1 00:00:00,250 --> 00:00:03,130 Stels bij de podcast had ik het gevoel dat ik aanvankelijk 2 00:00:03,140 --> 00:00:06,890 sneller begon dan nu, dat ik eigenlijk steeds dragen. 3 00:00:09,000 --> 00:00:15,230 Drager ga spreken ja steeds meer op mijn rood vader te lijken, 4 00:00:15,840 --> 00:00:21,010 zeg maar, rten schiet het nu een beetje op met die promotie. 5 00:00:21,100 --> 00:00:23,830 Nou opa, Ik ben Ik ben schiet lekker op. 6 00:00:24,220 --> 00:00:26,720 Ik zou je al lang ontslagen hebben. 7 00:00:27,040 --> 00:00:35,020 Het verlossen kunt u mij horen. Zo sprak mijn opa ja, een paar 8 00:00:35,030 --> 00:00:38,370 afleveringen geleden zijn wij begonnen met uitvinders een 9 00:00:38,490 --> 00:00:42,760 podium geven in deze podcast. Dat valt zeer In de smaak te 10 00:00:42,770 --> 00:00:45,110 zien aan de reacties die we krijgen, dus dankjewel allemaal 11 00:00:45,120 --> 00:00:48,350 daarvoor leuk om dat allemaal te lezen, kunnen straks ook aan het 12 00:00:48,360 --> 00:00:50,600 einde van deze aflevering wat vragen behandelen. 13 00:00:51,730 --> 00:00:54,400 Ijzeren eeuw hebben we al gedaan, de Gouden Eeuw hebben we 14 00:00:54,410 --> 00:00:55,910 al gedaan. Edison is bijvoorbeeld 15 00:00:55,920 --> 00:00:58,120 voorbijgekomen. Nou fijn Als je terug wil 16 00:00:58,130 --> 00:01:00,680 luisteren, We hebben ze allemaal In de shownotes nog een keer 17 00:01:00,690 --> 00:01:02,460 gezet, die afleveringen dan kun je ze heel makkelijk 18 00:01:02,470 --> 00:01:05,960 terugluisteren. Maar vandaag hebben wij weer een 19 00:01:05,970 --> 00:01:09,680 heel nieuw onderwerp, We gaan ons vandaag bezighouden met wat 20 00:01:09,690 --> 00:01:11,990 voor ons velen de belangrijkste uitvinding is. 21 00:01:12,800 --> 00:01:17,090 Van de afgelopen 100 jaar ietsje ruimer, ruim 100 jaar. 22 00:01:17,880 --> 00:01:21,740 Een uitvinding die als die niet gedaan zou zijn, zou die 23 00:01:22,130 --> 00:01:25,310 waarschijnlijk de omvang van de huidige wereldbevolking niet 24 00:01:25,320 --> 00:01:29,120 mogelijk hebben gemaakt. Volgens sommige bronnen. 25 00:01:29,900 --> 00:01:34,000 Is is zeg maar. Zo'n 20% van de huidige 26 00:01:34,010 --> 00:01:37,240 wereldbevolking zou niet gevoed kunnen worden als deze 27 00:01:37,250 --> 00:01:40,780 uitvinding niet gedaan was. Dus nu word jij steeds 28 00:01:40,790 --> 00:01:43,500 nieuwsgierig. Ineens zou dat in godsnaam 29 00:01:43,510 --> 00:01:46,160 kunnen zijn? Nou niet te veel pen Natuurlijk, 30 00:01:46,170 --> 00:01:50,700 zoveel is wel duidelijk en Dit is het zogenaamde Haber Bosch 31 00:01:51,750 --> 00:01:55,260 procedé. En, dat hangt Samen met het feit 32 00:01:55,660 --> 00:02:00,600 dat wij. Wij Mensen levende wezens die 33 00:02:00,610 --> 00:02:05,270 hebben. Aminozuren nodig en die 34 00:02:05,280 --> 00:02:09,610 aminozuren, daar moeten we ei. Witte mee maken Zonder die 35 00:02:09,620 --> 00:02:11,790 eiwitten, Zonder Zonder die arminius. 36 00:02:11,800 --> 00:02:14,530 Georg geen eiwitten Zonder eiwitten, geen leven In de 37 00:02:14,540 --> 00:02:18,170 wezens, maar nu wil het geval. Wij kunnen zelf geen aminozuren 38 00:02:18,180 --> 00:02:23,110 maken, dus We moeten voedsel tot ons nemen waar die waar 39 00:02:23,120 --> 00:02:28,370 aminozuren in zitten en die aminozuren die bestaan. 40 00:02:28,380 --> 00:02:32,130 Die bestaan gedeeltelijk. Een deel daarvan bestaan niet 41 00:02:32,140 --> 00:02:40,010 Zonder ammoniak Zonder stikstof en h 3 of of ammoniumnitraat, 42 00:02:40,020 --> 00:02:42,500 maar in ieder geval stikstof. Verbindingen. 43 00:02:43,230 --> 00:02:47,840 En planten kunnen ook Zonder behoorlijke stikstof aanvoer 44 00:02:48,010 --> 00:02:51,240 niet groeien en die worden ook minder voedzaam. 45 00:02:51,250 --> 00:02:56,020 En al In de 19e eeuw zeiden Mensen, eigenlijk zitten we met 46 00:02:56,030 --> 00:03:00,390 een stikstof tekort. Want Als de bevolking toeneemt 47 00:03:00,400 --> 00:03:04,030 en de landbouw areaal neemt toe en de intensiteit van die 48 00:03:04,040 --> 00:03:07,720 landbouw neemt ook toe, dan is eigenlijk de natuurlijke aanvoer 49 00:03:07,730 --> 00:03:11,570 van stikstof. Die is eigenlijk onvoldoende wat 50 00:03:11,580 --> 00:03:15,250 je zult je afvragen, hoe komen ze dan In de natuur als stikstof 51 00:03:15,260 --> 00:03:18,700 dat zijn. Hoe heet het? 52 00:03:20,060 --> 00:03:23,080 Weten die kleine beetje bacteriën die in staat zijn om 53 00:03:23,120 --> 00:03:28,050 stikstof uit de lucht te winnen, want het merkwaardige geval wil 54 00:03:28,510 --> 00:03:34,950 dat ongeveer 80% geloof ik een kleine 80% van aardse atmosfeer 55 00:03:34,960 --> 00:03:39,170 bestaat uit stikstof. Maar dat is en twee. 56 00:03:39,600 --> 00:03:43,110 Dat zijn twee aan elkaar gekoppelde atomen stikstof en 57 00:03:43,120 --> 00:03:46,780 die zijn. Meer nog meer onverbrekelijk met 58 00:03:46,790 --> 00:03:50,170 elkaar verbonden die reageren niet. 59 00:03:50,180 --> 00:03:53,800 Die reageren eigenlijk op nergens op, vandaar dat het een 60 00:03:53,810 --> 00:03:57,500 wonder is dat die bacteriën in staat zijn om dat die binding 61 00:03:57,510 --> 00:04:02,500 tussen die twee atomen te verbreken en op die manier 62 00:04:02,510 --> 00:04:05,820 bijvoorbeeld ammonia te maken of ammoniumnitraat te maken. 63 00:04:08,380 --> 00:04:11,990 Nu is dat probleem van dat tekort van dat van die stikstof 64 00:04:12,340 --> 00:04:15,970 en die stikstof verbinding in. Dat is al In de 19e eeuw 65 00:04:15,980 --> 00:04:18,810 gesignaleerd en toen hebben ze bedacht. 