscijfers

644
00:37:01,930 --> 00:37:05,010
moeten registreren. 
En dan zijn er vervolgens 

645
00:37:05,050 --> 00:37:08,660
alsmaar verkiezingscampagnes In 
de Weimarrepubliek, want het 

646
00:37:08,670 --> 00:37:11,650
ondertussen. 
Is Duitsland te Weimar Republiek

647
00:37:11,920 --> 00:37:15,580
geworden? 
Ik weet niet wat deze meneer aan

648
00:37:15,590 --> 00:37:17,510
het doen is, want die rijdt de 
hele tijd met zijn kar op en 

649
00:37:17,520 --> 00:37:20,260
neer. 
Ik zou zeggen, hij had hem veel 

650
00:37:20,270 --> 00:37:23,830
beter meteen daar neer kunnen 
zetten, laat hij al die rommel 

651
00:37:23,840 --> 00:37:25,370
niet hier naartoe hoeven 
sjouwen. 

652
00:37:25,380 --> 00:37:30,050
Maar goed, wie zijn wij om het? 
Ja ben ik een deskundige op het 

653
00:37:30,060 --> 00:37:34,390
gebied van kleine verbouwingen, 
ook al niet, ook al niet liever 

654
00:37:34,400 --> 00:37:37,390
luisteraars. 
Ik ben op geen enkel terrein, 

655
00:37:37,400 --> 00:37:41,140
ben ik deskundig. 
Ja de deskundige. 

656
00:37:42,110 --> 00:37:45,900
Ja. 
Je weet dat je deskundigen bijna

657
00:37:45,910 --> 00:37:50,500
altijd diep moet wantrouwen, 
Omdat ze Natuurlijk ze reageren 

658
00:37:50,510 --> 00:37:53,780
vanuit Conventional Wisdom, 
zoals dat heet hè? 

659
00:37:53,790 --> 00:37:57,620
Zij denken wat alle deskundigen 
denken en dat komt vaak geen 

660
00:37:57,840 --> 00:37:59,790
geen hout van achteraf gezien. 
Maar ja. 

661
00:38:01,920 --> 00:38:05,160
Bij zijn gevoelig voor die 
Conventional Ongeveinsde, Maar 

662
00:38:05,170 --> 00:38:07,900
dat vroeg jij niet. 
Je vroeg iets anders nog even 

663
00:38:07,910 --> 00:38:10,810
over Hitler en en dat jij zei 
Zonder die Depressie probleem 

664
00:38:10,820 --> 00:38:13,960
was dat, Dat is ja dat eindeloze
verkiezingen zijn in die 

665
00:38:13,970 --> 00:38:16,900
Weimarrepubliek. 
En dat ja, dat moet je toch. 

666
00:38:16,910 --> 00:38:21,120
Hitler en NSDP nageven waren 
geweldige kempeneers. 

667
00:38:21,130 --> 00:38:24,470
Hitler was een geweldige 
krimpener fantastische spreker. 

668
00:38:25,190 --> 00:38:27,980
Eerste politicus die het 
vliegtuig gebruikte dus 's 

669
00:38:28,000 --> 00:38:29,650
ochtends sprak hij een 
hamburger. 

670
00:38:30,170 --> 00:38:31,930
In de loop van de middag sprak 
hij in handen. 

671
00:38:31,940 --> 00:38:35,680
Overigens Avonds sprak hij in 
München en altijd 1000 en 

672
00:38:35,690 --> 00:38:38,370
Mensen. 
Sterker, mooi moest vaak betalen

673
00:38:38,380 --> 00:38:41,310
om naar hem te komen luisteren 
en werd ook voor betaald. 

674
00:38:42,000 --> 00:38:45,690
Dus ja, Het is de crisis die je 
tenslotte Natuurlijk echt toe 

675
00:38:45,700 --> 00:38:50,250
geleid heeft, dat de dat de NSDP
dat hij uiteindelijk in Ik denk 

676
00:38:50,260 --> 00:38:54,990
najaar 32, Dat was zo'n 30% van 
de stemmen kreeg. 

677
00:38:55,600 --> 00:39:00,200
Overigens nooit een meerderheid 
heeft gehaald bij reguliere 

678
00:39:00,240 --> 00:39:04,440
verkiezingen, maar nou komt het 
springende punt dat de Duitse 

679
00:39:04,710 --> 00:39:09,660
elite de Duitse elite hem graag 
aan de macht hielp. 