66 00:04:18,820 --> 00:04:23,670 We kunnen die stikstof die kunnen we winnen door vogelpoep 67 00:04:24,240 --> 00:04:28,990 af te graven, zogenaamde guano, want je had allerlei gebieden in 68 00:04:29,000 --> 00:04:33,610 een bijzondere in Zuid-Amerika en daar had je nou ja, allerlei 69 00:04:33,620 --> 00:04:37,750 eilandjes waar die vogels al 100 en zo niet 1000 en jaren 70 00:04:37,760 --> 00:04:40,620 gepoept. Je staat je dikke vlagen van die 71 00:04:40,630 --> 00:04:44,100 vogelpoep en die vogelpoep, die stond voor alles een 72 00:04:44,110 --> 00:04:47,400 betrekkelijk klein deel uit ammoniak verbindingen 73 00:04:47,930 --> 00:04:52,200 stikstofverbindingen dus dat werd uitgebreid geïmporteerd, 74 00:04:52,660 --> 00:04:56,270 maar ook daar was wel was ik wel duidelijk dat jij die vogels die 75 00:04:56,310 --> 00:04:59,640 hebben een vrij beperkte pompcapaciteit Natuurlijk dus 76 00:04:59,650 --> 00:05:03,200 normaal Als je voor eeuwig poep heb afgegraven, dan poepen ze 77 00:05:03,210 --> 00:05:06,720 niet zoveel dat je dat je dan later het systeem draaien en dan 78 00:05:06,730 --> 00:05:09,700 kan blijven. Dus de grote vraag was dus als 79 00:05:09,710 --> 00:05:12,930 wij. Het landbouwareaal uitbreiden 80 00:05:12,940 --> 00:05:15,930 Als het aantal Mensen ook uitbreidt wat daarvan leven 81 00:05:15,940 --> 00:05:19,790 moet, dan hebben we veel meer stikstof stikstofverbindingen 82 00:05:19,800 --> 00:05:24,730 nodig, maar Niemand wist hoe je die twee stikstof atomen, hoe je 83 00:05:24,740 --> 00:05:27,380 die van elkaar af moest krijgen. Hoe moest dat? 84 00:05:27,660 --> 00:05:31,140 Dat is door alle mogelijke Mensen is het geprobeerd om iets 85 00:05:31,150 --> 00:05:35,730 stikstofatomen van elkaar af te krijgen, zodat je bijvoorbeeld 86 00:05:35,740 --> 00:05:39,460 ammoniak kunt maken. Dat is en na 3 hè, dus een 87 00:05:39,470 --> 00:05:42,800 stikstofatoom en 3. Waterstof atomen of 88 00:05:42,810 --> 00:05:46,000 ammoniumnitraat Dat is nog weer een iets ingewikkeldere Formule. 89 00:05:46,400 --> 00:05:48,570 Wat te doen? Hoe zou dat dan moeten? 90 00:05:49,030 --> 00:05:51,860 Dat is door Jan en alleman geprobeerd, maar die zijn niet 91 00:05:51,870 --> 00:05:55,410 geslaagd en nu verschijnen er op het toneel. 92 00:05:56,310 --> 00:06:02,620 Twee Duitse chemici en die ene heet Haber Fritz Haber en die 93 00:06:02,630 --> 00:06:06,000 ander heet Karl Bosch. Maar eerst gaan we het hebben 94 00:06:06,010 --> 00:06:09,500 over Fritz Haber. Fritz Haber kwam uit een gegoed 95 00:06:09,510 --> 00:06:12,260 joods joods milieu. Zijn vader had een fabriek, had 96 00:06:12,270 --> 00:06:13,850 trouwens altijd ruzie met zijn vader. 97 00:06:14,260 --> 00:06:18,790 Maar goed, hij besloot om chemicus te worden en hij was 98 00:06:18,830 --> 00:06:24,760 een hele goede chemicus die ook meteen al nuttig en belangrijk 99 00:06:24,770 --> 00:06:29,330 onderzoek. Date aan de Universiteit van 100 00:06:29,340 --> 00:06:31,230 Karlsruhe. Ik moet erbij zeggen dat 101 00:06:31,240 --> 00:06:35,450 eigenlijk het Duitse academische onderwijs in deze jaren. 102 00:06:35,460 --> 00:06:38,770 We hebben het dan over de late 19e eeuw In het begin van de 20e 103 00:06:38,780 --> 00:06:42,230 eeuw de absolute Top van de wereld was, Als je kijkt naar 104 00:06:43,360 --> 00:06:45,030 naar Nobelprijzen, ook voor iets. 105 00:06:45,040 --> 00:06:47,630 Hamburg heeft tenslotte Nobelprijs gewonnen, zullen we 106 00:06:47,640 --> 00:06:50,390 zien, dan zie je dat die door vaak door de Duitsers werden. 107 00:06:50,400 --> 00:06:53,930 100 Duitse chemische industrie was op was de absolute 108 00:06:53,940 --> 00:06:56,890 wereldtop. Dat komt straks nog even terug 109 00:06:56,900 --> 00:06:58,870 In het verhaal. Mocht ik het vergeten, dan moet 110 00:06:58,880 --> 00:07:03,020 je mee waar herinneren dat toch nog iets terug moet komen in 111 00:07:03,030 --> 00:07:06,470 feite. Dat dat dit dus was voor iets 112 00:07:06,480 --> 00:07:12,260 schapen en uiteindelijk is de de grootste chemische concern ter 113 00:07:12,270 --> 00:07:16,410 wereld was toen ook het manische badische analyse van soda 114 00:07:16,420 --> 00:07:20,300 fabriek BAS Evenstad en ik begreep dat Bas Eric nog steeds 115 00:07:20,310 --> 00:07:23,060 het grootste chemische concern ter wereld is. 116 00:07:24,800 --> 00:07:28,620 Kortom, Fritz Haber besluit om dat probleem op te lossen, hoe 117 00:07:28,630 --> 00:07:34,120 kraken we niet waar dat in twee die twee aan elkaar verbonden 118 00:07:35,510 --> 00:07:37,390 stikstofatomen? Hoe gaan we dat toe? 119 00:07:37,800 --> 00:07:40,130 En daar is die tenslotte in geslaagd. 120 00:07:40,410 --> 00:07:42,920 Hij heeft tenslotte een proefopstelling gemaakt in 121 00:07:42,930 --> 00:07:46,720 laboratorium proefopstelling waarin die erin slaagt om in 122 00:07:46,730 --> 00:07:51,620 feite die twee atomen uit elkaar te knallen en dus ammoniak te 123 00:07:51,630 --> 00:07:55,490 maken en na 3 of aan andere. Andere stikstofverbindingen 124 00:07:55,870 --> 00:07:58,870 daarbij overschot holpen door zijn laborant die de die de 125 00:07:58,880 --> 00:08:01,920 installatie had gebouwd, was Natuurlijk wel een betrekkelijk 126 00:08:01,930 --> 00:08:05,830 klein laboratorium installatie. En want hoe kon je het? 127 00:08:05,840 --> 00:08:10,650 Hoe is hij geslaagd door zowel bij hoge temperatuur en hele 128 00:08:10,660 --> 00:08:15,170 hoge druk en met een katalysator, dus een bepaalde 129 00:08:15,180 --> 00:08:18,270 stof die je toe moet voegen om het chemische proces op de 130 00:08:18,280 --> 00:08:23,880 juiste wijze te Laten verlopen? Dat bleek ook nog een enorm 131 00:08:24,020 --> 00:08:27,250 ingewikkeld probleem om de juiste katalysator te vinden. 132 00:08:27,260 --> 00:08:31,350 Zij hebben van alles en nog wat geprobeerd en dat werkte niet en 133 00:08:31,360 --> 00:08:34,960 tenslotte hebben ze een soort combinatie van ijzer atomen en 134 00:08:34,970 --> 00:08:38,320 nog wat gevonden. En daarmee blijkt het proces wel 135 00:08:38,330 --> 00:08:43,260 te werken en zodoende heeft vriendschappen in 19 9 136 00:08:43,650 --> 00:08:46,640 uitgevonden. Hoe je stikstofverbindingen zou 137 00:08:46,650 --> 00:08:50,520 kunnen maken. En Dat is niet waar, Omdat het 138 00:08:51,040 --> 00:08:53,620 Als je daar even over nadenkt, wat ga je doen met die 139 00:08:53,630 --> 00:08:56,540 stikstofverbindingen? Die kun je handig verwerken 140 00:08:56,930 --> 00:09:00,470 kunstmest, want Dat is de oplossing van het probleem. 141 00:09:00,830 --> 00:09:04,720 Die vogelpoep werd gebruikt als kunstmest is Natuurlijk Als je 142 00:09:04,730 --> 00:09:08,030 eenmaal die ammoniak verbinding hebt, dan heb je kunstmest. 143 00:09:08,580 --> 00:09:12,310 Tegenwoordig heb ik begrepen, wordt er per jaar 100 miljoen 144 00:09:12,320 --> 00:09:15,520 ton kunstmest gemaakt? Nog steeds via het Haber Bosch. 145 00:09:15,530 --> 00:09:19,410 Proces wordt doos in allerlei opzichten ook ook allerlei 146 00:09:19,420 --> 00:09:22,070 neveneffecten heeft die Misschien wat minder aangenaam 147 00:09:22,080 --> 00:09:24,550 zijn, wat ontzettend veel Energy kost. 148 00:09:24,560 --> 00:09:28,080 Denk aan die druk en die. Die temperatuur, maar denk aan 149 00:09:28,090 --> 00:09:32,540 het feit dat ik meen mij te herinneren dat de Chinezen In de 150 00:09:32,550 --> 00:09:36,400 late jaren 70 niet waar is als mauw dan op gekrast is. 151 00:09:36,410 --> 00:09:40,370 Enzo en Als de honger wordt geleid dat ze 13 gigantische 152 00:09:40,740 --> 00:09:45,280 stikstoffabriek aanschaffen en nog steeds wordt er op grote 153 00:09:45,290 --> 00:09:49,200 schaal dus vandaar mijn geheimzinnige verklaring, zo'n 154 00:09:49,210 --> 00:09:53,420 20% van de wereldbevolking zou verhongeren als Haber Fritz 155 00:09:53,430 --> 00:09:56,340 Haber niet had uitgevonden. Hoe je dit probleem? 156 00:09:56,420 --> 00:10:00,780 Oplost, maar er was Natuurlijk nu sprake van een 157 00:10:00,790 --> 00:10:04,480 proefopstelling. In een laboratorium wilde je op 158 00:10:04,490 --> 00:10:06,710 grote schaal kunstmest gaan maken. 159 00:10:07,130 --> 00:10:11,200 Niet wil die op grote schaal, ammonium of of stikstof 160 00:10:11,210 --> 00:10:14,940 verbindingen gaan maken. Dan had je een industrieel 161 00:10:14,950 --> 00:10:19,300 proces nodig en nu komt het tweede figuur komt op de 162 00:10:19,310 --> 00:10:22,500 proppen. Overigens was het Fritz Haber in 163 00:10:22,510 --> 00:10:27,180 19 9 gelukt om dit te doen en dan komt Carl Bosch komt op de 164 00:10:27,190 --> 00:10:29,870 proppen. Dat is niet de robot borst van 165 00:10:29,880 --> 00:10:32,610 de bekende Bosch elektronicaconcern. 166 00:10:33,260 --> 00:10:36,740 Dit is een neef van hem, maar je ziet het een vrij. 167 00:10:37,710 --> 00:10:41,810 Lokaal belast je was tenslotte de oprichter van IG Farben, een 168 00:10:41,820 --> 00:10:47,030 andere belangrijke chemische fabriek in in Duitsland en nog 169 00:10:47,040 --> 00:10:50,880 steeds bij mijn weten ook in In de wereld. 170 00:10:52,290 --> 00:10:55,890 En aan Carl Bosch hebben we te danken dat van wat van die 171 00:10:55,940 --> 00:11:00,640 laboratoriumopstelling dat daar een industrieel productieproces 172 00:11:00,650 --> 00:11:04,510 voor gemaakt is, waar die overigens nog ruim 4 jaar over 173 00:11:04,520 --> 00:11:08,660 gedaan heeft. Pas in twee in Sorry 2000 in 174 00:11:08,670 --> 00:11:13,140 1913 past draait er een industrieel proces, wat 175 00:11:13,150 --> 00:11:16,860 inderdaad ammonia verbindingen en stikstofverbindingen 176 00:11:16,940 --> 00:11:21,280 produceren. Als je nou even over nadenkt, 177 00:11:21,290 --> 00:11:25,120 dan moet je daar ook nog bij weten dat je ook via dit proces 178 00:11:25,130 --> 00:11:29,130 en via die verbindingen. Kun je ook salpeterzuur maken en 179 00:11:29,140 --> 00:11:31,430 salpeterzuur, wat kun je daar weer van maken? 180 00:11:31,690 --> 00:11:34,940 Explosieven? Dus de tragiek eigenlijk van 181 00:11:34,950 --> 00:11:37,420 dit, hè? Tenslotte is het een industrieel 182 00:11:37,430 --> 00:11:42,150 proces geworden onder hoge druk en onder hoge temperatuur en met 183 00:11:42,160 --> 00:11:45,580 de katalysator nogmaals. Het heeft 4 jaar geduurd voordat 184 00:11:45,590 --> 00:11:48,060 ze dat onder de knie hadden. Hoe je dat zou kunnen doen? 185 00:11:48,400 --> 00:11:53,580 Maar toen was het dan ook klaar. Dat is twee 1913 en 1914 begint 186 00:11:53,590 --> 00:11:57,140 de Eerste Wereldoorlog. Waarbij Duitsland al heel snel 187 00:11:57,180 --> 00:12:00,720 gebrek kreeg aan aan stikstofverbindingen. 