680
00:39:09,670 --> 00:39:13,710
Want zij hoopten dan niet waar 
heette te gebruiken als 

681
00:39:13,720 --> 00:39:17,410
instrument om de Weimarrepubliek
te dekken om te draaien wat ook 

682
00:39:17,420 --> 00:39:19,990
gebeurd is. 
Maar tegelijkertijd heeft hij 

683
00:39:20,000 --> 00:39:23,210
Natuurlijk ook korte metten 
gemaakt met de elite die hem aan

684
00:39:23,220 --> 00:39:27,260
de macht gebracht heeft. 
Nog even kijken naar, ik zag nog

685
00:39:27,270 --> 00:39:29,240
een vraag binnenkomen over een 
over de tank. 

686
00:39:30,100 --> 00:39:33,110
Dat denk, ja hebben we het ook 
over gehad Natuurlijk. 

687
00:39:33,160 --> 00:39:35,520
Wat wel leuk overigens ook om te
varen. 

688
00:39:35,710 --> 00:39:39,710
Ja, ja, leuk om te horen waar 
jij waar dat woord vandaan komt,

689
00:39:39,720 --> 00:39:41,650
hè? 
Tank heb je ook uitgelegd? 

690
00:39:41,660 --> 00:39:46,490
Misleidend dus ja. 
Even kijken, waar hebben we nou?

691
00:39:46,540 --> 00:39:48,970
Die vraag over de tank? 
Overigens bedankt voor alle 

692
00:39:48,980 --> 00:39:51,290
vragen die er binnenkomen. 
Het zijn er zoveel dat ik dus nu

693
00:39:51,300 --> 00:39:53,930
niet de vraag over de tank kan 
vinden. 

694
00:39:54,380 --> 00:39:57,430
Ik wel een drukte In de straat 
met allemaal auto's, hartstikke 

695
00:39:57,440 --> 00:40:00,950
druk, ja, vrijdagmiddag ja, oh 
ja, hier hebben we het 

696
00:40:01,100 --> 00:40:04,000
complimenten voor de tank 
opleiding of voor de tank 

697
00:40:04,010 --> 00:40:06,450
podcast en iemand zegt ja, Ik 
heb mijn tank opleiding heb ik 

698
00:40:06,460 --> 00:40:08,560
in Amersfoort gehad Oh dat 
hebben we gehad trouwens, dus 

699
00:40:08,570 --> 00:40:12,900
deze. 
De wijsheid opgepikt Ik heb toch

700
00:40:12,910 --> 00:40:15,020
ook een gezet? 
Dan staan alle gardens klein 

701
00:40:15,030 --> 00:40:18,400
tank museum. 
Alleen geloof ik dat je Je moet 

702
00:40:18,410 --> 00:40:21,880
legitimeren, dus Als je daar 
eens met je familie wil gaan 

703
00:40:21,890 --> 00:40:25,250
kijken, moet je zorgen dat je 
allerlei legitimatie bij je 

704
00:40:25,260 --> 00:40:27,900
hebt. 
Want ik kijk idiotie zou dat 

705
00:40:27,910 --> 00:40:31,580
gewoon open moeten stellen, maar
er staan er diverse interessante

706
00:40:31,590 --> 00:40:34,980
tanks en Het is ook heel 
behoorlijk onderhouden. 

707
00:40:40,220 --> 00:40:43,640
Geweldig verhaal het smurfenlied
Dat is een van de hoogtepunten. 

708
00:40:48,570 --> 00:40:56,120
In maar 4 thuis kom Duitsland 
Maarten van Rossem over Hitler. 

709
00:40:56,890 --> 00:41:00,460
De joden streefden naar een 
eigen wereldheerschappij. 

710
00:41:01,270 --> 00:41:05,890
Ze waren dus een parasitair ras 
wat in feite die vitaliteit van 

711
00:41:05,960 --> 00:41:09,250
het volk, in dit geval het 
Duitse volk wezenlijk bedreigde.

712
00:41:09,440 --> 00:41:11,580
Download het luisterboek via de 
link In de beschrijving. 

713
00:41:14,420 --> 00:41:16,310
Ali Niknam wil Alleen de 
allerbeste. 

714
00:41:16,320 --> 00:41:19,810
If you get your shit done zijn 
verhaal hoor je in Sea level. 

715
00:41:19,860 --> 00:41:21,410
De link vind je In de shownotes.