188 00:12:00,970 --> 00:12:05,910 En u had Haber en bos hadden Samen uitgevonden hoe je die op 189 00:12:05,920 --> 00:12:09,330 enorme schaal kon maken. Vandaar dat ook wel gezegd is. 190 00:12:09,340 --> 00:12:13,270 Ja, door het Haber Bosch proces is eigenlijk heeft de Eerste 191 00:12:13,280 --> 00:12:16,450 Wereldoorlog langer geduurd dan nodig was geweest, want als ze 192 00:12:16,460 --> 00:12:20,170 dat niet ontdekt zouden hebben, dan zou Duitsland al heel snel 193 00:12:20,180 --> 00:12:23,070 bij het een gebrek aan grondstoffen worden. 194 00:12:23,080 --> 00:12:25,950 Vervaardiging van explosieven hebben gezeten. 195 00:12:26,700 --> 00:12:30,190 Daar komt hier nog een. Een tweede tragische factor komt 196 00:12:30,200 --> 00:12:33,720 daarbij dat Fritz Haber Misschien wel een van de meest 197 00:12:33,730 --> 00:12:37,310 briljante chemici waar Duitsland over beschikte In de Eerste 198 00:12:37,320 --> 00:12:42,090 Wereldoorlog uitgebreid gewerkt heeft aan en heeft bijgedragen 199 00:12:42,100 --> 00:12:45,940 aan de productie van gifgassen van strijd gassen voor het 200 00:12:45,950 --> 00:12:49,620 front. En, dat leidt weer tot een heel 201 00:12:49,630 --> 00:12:52,340 tragische ontwikkeling en voor iets haba was met een 202 00:12:52,350 --> 00:12:56,060 jeugdvriendin getrouwd, moet er nog bij zeggen, hé, ik zei dat 203 00:12:56,070 --> 00:13:00,100 ja goed. Joods milieu kwam ze 25e is hij 204 00:13:00,110 --> 00:13:03,740 bekeerd tot het protestantisme, want anders kon je geen carrière 205 00:13:03,750 --> 00:13:07,920 maken In de wetenschap, want al een toestand ook maar goed Er 206 00:13:07,930 --> 00:13:10,740 zijn, wat is bekeerd? Hij was getrouwd met zijn 207 00:13:10,750 --> 00:13:14,280 jeugdvriendin die In de merkwaardige achternaam had 208 00:13:14,290 --> 00:13:18,060 iemand maar immers waar ja heel leuke naam. 209 00:13:18,130 --> 00:13:21,250 Natuurlijk krijg je imar waarheid, maar goed zaten zeer 210 00:13:21,260 --> 00:13:26,540 ernstige geestelijke bezwaren tegen de bijdrage die haalbaar 211 00:13:26,550 --> 00:13:30,070 leven daar aan die strijdt gas productie en heeft zich 212 00:13:30,080 --> 00:13:36,310 tenslotte in 1915 van het leven beroofd Als het tragische zaak 213 00:13:36,740 --> 00:13:40,640 haalbaar krijgt. Ook ook veel van zijn chemie 214 00:13:41,330 --> 00:13:43,390 moet je dat zeggen. Collega's vonden het ook 215 00:13:43,400 --> 00:13:45,380 bezwaarlijk dat hij dat gedaan had. 216 00:13:45,730 --> 00:13:48,780 Haber zelf zijn Natuurlijk wat ja wat op zou zeggen. 217 00:13:48,790 --> 00:13:50,490 Nou, vrij voor de hand liggend is. 218 00:13:50,990 --> 00:13:54,290 Dood is dood, of je nou aan flarden wordt geschoten met 1 m 219 00:13:54,300 --> 00:13:57,050 uur, of dat je om het leven komt door het inhalen. 220 00:13:57,060 --> 00:14:01,900 Maar van Van van Bosch, dat gas onder andere meerdere gassen 221 00:14:01,910 --> 00:14:03,840 hadden ze ontwikkeld die dodelijk waren. 222 00:14:04,610 --> 00:14:06,470 Ja, dat maakt niet zo verschrikkelijk veel uit, 223 00:14:06,480 --> 00:14:10,640 waarbij ik geneigd ben om dat. Om om hem daar wel gelijk in te 224 00:14:10,650 --> 00:14:14,450 geven, vinden we toch doodgeschoten worden. 225 00:14:14,670 --> 00:14:18,200 Mitrailleur vinden we toch minder erg eigenlijk dan dat je 226 00:14:18,210 --> 00:14:22,020 doodgaat door het inademen van mosterdgas, terwijl ja nogmaals 227 00:14:22,030 --> 00:14:24,600 dood is dood. Maar ja, zijn eigen vrouw was 228 00:14:24,610 --> 00:14:27,820 ook niet overtuigd, vond het schandelijk en heeft ze met zijn 229 00:14:27,830 --> 00:14:29,850 dienstpistool van het leven beroofd. 230 00:14:30,180 --> 00:14:35,680 Overigens haba, die is nog bang dat hij vervolgd zal worden als 231 00:14:35,690 --> 00:14:38,650 oorlogsmisdadiger vanwege die gifgas productie. 232 00:14:39,110 --> 00:14:41,520 Die is nog tijdelijk naar Zwitserland gevlucht, maar 233 00:14:41,530 --> 00:14:45,690 tenslotte is er helemaal geen vervolging ingesteld, Omdat ze 234 00:14:45,700 --> 00:14:47,890 ook de Keizer niet konden vervolgen, hebben ze het maar 235 00:14:47,900 --> 00:14:53,950 Laten zitten en en hamer krijgt de Nobelprijs in 1918 ook. 236 00:14:54,020 --> 00:14:59,780 Lokaal belast krijgt tenslotte de Nobelprijs, maar pas in 1931 237 00:14:59,790 --> 00:15:02,180 Als ik het wel heb. En dat komt Omdat die 238 00:15:02,190 --> 00:15:04,920 ondertussen nog weer een aantal andere chemische 239 00:15:04,930 --> 00:15:08,870 productieprocessen had ontworpen, die weer ook met hoge 240 00:15:08,880 --> 00:15:13,410 druk en en hoge temperaturen werkten. 241 00:15:13,420 --> 00:15:16,540 Daar voor die voor die onderneming heeft hij ook zelf 242 00:15:16,550 --> 00:15:21,620 weer de Nobelprijs gekregen. Fritz Haber is tenslotte nog 243 00:15:21,630 --> 00:15:24,250 directeur geworden van het meest prestigieuze. 244 00:15:25,770 --> 00:15:27,770 Hoe heet dat onderzoeksinstituut? 245 00:15:27,840 --> 00:15:30,540 Stelling in Berlijn, maar ja, je begrijpt. 246 00:15:30,890 --> 00:15:34,580 In 1933 wordt hij er meteen uitgegooid, want weliswaar is 247 00:15:34,590 --> 00:15:36,810 hij bekeerd. Maar ja, Het was een jood dus. 248 00:15:37,550 --> 00:15:39,940 Hij moest er moesten. Daarnaast wees moesten er niets 249 00:15:39,950 --> 00:15:42,940 van hebben. Nu komt wat ik garen vertel ik 250 00:15:42,950 --> 00:15:46,960 wist dat helemaal niet en Het is een hoogst opmerkelijke zaak in 251 00:15:46,970 --> 00:15:51,290 allerlei opzichten, namelijk die die kuil Bosch. 252 00:15:52,140 --> 00:15:55,760 Die ook een een geweldige Autoriteit was in de Duitse 253 00:15:55,800 --> 00:15:58,830 wetenschappelijke wereld die spreekt op een goed moment. 254 00:15:58,840 --> 00:16:01,710 Adolf Hitler die het heeft in gesprek mee. 255 00:16:02,290 --> 00:16:05,030 En dan, zegt hij, van ja is allemaal leuk wat jullie aan het 256 00:16:05,040 --> 00:16:09,340 doen zijn, maar besef je wel dat je de Duitse wetenschap echt 257 00:16:09,390 --> 00:16:14,820 zeer ernstig beschadigd doordat je al die Joodse wetenschappers 258 00:16:15,070 --> 00:16:18,830 ontslaat wegstuurt, laat emigreren, enzovoort. 259 00:16:19,080 --> 00:16:22,680 Als je zo doorgaat, dan zet je de Duitse wetenschap 100 jaar 260 00:16:22,690 --> 00:16:25,090 terug, dan was dat wel heel somber. 261 00:16:25,420 --> 00:16:29,220 Maar het is Natuurlijk een feit dat Duitsland wat kwa 262 00:16:29,230 --> 00:16:33,590 natuurkunde qua scheikunde, wat qua moderne wetenschap aan de. 263 00:16:33,680 --> 00:16:37,910 Absolute Wereldtop stond beter was dan de Verenigde Staten. 264 00:16:37,920 --> 00:16:44,210 Toen waren dat tussen de totaal dat daar aan wel degelijk naar 265 00:16:44,220 --> 00:16:48,610 mijn idee ook structureler en blijvende schade is gedaan door 266 00:16:48,620 --> 00:16:51,490 dat krankzinnige regime van die nazi 's. 267 00:16:51,890 --> 00:16:56,740 En nou ja, je ziet dus ook aan aan hoe heten afrit saber die 268 00:16:56,780 --> 00:16:58,570 verdwijnt die gaat. Dan werkt hij nog een paar 269 00:16:58,580 --> 00:17:01,770 maanden in Engeland gewerkt en tenslotte zou hij geloof ik een 270 00:17:01,780 --> 00:17:05,280 baan in Palestina krijgen, maar hij sterft dan aan een hart. 271 00:17:05,880 --> 00:17:10,170 Een hart gebrek. Ik geloof me 34 of zoiets 272 00:17:10,180 --> 00:17:14,099 dergelijks, Maar het is toch die Karel Bosch. 273 00:17:15,280 --> 00:17:17,750 Dat is toch wel een zeer opmerkelijke figuur. 274 00:17:17,760 --> 00:17:22,150 Je spreekt dus Adolf Hitler en je begint over dit probleem als 275 00:17:22,160 --> 00:17:25,810 er al heel nuttig gemaakt door Joodse collega's te helpen. 276 00:17:25,930 --> 00:17:30,430 En dan zegt hij tegen die stomme Hitler ook weer zo'n halve gare 277 00:17:30,440 --> 00:17:33,980 wel een lastige daarvan hebben gehad, zeg God allemachtig nog 278 00:17:33,990 --> 00:17:37,680 aan toe verdient ook niet die twee dikke delen van kurstjens 279 00:17:37,690 --> 00:17:40,800 naar mijn is eenmaal goed. Hij zegt tegen Hitler, Hij heeft 280 00:17:40,810 --> 00:17:43,420 de moed om tegen Hitler te zeggen, weet je wel wat jullie 281 00:17:43,430 --> 00:17:47,620 doen, jullie jullie vernietigen in feite de Duitse 282 00:17:47,630 --> 00:17:50,520 wetenschapsbeoefening en had hij Natuurlijk groot gelijk in. 283 00:17:51,220 --> 00:17:53,410 Het ook met Bosch is het eigenlijk vrij treurig. 284 00:17:53,420 --> 00:17:56,950 Afgelopen raakt in depressie helemaal niks van die nazi 's 285 00:17:57,350 --> 00:17:59,310 hebben. Hij heeft een zelfmoordpoging 286 00:17:59,320 --> 00:18:02,210 gedaan, maar hij sterft dan in 1940 ook. 287 00:18:02,220 --> 00:18:04,590 Hij had ik verteld. Hij heeft ook de Nobelprijs 288 00:18:04,600 --> 00:18:07,580 gewonnen. Dat is het Haber Bosch proces 289 00:18:08,170 --> 00:18:11,210 eigenlijk twee Nobelprijswinnaars van Duitse 290 00:18:11,220 --> 00:18:15,810 huizen, twee briljante Duitse chemici en kijk eens wat ze 291 00:18:15,820 --> 00:18:20,370 overkomen is in dat godvergeten naziregime, Dat is toch? 292 00:18:21,090 --> 00:18:25,290 Diep diep treurig heilig. Maar Zonder het Haber Bosch 293 00:18:25,300 --> 00:18:28,730 proces zou een aanzienlijk deel van de wereld dus niets te eten 294 00:18:28,740 --> 00:18:30,930 hebben. Nog een vraag binnengekomen hoe 295 00:18:30,940 --> 00:18:32,730 intelligenter de Naties eigenlijk waren. 296 00:18:33,890 --> 00:18:37,300 Nou zeker gubbels die was, die was wel vrij intelligent. 297 00:18:38,000 --> 00:18:41,110 En feit is dat Hitler Natuurlijk altijd door zijn tegenstanders 298 00:18:41,120 --> 00:18:43,180 onderschat werd. Je hoeft maar naar zo'n filmpje 299 00:18:43,190 --> 00:18:47,060 te kijken en dan zeg jij zo gek als een deur, Maar dat viel 300 00:18:47,070 --> 00:18:49,360 nogal mee. Hij komt prima onderhandelen. 301 00:18:50,780 --> 00:18:52,610 Was Hitler stond, nee, denk het niet. 302 00:18:52,620 --> 00:18:54,510 Was Hitler stom? Ja, Ik denk het wel. 303 00:18:54,760 --> 00:18:58,650 In sommige opzichten ontzettend stom is Poetin intelligent? 304 00:18:58,660 --> 00:19:01,970 Ja, tot op zekere hoogte is Poetin een intelligente man, is 305 00:19:01,980 --> 00:19:06,030 die a ongelooflijk stom ja tot in in allerlei opzichten is die 306 00:19:06,040 --> 00:19:11,210 ongelooflijk stom ja. Dat is zeker waar, en dat heb je 307 00:19:11,220 --> 00:19:13,100 Natuurlijk. Dat heb je overal. 308 00:19:13,110 --> 00:19:16,280 Je hebt wetenschappers die briljant zijn en die die nog 309 00:19:16,290 --> 00:19:19,090 geen schroef kunnen indraaien bij wijze van spreken of die de 310 00:19:19,100 --> 00:19:23,630 hele dag met hun vrouw maken, weet ik veel, dus het 311 00:19:24,950 --> 00:19:28,520 intelligentie is een complexe zaak zijn ook wel stukken over 312 00:19:28,530 --> 00:19:31,080 geschreven toch over hoe intelligente Naties nou precies 313 00:19:31,090 --> 00:19:34,610 waren? Ja, de Naties dat dat dat slaat 314 00:19:34,620 --> 00:19:37,250 sowieso al nergens op, net zo goed Als je niet kunt zeggen. 315 00:19:37,610 --> 00:19:40,480 Ik denk dat ze ook onder de nazis, de intelligentie 316 00:19:40,490 --> 00:19:42,770 verdeling, de bekende gauss kromme is. 317 00:19:43,500 --> 00:19:46,680 Namelijk dat hele stomme nazi 's waren en dat de meeste nazi 's 318 00:19:46,700 --> 00:19:50,050 gemiddeld waar en dat je ook wel een paar hele intelligente 319 00:19:50,060 --> 00:19:52,200 Naties had. Dat denk ik eerlijk gezegd. 320 00:19:52,280 --> 00:19:55,060 Ik luister met veel plezier naar de podcast, maar laat Maarten in 321 00:19:55,070 --> 00:19:57,590 godsnaam eerst eens iets fatsoenlijks lezen voor hij zich 322 00:19:57,680 --> 00:20:00,130 verder uitspreekt over de Nederlandse en Europese 323 00:20:00,140 --> 00:20:02,430 defensie. Het nut van tanks In de huidige 324 00:20:02,440 --> 00:20:06,910 NAVO filosofie en vooral de F 35 Maarten heeft echt geen clue 325 00:20:06,920 --> 00:20:08,860 waar hij in deze gevallen over spreekt. 326 00:20:09,300 --> 00:20:13,150 En dat zou wel zo'n fijne verdediger van de F 35 zijn. 327 00:20:13,200 --> 00:20:16,050 Dat kan ik als oud projectleider vervanging F 16 met enige 328 00:20:16,060 --> 00:20:20,160 Autoriteit zegt, dat begrijp ik. Dat die anders over denkt dan ik 329 00:20:20,170 --> 00:20:22,340 ja, zou het ook niet mogelijk zijn. 330 00:20:22,510 --> 00:20:25,840 Beste meneer dat hier verschillende meningen mogelijk 331 00:20:25,850 --> 00:20:32,400 zijn, verschillende analyses mogelijk is 100 F 35 gelukkig is 332 00:20:32,410 --> 00:20:34,420 ons dat noordland bespaard gebleven. 333 00:20:34,430 --> 00:20:39,220 Maar nee, Ik denk eerlijk gezegd dat ook ook door uw Commissie of 334 00:20:39,230 --> 00:20:44,770 wat was het ook alweer een projectgroep geloof ik. 16 335 00:20:44,780 --> 00:20:49,450 Robert Geerdes is het Ik heb heb heel goed dat hij daar anders 336 00:20:49,460 --> 00:20:51,950 over denkt dan ik en Waarom dat het geval is? 337 00:20:51,960 --> 00:20:54,730 Maar dat wil niet zeggen dat hij per se ook voor de middellange 338 00:20:54,740 --> 00:20:57,190 termijn gelijk heeft. Maarten, Ik heb je wel eens 339 00:20:57,200 --> 00:20:59,970 gehoord over Nederland die zich zou aansluiten bij Duitsland. 340 00:20:59,980 --> 00:21:03,510 Hoe zie je dit voor je? Dat was voor de gein. 341 00:21:03,850 --> 00:21:07,410 Dat leek me zo'n leuk idee. Kijk, Wij zijn ongeveer even 342 00:21:07,420 --> 00:21:11,190 groot als als Rijnland Westfalen, hè? 343 00:21:11,200 --> 00:21:14,320 Een van de Van de Lende van de Van de Bondsrepubliek. 344 00:21:14,660 --> 00:21:17,430 We hebben ook ongeveer evenveel inwoners als Rijnland, 345 00:21:17,440 --> 00:21:19,650 Westfalen. Wij zijn wel iets welvarender 346 00:21:19,660 --> 00:21:22,960 dan Rijnland Westfalen, want dat zit Natuurlijk met dat met die 347 00:21:22,970 --> 00:21:25,680 klont van dat oude Roergebied in allerlei opzichten. 348 00:21:26,140 --> 00:21:30,060 Dus ik ik iemand. Wie was dat toch ook alweer een 349 00:21:30,070 --> 00:21:32,560 bekende P van de A die ook weer eens een lolletje? 350 00:21:32,570 --> 00:21:35,650 Vrouwen die zei ook van ja, We kunnen ons nog veel beter nog 351 00:21:35,660 --> 00:21:39,110 tot tot één van de ellende van Duitsland maken, want dan zit je 352 00:21:39,120 --> 00:21:41,360 in bij een heleboel overheadkosten bij je kwijt 353 00:21:41,370 --> 00:21:47,240 Natuurlijk hè leger. Buitenlandse dienst en dat niet 354 00:21:47,250 --> 00:21:50,260 Alleen, want dat gauw vergeten wordt dat we dan nog wel eens 355 00:21:50,270 --> 00:21:52,760 een keer wereldkampioen voetbal zouden kunnen worden. 356 00:21:53,290 --> 00:21:55,930 Dus ja, maakt Nederland een van de lenden? 357 00:21:56,710 --> 00:21:59,120 Nederland lijkt in alle opzichten op Duits. 358 00:21:59,130 --> 00:22:02,400 Het wonderlijke is dat we zo weinig met Duitsland hebben. 359 00:22:02,750 --> 00:22:06,500 Cultureel kijken wij Natuurlijk altijd, maar Engeland en en met 360 00:22:06,510 --> 00:22:10,380 name de Verenigde Staten, maar hebben we weinig over de voor de 361 00:22:10,390 --> 00:22:11,840 Duitsers. Eigenlijk kan je daar ook een 362 00:22:11,850 --> 00:22:13,380 bewustwordingscampagne voor willen. 363 00:22:14,200 --> 00:22:16,390 Nou, dat zou ik gewoon een leuk idee vinden. 364 00:22:16,400 --> 00:22:20,890 Ja hoi, Maarten is die Nicola Nicola Tesla nou een genie of 365 00:22:20,900 --> 00:22:22,430 toch niet? Vanmiddag ging het op de Duitse 366 00:22:22,440 --> 00:22:25,640 radio op de wdnr daarover. Ik ben benieuwd, zegt Dick. 367 00:22:26,470 --> 00:22:29,890 Ja daar ook geld ook voor, Hij is beide. 368 00:22:30,810 --> 00:22:33,750 Hij is een gek en is genie in Bull dat dat kan. 369 00:22:34,310 --> 00:22:38,410 Het is een beetje een beetje. Dat is wel een interessant boek 370 00:22:38,420 --> 00:22:41,990 over dit soort van Van vraagstukken, hè? 371 00:22:43,010 --> 00:22:47,210 King Bezel, Read or vink, may be iso rethink, hè? 372 00:22:47,730 --> 00:22:50,480 Ja, Mensen zijn vaak een heleboel dingen tegelijkertijd 373 00:22:50,490 --> 00:22:54,570 dat die niet in allerlei of of constructies kun je veel beter 374 00:22:54,580 --> 00:22:58,650 aan en denken. Hé, Het is niet of of je bent 375 00:22:58,660 --> 00:23:03,730 niet Alleen maar dit of dat, hè? Je bent niet Alleen maar Ajax 376 00:23:03,740 --> 00:23:06,840 fan. Wat maakt hem een gekkie dan? 377 00:23:06,980 --> 00:23:08,910 Nou, daar zullen we nou We hebben wat. 378 00:23:08,920 --> 00:23:13,280 Tesla moet nog aan de beurt en dat die de meest waanzinnige 379 00:23:13,290 --> 00:23:16,130 plannen heeft gemaakt die eigenlijk nergens op sloegen. 380 00:23:17,270 --> 00:23:20,300 Maarten bedankt voor je podcast je hebt je al een paar keer 381 00:23:20,310 --> 00:23:23,180 afgevraagd Waarom de auto industrie zoveel later dan Tesla 382 00:23:23,190 --> 00:23:26,000 is begonnen met het produceren heb ik gelezen inderdaad, die 383 00:23:26,010 --> 00:23:28,920 had je mij toegestuurd en ik vond dat op zichzelf wel een 384 00:23:28,930 --> 00:23:32,400 interessant antwoord, want de betrokkenen zegt dan ja, die 385 00:23:32,410 --> 00:23:34,540 Duitsers die zijn heel verstandig, die hebben gewoon 386 00:23:34,550 --> 00:23:38,040 even de kat uit de boom gekeken. En toen ze zon beetje zagen, 387 00:23:38,050 --> 00:23:40,180 waren technische problemen zaten. 388 00:23:40,190 --> 00:23:42,780 Toen zijn zij pas aan elektrische autos begonnen. 389 00:23:43,350 --> 00:23:46,470 En dan ben ik toch geneigd om te zeggen, dat vind ik dan wel 390 00:23:46,480 --> 00:23:50,960 rijkelijk laat Als je denkt aan de gigantische Research en 391 00:23:50,970 --> 00:23:54,660 ontwerpafdeling en die die 3 grote Duitse merken Natuurlijk 392 00:23:54,670 --> 00:23:58,360 erg op nagehouden waar ze altijd over beginnen. 393 00:23:58,370 --> 00:24:02,460 Voorsprong door techniek we zitten ook in zo'n autootje, hè? 394 00:24:02,470 --> 00:24:06,520 Ook voorsprong door techniek, dan waren ze er wel verdomd, 395 00:24:06,530 --> 00:24:09,400 laat bij. En en ook aanvankelijk bepaald 396 00:24:09,410 --> 00:24:11,260 niet op een indrukwekkende manier. 397 00:24:11,680 --> 00:24:15,380 Het begint nu langzamerhand is er een kentering gaande, maar 398 00:24:15,390 --> 00:24:19,490 zelfs de Koreanen waren een stuk sneller die en die hebben toch 399 00:24:19,500 --> 00:24:22,840 een hele reeks van elektrische auto's die in sommige opzichten 400 00:24:22,850 --> 00:24:26,070 vernieuwender zijn dan Duitse elektrische auto's. 401 00:24:26,400 --> 00:24:30,210 Dus ja, ik bedoel ik, ik vond het een leuk arm en een leuk 402 00:24:30,220 --> 00:24:33,610 argumentatie, Maar ik was daar niet 100% door overtuigd. 403 00:24:34,510 --> 00:24:36,940 Maarten ik Het is wel waar dat Mercedes. 404 00:24:36,950 --> 00:24:40,650 Ik geloven op een cruciaal moment. 50 miljoen in Tesla 405 00:24:40,660 --> 00:24:42,910 heeft gestopt, maar goed, daar zijn ze rijkelijk voor 406 00:24:42,920 --> 00:24:45,860 gecompenseerd door die achterlijke koers die dat 407 00:24:45,870 --> 00:24:48,810 aandeel zo lang gehad heeft. Friso van wieringen, die heeft 408 00:24:48,820 --> 00:24:50,760 je verhaal over de telefooncentrale geworden en hij 409 00:24:50,770 --> 00:24:53,820 zegt In het Oyfo Techniekmuseum in Hengelo is nog een werkend 410 00:24:53,830 --> 00:24:55,970 exemplaar te bewonderen en ook zelf te bedienen. 411 00:24:56,370 --> 00:24:59,420 En ook zijn er nog enkele oude stoommachines en elektromotoren 412 00:24:59,430 --> 00:25:02,020 te bewonderen. Het museum is gevestigd In het 413 00:25:02,030 --> 00:25:04,000 voormalige fabriekspand van Hazemeijer. 414 00:25:04,490 --> 00:25:06,860 Zegt hij in Hengelo, ja, dan stuurt hij dit mee. 415 00:25:09,880 --> 00:25:12,050 Yes, een mechanische telefooncentrale. 416 00:25:12,060 --> 00:25:15,450 Ja, Als ik het goed zie even kijken, dan hebben we hier 417 00:25:15,610 --> 00:25:18,520 allerlei musea, want We moeten dus naar Medemblik en voor die 418 00:25:18,530 --> 00:25:22,830 voor die stemmachines doen en Hengelo even kijken. 419 00:25:23,140 --> 00:25:28,110 Meneer van Rossem was het metaal wat Edison bereikbaar 8 voor de 420 00:25:28,120 --> 00:25:32,210 gloeidraad geen wolfraam. Nee, Dat was het niet. 421 00:25:32,220 --> 00:25:37,110 Wolfraam is pas op zichzelf is het 1, 1, 1, 1 juiste vraag 422 00:25:37,740 --> 00:25:42,550 Alleen klopt de geschiedenis niet bij bij Edison was het dus 423 00:25:42,560 --> 00:25:47,820 een een gecarboniseerd. Hoe heet het bamboevezel? 424 00:25:47,830 --> 00:25:52,440 Als ik het wel heb, dat had toch wel een brandduur van 1000 uur 425 00:25:52,450 --> 00:25:55,040 ofzo hebben kan ik me herinneren, Dat is toch relatief 426 00:25:55,050 --> 00:25:57,840 lang? Maar pas de en dat speelde ze 427 00:25:57,850 --> 00:26:00,010 allemaal In de jaren 80 van de 19e eeuw. 428 00:26:00,320 --> 00:26:05,340 Ik wolf later al later gloeilampen, Maar dat is volgens 429 00:26:05,350 --> 00:26:08,870 mij zo vanaf 1910. Dan is het wolfraam. 430 00:26:10,110 --> 00:26:12,390 Maar dat is dus een veel latere ontwikkeling. 431 00:26:12,400 --> 00:26:15,870 Dat zeg maar 30 jaar later ofzo. De vraag is van Klaas Schepers 432 00:26:15,880 --> 00:26:18,810 en die vraagt ook, was de elektrocutie van die olifanten 433 00:26:18,820 --> 00:26:20,740 ook geen onderdeel van de Current wars? 434 00:26:21,690 --> 00:26:24,640 Dat deze gelijkstroom actie ook niet een demonstratie was voor 435 00:26:24,650 --> 00:26:26,750 gebruik bij de elektrische stoel vraag die nog. 436 00:26:27,740 --> 00:26:32,780 Nou ja, die stoel Edison, die eerste elektrische stoel die 437 00:26:32,790 --> 00:26:36,740 ging die werkte met wisselstroom en dat gaf Edison en zijn 438 00:26:36,750 --> 00:26:39,610 adepten weer de neiging om te zeggen, zie je wel 439 00:26:39,650 --> 00:26:43,820 levensgevaarlijk die die die wisselstroom, want ze gebruiken 440 00:26:43,830 --> 00:26:46,180 het ook bij de elektrische stoel, maar je hotels woning 441 00:26:46,190 --> 00:26:48,090 kwestie van stroomsterkte Natuurlijk. 442 00:26:49,040 --> 00:26:51,330 Daarbij, Het gaat over verstandskiezen, maar Je moet 443 00:26:51,600 --> 00:26:53,190 schijnbaar zeggen, verstand kiezen. 444 00:26:54,140 --> 00:26:56,250 Omdat ze ver staan, ver weg staan In het gebit. 445 00:26:56,970 --> 00:27:01,400 Oh ver stand kiezen en die mogen ook niet per 4 worden verwijderd 446 00:27:01,410 --> 00:27:04,700 om aangezichtsverlamming en of inslikken van de tong te 447 00:27:04,710 --> 00:27:09,100 voorkomen. Afschuwelijke scenario of dat ik 448 00:27:09,110 --> 00:27:11,910 het overleefd heb, is een wonder, dus begrijp ik. 449 00:27:12,770 --> 00:27:14,180 Even kijken, dan hebben we nog iemand. 450 00:27:14,190 --> 00:27:16,040 Die heeft een hele blog geschreven en die heeft 451 00:27:16,050 --> 00:27:18,500 allemaal. Ja, die heeft een soort van tool 452 00:27:18,510 --> 00:27:20,310 ontwikkeld. We kunnen Misschien wel eventjes 453 00:27:20,320 --> 00:27:21,860 luisteren. Het is een verhaaltje. 454 00:27:23,080 --> 00:27:25,770 Ik luister al lange tijd met veel plezier in jullie podcast 455 00:27:26,250 --> 00:27:29,100 als hobby projectje heb ik de afgelopen weken en uitgebreide 456 00:27:29,110 --> 00:27:32,040 analyse gemaakt van alle afleveringen uit jullie podcast. 457 00:27:32,750 --> 00:27:35,540 Om dit te doen heb ik een deep learning model gebruikt die alle 458 00:27:35,550 --> 00:27:37,900 afleveringen van het uitschrijven naar teksten en die 459 00:27:37,910 --> 00:27:40,620 teksten die gebruik ik vervolgens om te analyseren waar 460 00:27:40,630 --> 00:27:43,020 jullie het over hebben In de podcast hoe snel jullie praten 461 00:27:43,320 --> 00:27:45,630 en wat de belangrijkste onderwerpen zijn In de podcast 462 00:27:46,170 --> 00:27:48,740 hier heb ik een uitgebreide blogpost van gemaakt en ik zou 463 00:27:48,750 --> 00:27:50,300 het erg leuk vinden jullie een kijkje willen nemen. 464 00:27:51,130 --> 00:27:53,550 Mochten jullie op basis hiervan ook verzoekjes hebben voor een 465 00:27:53,560 --> 00:27:55,670 vervolg analyse of Misschien een vervolgproject. 466 00:27:55,680 --> 00:27:58,370 Op basis van die teksten laat het dan vooral weten, want Als 467 00:27:58,380 --> 00:28:00,820 ik het kan uitvoeren, vind ik het ook erg leuk om te doen. 468 00:28:01,340 --> 00:28:03,830 Dankjewel voor alle leuke afleveringen en veel succes met 469 00:28:03,840 --> 00:28:06,850 volgende. Nou, dan wil ik wel zien. 470 00:28:06,860 --> 00:28:10,650 Ja, Ik ben heel benieuwd hoe dat er dan uitziet, vooral of een of 471 00:28:10,660 --> 00:28:13,480 een sneller of steeds langzamer ben gaan praten. 472 00:28:14,070 --> 00:28:17,530 Wat mij vaak opvalt Als ik mezelf hoor van het zeg 20 jaar 473 00:28:17,540 --> 00:28:22,370 geleden dat ik snel aan spreek dan ik dat nu doe ja stel eens 474 00:28:22,380 --> 00:28:25,250 bij de podcast had ik het gevoel dat ik aanvankelijk sneller 475 00:28:25,260 --> 00:28:31,630 begon dan nu, dat ik eigenlijk steeds drager traag trager ga 476 00:28:31,640 --> 00:28:35,640 spreken. Ja, steeds meer wat mijn rood 477 00:28:35,650 --> 00:28:40,450 vader te lijken. Zeg Maarten schiet het nu een 478 00:28:40,460 --> 00:28:44,950 beetje op met die promotie. Nou opa, Ik ben Ik ben schiet 479 00:28:44,960 --> 00:28:47,960 lekker op. Ik zou je al lang ontslagen 480 00:28:47,970 --> 00:28:51,320 hebben. Dat zo sprak mijn opa. 481 00:28:52,020 --> 00:28:56,060 Ja, die promoveert was op zijn 28e ofzo. 482 00:28:57,250 --> 00:28:59,570 Het voordeel is wel dat je de pot wel sneller kunt afspelen, 483 00:28:59,580 --> 00:29:01,910 hè? Dus ook ik schijnt, dat zie ik 484 00:29:01,920 --> 00:29:03,970 nog wel eens dat je dat je je staan. 485 00:29:03,980 --> 00:29:06,840 Je kunt in je dat gesproken wordt enorm versnellen, maar 486 00:29:06,850 --> 00:29:08,190 daar word je wel zenuwachtig van. 487 00:29:08,200 --> 00:29:16,210 Als je daar naar luistert. Jakkers afschuwelijke scenario. 488 00:29:18,090 --> 00:29:20,090 Kijk, de Volkskrant is een kutkrant. 489 00:29:20,540 --> 00:29:22,990 Er staat een nieuw luisterboek voor je klaar Amerika na de 490 00:29:23,000 --> 00:29:28,250 Koude Oorlog en net is Margaret Thatcher bij bij Bush op bezoek 491 00:29:28,260 --> 00:29:30,530 en kennelijk hebben ze het erover gehad. 492 00:29:30,700 --> 00:29:35,630 En dan zegt Mark Researcher In het openbaar dont go apply on 493 00:29:35,640 --> 00:29:38,990 May George, the life podcast luister je nu terug als 494 00:29:39,000 --> 00:29:41,130 luisterboek via het linkje In de beschrijving? 495 00:29:41,230 --> 00:29:46,070 Ik ben nu 79, denkt u dat ik dat ik het vertrek van Rutte nog ga 496 00:29:46,080 --> 00:29:52,190 meemaken? De techbeurs CES in de Verenigde 497 00:29:52,200 --> 00:29:54,620 Staten, die is voorbij. Hoe blikken Nederlandse 498 00:29:54,630 --> 00:29:57,320 ondernemers nou terug op die veelbelovende techbeurs die 499 00:29:57,330 --> 00:29:59,520 ervoor zorgt dat de wereld aan hun voeten ligt? 500 00:29:59,530 --> 00:30:02,580 En hoe kijkt de Nederlandse overheid terug op die beurs? 501 00:30:02,590 --> 00:30:05,220 Want zij hebben er ook aan mee gedaan dat er meer hoor je nu In 502 00:30:05,230 --> 00:30:08,510 de Podcast Sea Level. De link staat In de shownotes.